Bazı Çalı Bitkilerinin Sezonluk (İlkbahar, Yaz, Sonbahar) Yaprak Örneklerindeki Makro ve Mikro Besin Elementi İçerikleri
Öz
Makro ve mikro elementlerin bitkilerin büyümesinde önemli
rolleri olduğu gibi, bitkilerde yeterli oranlarda bulunarak hayvanlar
tarafından alınması da o kadar önemlidir. Çalımsı bitkilerin kurak sezonda
özellikle küçükbaş hayvanların beslenmesine katkılarının izahı ve kullanımının
yaygınlaştırılması amacıyla 2007-2011 yıllarında, 24 adet çalı bitkisinin
yapraklarında bulunan makro besin elementleri (N, P, K, Ca, Mg) ile mikro besin
elementlerinin (Mn, Cu, Fe, Zn) ilkbahar, yaz ve sonbahar dönemlerinde
belirlenmesi amaçlanmış olup buna göre; azot içeriklerinin ilkbahar, yaz ve
sonbaharda sırasıyla ortalama %2.25, %1.56 ve %0.56, fosfor içeriklerinin mevsimsel olarak
ilkbahar, yaz ve sonbaharda sırasıyla ortalama; %0.28, %0.22
ve %0.17, potasyum içerikleri %0.96, 0.83 ve 0.65, kalsiyum içerikleri %0.51,
0.51 ve 0.50, magnezyum içerikleri %0.51, 0.51 ve 0.50 olarak belirlenirken,
mikro besin elementlerinden ilkbahar, yaz ve sonbaharda sırasıyla ortalama demir
453.25, 449.88 ve 287.93 ppm, çinko17.68, 15.11 ve 15.30 ppm, mangan 96.38,
76.67 ve 63.17 ppm, bakır 6.32, 5.29 ve 6.72 ppm olarak belirlenmiştir. Ortalama
azot içeriği en yüksek Elaeagnus angustifolia L. (%2.70), en düşük Rosa domestica L. (% 0,53), fosfor içeriği en yüksek Vitex
agnus-castus Spach, (%0.41),
en düşük ise Rhus coriaria L, (%0.11), potasyum içeriği
en yüksek Rosa domestica L. (%1.66),
en düşük Berberis vulgaris L. (%0.01) belirlenmiş, kalsiyum
içeriği en yüksek Gypsophila sphaerocephala Fenzl Ex Tchihat (%3.71), en
düşük Vitex agnus-castus L. (%0.17), magnezyum içeriği en yüksek Clematis
viticella L. (%1.19), en düşük Globularia trichosantha
Fisch, Mey, (%0.18) olarak belirlenmiştir. Demir en yüksek Cistus creticus
L. (907.40 ppm), en düşük Rhus coriaria L. (158.39 ppm), çinko en yüksek Mahonia aquifolium L.
(34.98 ppm), en düşük ise Sorbus domestica (9.79 ppm)’da, mangan en yüksek Rosa pulverulenta
(201.50 ppm), en düşük Rosa canina (8.53 ppm), bakır en
yüksek Rosa canina L. (11.38
ppm), en düşük Globularia trichosantha L. (1.60 ppm) olarak belirlenmiştir.
Bu bilgiler ışığında incelenen çalı türlerinin besin içeriklerinin sezonlara
göre değişmekle birlikte bazı türlerde, bitkilerde bulunması gereken sınır
değerlerin üstünde, bazı türlerde ise nispeten düşük olduğu belirlenmiştir.
Ancak; mevsimsel olarak düşünüldüğünde hayvanların besin ihtiyaçlarının kurak
sezonda karşılanması hususunda ilave yemler olarak kullanılabilecekleri
görülmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Açıkgöz, E. (2001). Yem Bitkileri. (III. Baskı ) Uludağ Üniv. Güçlendirme Vakıf Yayın No: 182. VİPAŞ AŞ. Yayın No: 58. Bursa.
- Adkins, Y., Zinker, S. C., Lepine, A., Lonnerdal, B. (1997). Changes in nutrient and protein composition of cat milk during lactation. Am. J. Vet. Res, 58, 4, 370-375.
- Alçiçek A., Yurtman, A. Y. (2009). Entansif Koyunculukta Besleme. U. Ü. Ziraat Fakültesi Dergisi, 2009, Cilt 23, Sayı 2, 1-13.
- Altıntaş, A., Uysal, H., Yıldız, S., Goncagül, T. (1990). Akkaraman ve melezlerinde serum ve yapağı örneklerinde karşılaştırmalı mineral durumu. Lalahan Hayv. Araş. Derg, 30, 1-4, 40-57.
- Andriolo, J., Erpen, L., Cardoso, F., Cocco, C., Casagrande, G. S., Janısch, D. I. (2011). Nitrogen levels in the cultivation of strawberries in soilless culture. Horticultura Brasileira, 29: 516-519.
- ASC Tarım, (2018). http://www.asctarim.com.tr/tr/bilgi bankasi/Mineraller ve Onemi. Erişim Tarihi: 21.04.2018.
- Asiey, R., Pal, R. K., Sagar, V. R., Pate, V. B. (2007). Impact of tree age and canopy position on fruit quality of Guava, I. International Guava Symp. Acta Horticulturea.735: 259-262.
- Bakır, O. (1985). Çayır ve Mera Islahı. "Prensip ve Uygulamalar". Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları No: 947, Ders Kitabı No: 272, s: 88-90, Ankara.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Ziraat, Veterinerlik ve Gıda Bilimleri
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Celalettin Aygün
*
Bu kişi benim
Türkiye
İsmail Kara
Bu kişi benim
Türkiye
Hülya Hanoğlu Oral
Bu kişi benim
Türkiye
İlker Erdoğdu
Bu kişi benim
Türkiye
A. Kadir Atalay
Bu kişi benim
Türkiye
A. Levent Sever
Bu kişi benim
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
10 Temmuz 2018
Gönderilme Tarihi
5 Ocak 2018
Kabul Tarihi
23 Mayıs 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Cilt: 7 Sayı: 1