Bazı Arpa (Hordeum vulgare L.) Çeşitlerinde Verim ve Verim Unsurlarının Belirlenmesi

Öz

Bu araştırma, 2014-15 ile 2015-16 yıllarında Siirt ekolojik koşullarında yürütülmüştür. Araştırma

Tesadüf Blokları Deneme Desenine göre 3 tekerrürlü olarak kurulmuştur. Bu araştırmada 6 arpa çeşidi

(Altıkat, Samyeli, Önder, Lingne-131, Tokak-157/37 ve Tarm-92) kullanılmıştır. Araştırmada başaklanma

süresi, bitki boyu, yatma oranı, m2’de başak sayısı, başak uzunluğu, bin tane ağırlığı, başakta tohum sayısı,

tane verimi, hektolitre ağırlığı ve ham protein oranı değerleri belirlenmiştir. Çalışmanın sonunda elde edilen

iki yıllık sonuçlara göre; arpa çeşitlerinin tane verimi 254.1-325.1 kg/da arasında değişirken, protein oranı

%10.8 ile %12.1 arasında değişmiştir. En yüksek tane verimi Tarm-92 ve Samyeli çeşitlerinden elde

edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Arpa,çeşitler,verim ve verim unsurları

Determination of Yield and Quality Components of Some Barley (Hordeum vulgare L.) Cultivars

Öz

This research was carried out between 2014-15 and 2015-16 in Siirt ecological conditions. The study

was established as a Randomized Block Design with 3 replications. In this research, 6 barley varieties

(Altıkat, Samyeli, Önder, Lingne-131, Tokak-157/37 and Tarm-92) were used. Spike time, plant height, bed

rate, spike number, spike length, thousand grain weight, seed number, grain yield, hectoliter weight and

crude protein content were determined. According to the two-year results obtained at the end of the study, the

grain yield of barley varieties ranged from 254.1-325.1 kg/da, while the protein ratio ranged from 10.8 to

12.1%. The highest grain yield was obtained from Tarm-92 and Samyeli varieties.

Anahtar Kelimeler

• Barley,cultivars,yield and yield components

Kaynakça

1. Akkaya, A., Akten, Ş. (1986). Kıraç koşullarda farklı gübre uygulamalarının bazı kışlık arpa çeşitlerinde kışa dayanıklılık ve dane verimi ile bazı verim öğelerine etkisi. Türk Tarım ve Ormancılık Dergisi, 10(2): 127- 140.
2. Altan, A., Yağcı S., Maskan, M., Göğüş F. (2006). Arpanın ürün bazında değerlendirilmesi. Türkiye 9. Gıda Kongresi; 24-26 Mayıs 2006, Bolu,495-498.
3. Anonim, (2015). https://tuik.gov.tr/bitkiselapp/bitkisel.zul ( Erişim tarihi: 2015).
4. Anonim, (2017a). https://tuik.gov.tr/bitkiselapp/bitkisel.zul ( Erişim tarihi: 2017).
5. Anonim, (2017b). Siirt Meteoroloji İstasyonu verileri.
6. Aydın, M., Katkat, V. (1997). Eskişehir koşullarında arpada tane doldurma süresi ve tane doldurma oranı üzerine bir araştırma. Türkiye 2. Tarla Bitkiler Kongresi, s. 89-91, Samsun.
7. Çölkesen, M., Öktem, A., Engin, A. A., Öktem, G. (2002). Bazı arpa çeşitlerinin (Hordeum vulgare L.) Kahramanmaraş ve Şanlıurfa koşullarında tarımsal ve kalite özelliklerinin belirlenmesi, KSÜ Fen ve Mühendislik Dergisi 5(2) , Kahramanmaraş.
8. Çölkesen, M., Öktem, A., Eren, N., Yağbasanlar, T., Özkan, H. (1994). Çukurova ve Harran ovası koşullarına uygun ekmeklik ve makarnalık buğday çeşitlerinin saptanması üzerine bir araştırma. Tarla Bitk. Kon. 25–29 Nisan 1994, İzmir, Cilt I, s. 18-21.

