Erzurum İli Uzundere İlçesinde Küçükbaş Hayvancılık Faaliyetleri ve Genel Sorunlar
Öz
Bu çalışma, Erzurum İli Uzundere ilçesinde koyun ve keçi işletmelerinin mevcut durumu ve sorunlarının belirlenmesi amacıyla, Uzundere’nin 12 mahallesinde örnekleme yöntemiyle seçilen toplam 35 küçükbaş işletmesinde yapılmıştır. Ankete katılan yetiştiricilerin ortalama yaşı 48.7’dir. İşletmelerdeki koyunların %54.3’ü Morkaraman ve melezi, %31.4’ü Hemşin ve melezi, %14.3’ü ise Akkaraman ve melezinden oluşurken, keçilerin tamamının kıl keçi ve melezinden oluştuğu belirlenmiştir. İşletme sahiplerinin önemli bir kısmının (%80) yarı göçer olduğu, barınakların %60’ı kapalı %40’ının ise yarı açık olduğu saptanmıştır. İşletmelerin %85.7’si koç/teke teminini kendi sürüsünden, %14.2’si ise komşu sürülerden sağlamaktadır. Yetiştiricilerin %37.2’si koç veya tekeleri 2-3 yıl, %62.8’i ise 4-5 yıl süreyle damızlıkta tutmaktadır. Doğumların büyük çoğunluğunun (%94.2’si) tek, %5.7’sinin ise ikiz doğum olarak gerçekleştiği bildirilmiştir. Ortalama oğlak veya kuzu ölüm oranları işletmeler genelinde %10’dur. Yetiştiriciler önemli sorunlar olarak; yem fiyatlarının ve altyapı maliyetinin yüksek olmasını, buna karşılık ürün satış fiyatlarının düşük olması ve çoban bulamamayı göstermişlerdir. En çok karşılaşılan sağlık probleminin sindirim yolu hastalıkları (%60) ve solunum yolu hastalıkları (%37) olduğu, işletmelerin çoğunlukla çeşitli koruyucu aşılar yaptırdıkları saptanmıştır. İşletmelerde genel olarak fiziki alt yapı yetersizliğinin verimliliği ve hayvan sağlığını olumsuz yönde etkilediği gözlenmiştir. İşletme sahiplerinin yetiştiricilik konusundaki bilgi noksanlığı ve sermaye yetersizlikleri ile yetiştirdikleri ırkların düşük verimli olması ve yetiştiriciliğin ekstansif karakterde olması diğer önemli sorunlardır.
Anahtar Kelimeler
Teşekkür
Bu çalışmanın gerçekleştirilmesinde, iki yıl boyunca değerli bilgilerini bizlerle paylaşan, saygıdeğer danışman hocam; Prof. Dr. Ayhan ÖZTÜRK’e, çalışmam boyunca benden bir an olsun yardımlarını esirgemeyen meslek büyüklerime, arkadaşlarıma ve çalışma süresince tüm zorlukları benimle göğüsleyen ve hayatımın her evresinde bana destek olan canım ailem ve değerli eşim Hatice GÖKMENER’e sonsuz teşekkürlerimi sunarım.
Kaynakça
- Acar, M., Ayhan, V. (2012). Isparta ili damızlık koyun keçi yetiştiricileri birliği üyesi keçicilik işletmelerinin mevcut durumu ve teknik sorunları üzerine bir araştırma. International Journal of Agricultural and Natural Sciences, 5(2), 98-101.
- Anonim. (2011). Uzundere haritası, Erzurum. https://www.haritatr.com/uzundere-haritasi-i148. Erişim Tarihi: 30.09.2021.
- Anonim. (2021). Anadolu Ajansı. https://www.aa.com.tr/tr/ekonomi/buyukbas-hayvan-sayisi-18-milyon-kucukbas-hayvan-sayisi-57-5-milyon-oldu. Erişim Tarihi 09.02.2022
- Anonim. (2021a). Türkiye İstatistik Kurumu. https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?locale=tr. Erişim Tarihi: 16.10.2021.
- Anonim. (2021b). T.C Uzundere Kaymakamlığı. http://uzundere.gov.tr/ilcemizin-cografi-ozellikleri. Erişim Tarihi: 16.10.2021.
