Çinko ve NaCl Uygulamalarının Makarnalık Buğdayın (Triticum durum Desf.) Kuru Madde Verimi ve Besin Elementi Konsantrasyonları Üzerine Etkisi
Öz
Dünyanın birçok bölgesinde bitki verimliliğini azaltan tuzluluk, kurak ve yarı kurak bölgelerde yaygın olup böylesi alanlarda çinko (Zn) eksikliği de bitkisel üretimi sınırlandıran önemli bir sorundur. Bu çalışmada, Zn noksanlığına sahip bir toprakta Zn ve tuz uygulamalarının makarnalık buğdayın (Kunduru-1149) yeşil aksam büyümesi ve bazı element konsantrasyonlarına etkilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla yürütülen çalışmada denemenin başında 3 farklı Zn dozu (0, 5 ve 10 mg Zn kg-1) bitkilerin sapa kalkma döneminde ise 4 farklı tuz dozu (%0, 0.5, 1 ve 1.5) uygulanmıştır. Denemede bitkinin yeşil aksam klorofil içeriği (SPAD değeri), kuru madde verimi, yeşil aksam potasyum (K), sodyum (Na), Zn, mangan (Mn), bakır (Cu), demir (Fe) konsantrasyonları ve K/Na parametreleri incelenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre SPAD değerleri, Zn uygulamasının 5 mg kg-1 dozuyla artmış ancak tuz uygulaması ile azalmıştır. Tuz uygulamasının kuru madde veriminde yol açtığı azalma, Zn’nun 10 mg kg-1 uygulamasına göre kontrol ve 5 mg kg-1 uygulamasında daha fazla gerçekleşmiştir. Bitkilerin yeşil aksamındaki K konsantrasyonları bütün tuz uygulamaları altında azalma eğilimi gösterirken, Zn uygulamaları ile artmış, Na konsantrasyonu ise bütün tuz uygulamaları altında artarken Zn uygulamasının aynı tuz uygulamaları altında Na konsantrasyonunu azalttığını, Zn ve Mn konsantrasyonunun arttığı görülmüştür. Sonuçta, tuz uygulamasından kaynaklanan zararın Zn uygulama koşulları altında azaldığı görülmüştür.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Achakzai, A. K. K., Kayani, S. A., Hanif, A. Z. H. A. R. (2010). Effect of salinity on uptake of micronutrients in sunflower at early vegetative stage. Pakistan Journal of Botany, 42(1), 129-139.
- Aktaş, H., Abak, K., Ozturk, L., Cakmak, I. (2006). The Effect of Zinc on Growth and Shoot Concentrations of Sodium and Potassium in Pepper Plants under Salinity Stres. Turkish Journal of Agriculture and Forestry, 30, 407-412.
- Alam, S.M. (1999) Nutrient uptake by plants under stress conditions. Handbook of Plant and Crop Stress, 285-313.
- Al-Karaki, G. N. (2000). Growth, Water Use Efficiency and Sodium and Potassium Acquisition by Tomato Cultivars Grown Under Salt Stress. J. Plant Nutr. 23(1):1-8.
- Alloway, B.J. (2008). Zinc in Soils and Crop nutrition, 2nd edition. IZA Brussels, Belgiumand IFA Paris, France.
- Alpaslan, M., Inal, A., Günes, A., Çikili, Y. and Özcan, H. (1999). Effect of zinc treatment on the alleviation of sodium and chloride injury in tomato (Lycopersicum esculentum L.) Mill. cv. Lale) Grown Under Salinity. Turkish Journal of Botany, 23, 1-6.
- Assaha, D. V., Ueda, A., Saneoka, H., Al-Yahyai, R., & Yaish, M. W. (2017). The role of Na+ and K+ transporters in salt stress adaptation in glycophytes. Frontiers in physiology, 8, 509.
- Bailey S, Thompson E, Nixon PJ, Horton P, Mullineaux CW, Robinson C, Mann NH (2002). A critical role for the Var2 FtsH homologue of Arabidopsis thaliana in the photosystem II repair cycle in vivo. J. Biol. Chem., 277, 2006–2011.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
18 Temmuz 2019
Gönderilme Tarihi
19 Nisan 2019
Kabul Tarihi
10 Haziran 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 8 Sayı: 1