9. Denek, N., Deniz, S. (2003). Ruminant beslemede yaygın olarak kullanılan kimi kaba yemlerin sindirilebilirlik ve metabolik enerji düzeylerinin in vitro metotlarla belirlenmesi. II. Ulusal Hayvan Besleme Kongresi, 18- 20 Eylül 2003, Konya, 13-17s.
10. Feil, B. (1992). Breeding Progress in small grain cereals. A comparison of old and modern cultivars. Plant breeding, 108:1-11.
11. Karadoğan, T., Sağdıç, Ş., Çarkçı, K., Akman, Z. (1999). Bazı arpa çeşitlerinin Isparta ekolojik şartlarına uyum yeteneklerinin belirlenmesi. Türkiye III. Tarla Bitkileri Kong. 15-18 Kasım 1999. 395-400. Adana.
12. Kendal, E., Kılıç, H., Aydemir, T., Tekdal, S., Aktaş, H., Altıkat, A. (2011). Güneydoğu Anadolu Bölgesinde tescil adayı bazı arpa hat ve çeşitlerinin genotip x çevre interaksiyonu ve stabilizesi. On Dokuz Mayıs Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, IV. Tohumluk Kongresi, 14–17 Haziran 2011, 217–223s, Samsun.
13. Kendal, E., Kılıç, H., Tekdal, S., Altıkat, A. (2010). Bazı arpa genotiplerinin Diyarbakır ve Adıyaman kuru koşullarında verim ve verim unsurlarının incelenmesi. Harran Üniv. Ziraat Fak. Dergisi, 14 (2), 47-56.
14. Kılıç, H., Yağbasanlar, T. (2010). Genotype x Environment interaction and phenotypic stability analysis for grain yield and some quality traits of durum wheat in the South-Eastern Anatolia Region. Not. Bot. Hort. Agr. Cluj., 38 (3): 253-258.
15. Kırtok, Y., Genç, İ., Çölkesen, M. (1987). ICARDA Kökenli bazı arpa çeşitlerinin Çukurova koşullarında başlıca tarımsal karakterleri üzerinde araştırmalar. Türkiye Tahıl Sempozyumu. TOAG 6-7Ekim, Bursa, 83-89 s.
16. Kırtok, Y., Genç, İ., Çölkesen, M., Yağbasanlar, T., Kılınç, M. (1992). Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde sulu koşullara uygun yemlik ve biralık arpa çeşitlerinin tespiti üzerinde araştırmalar. Ç.Ü.Z.F. Genel Yayın No: 29, GAP Yayınları No:57.
17. Kün, E., Özgen, M., Ulukan, H. (1992). Arpa çeşit ve hatlarının kalite özellikleri üzerine araştırmalar. II. Arpa – Malt Semineri 25-27 Mayıs 1992. 70-92. Konya.
18. Öztürk, İ., Avcı, R., Kahraman, T. (2007). Trakya Bölgesi’nde yetiştirilen bazı arpa (Hordeum vulgare L) çeşitlerinin verim ve verim unsurları ile bazı kalite özelliklerinin belirlenmesi. Trakya Üniv. Zir. Fak. Dergisi, 21 (1): 59-68.
19. Puri, Y. P., Qualset, C. O., Willams, W. A. (1982). Evolation of yield component as slection criteria in barley. Crop Science, 22:927-931.
20. Sönmez, F., Ülker, M., Yılmaz, N., Ege, H., Apak, R. (1996). Farklı ekim sıklıklarının bazı kışlık arpa çeşitlerinde verim ve verim öğelerine etkisi. YYÜ Ziraat Fakültesi Dergisi, 6 (1): 133-146, 1996, Van.
21. Taşcı, R., Bayramoğlu, Z. (2017). Arpa çeşitlerinin üretim, pazarlama ve işleme açısından önemi. Türk Tarım - Gıda Bilim ve Teknoloji Dergisi, 5(8): 923-934.
22. Ülker, M., Sönmez, F. (1999. Van yöresinde serin iklim tahıllarının durumu. Doğu Anadolu Tarım Kongresi, 14-18 Eylül 1999. 147-156s. SPSS, 1991. Statistical Package for The Social Sciences (SPSS/PC+). Chicago, IL.
23. Ülker, M., Sönmez, F., Ege, H., Yılmaz, N. (1999). ICARDA kökenli bazı arpa çeşit ve hatların Van koşularında üzerine bir araştırma. Türkiye 3. Tarla Bitkileri Kongresi, 15-18 Kasım 1999, Adana, Cilt 1, Genel ve Tahıllar, 401-404.
24. Ülker, M., Sönmez, F. (1999. Van yöresinde serin iklim tahıllarının durumu. Doğu Anadolu Tarım Kongresi, 14-18 Eylül 1999. 147-156s. SPSS, 1991. Statistical Package for The Social Sciences (SPSS/PC+). Chicago, IL.
25. Ülker, M., Sönmez, F., Ege, H., Yılmaz, N. (1999). ICARDA kökenli bazı arpa çeşit ve hatların Van koşularında üzerine bir araştırma. Türkiye 3. Tarla Bitkileri Kongresi, 15-18 Kasım 1999, Adana, Cilt 1, Genel ve Tahıllar, 401-404.
26. Whitman, C. E., Haffield, J. L., Reginato, R. J. (1985). Effect of slope position on the mico climate growth and yield of barley. Agron. J. 77: 663-669.