- Bilginturan, S., Ayhan, V. (2008). Burdur ili damızlık koyun ve keçi yetiştiricileri birliği üyesi keçicilik işletmelerinin yapısal özellikleri ve sorunları üzerine bir araştırma. Ziraat Fakültesi Dergisi, 3(1), 24-31.
- Bilginturan, S., Ayhan, V. (2009). Burdur ili damızlık koyun ve keçi yetiştiricileri birliği üyesi koyunculuk işletmelerinin yapısal özellikleri ve sorunları üzerine bir araştırma. Hayvansal Üretim, 50, 1-8.
- Ertuğrul, M., Savaş, T., Dellal, G., Taşkın, T., Koyuncu, M., Cengiz, F., Dağ, B., Koncagül, S., Pehlivan, E. (2010). Türkiye küçükbaş hayvancılığının iyileştirilmesi üzerine bir çalışma. Ziraat Mühendisliği VII. Teknik Kongresi, 11-15 Ocak 2010, 667-685, 11-15, Ankara.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Hayvansal Üretim (Diğer), Veteriner Cerrahi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
26 Haziran 2022
Gönderilme Tarihi
9 Aralık 2021
Kabul Tarihi
14 Nisan 2022
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2022 Cilt: 11 Sayı: 1
APA
Gökmener, H., & Öztürk, A. (2022). Erzurum İli Uzundere İlçesinde Küçükbaş Hayvancılık Faaliyetleri ve Genel Sorunlar. Bahri Dağdaş Hayvancılık Araştırma Dergisi, 11(1), 21-29. https://izlik.org/JA35UA55BW
AMA
1.Gökmener H, Öztürk A. Erzurum İli Uzundere İlçesinde Küçükbaş Hayvancılık Faaliyetleri ve Genel Sorunlar. Bahri Dağdaş Hayv. Arşt. Derg. 2022;11(1):21-29. https://izlik.org/JA35UA55BW
Chicago
Gökmener, Hakan, ve Ayhan Öztürk. 2022. “Erzurum İli Uzundere İlçesinde Küçükbaş Hayvancılık Faaliyetleri ve Genel Sorunlar”. Bahri Dağdaş Hayvancılık Araştırma Dergisi 11 (1): 21-29. https://izlik.org/JA35UA55BW.
EndNote
Gökmener H, Öztürk A (01 Haziran 2022) Erzurum İli Uzundere İlçesinde Küçükbaş Hayvancılık Faaliyetleri ve Genel Sorunlar. Bahri Dağdaş Hayvancılık Araştırma Dergisi 11 1 21–29.
IEEE
[1]H. Gökmener ve A. Öztürk, “Erzurum İli Uzundere İlçesinde Küçükbaş Hayvancılık Faaliyetleri ve Genel Sorunlar”, Bahri Dağdaş Hayv. Arşt. Derg., c. 11, sy 1, ss. 21–29, Haz. 2022, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA35UA55BW
ISNAD
Gökmener, Hakan - Öztürk, Ayhan. “Erzurum İli Uzundere İlçesinde Küçükbaş Hayvancılık Faaliyetleri ve Genel Sorunlar”. Bahri Dağdaş Hayvancılık Araştırma Dergisi 11/1 (01 Haziran 2022): 21-29. https://izlik.org/JA35UA55BW.
JAMA
1.Gökmener H, Öztürk A. Erzurum İli Uzundere İlçesinde Küçükbaş Hayvancılık Faaliyetleri ve Genel Sorunlar. Bahri Dağdaş Hayv. Arşt. Derg. 2022;11:21–29.
MLA
Gökmener, Hakan, ve Ayhan Öztürk. “Erzurum İli Uzundere İlçesinde Küçükbaş Hayvancılık Faaliyetleri ve Genel Sorunlar”. Bahri Dağdaş Hayvancılık Araştırma Dergisi, c. 11, sy 1, Haziran 2022, ss. 21-29, https://izlik.org/JA35UA55BW.
Vancouver
1.Hakan Gökmener, Ayhan Öztürk. Erzurum İli Uzundere İlçesinde Küçükbaş Hayvancılık Faaliyetleri ve Genel Sorunlar. Bahri Dağdaş Hayv. Arşt. Derg. [Internet]. 01 Haziran 2022;11(1):21-9. Erişim adresi: https://izlik.org/JA35UA55BW