TR
EN
İneklerde Vitamin A, D ve E’nin Fertilite Üzerine Etkisi: Derleme
Öz
İneklerde vitamin A, D ve E takviyeleri, üreme sağlığını desteklemek, doğum sonrası enfeksiyonları önlemek ve fertiliteyi artırmak açısından kritik bir öneme sahiptir. Doğum öncesi ve sonrası dönemlerde yapılan uygun doz ve zamanlamadaki takviyeler, retensiyo sekundinarum ve metritis gibi enfeksiyonların sıklığını azaltırken, postpartum ilk östrüs süresini kısaltmakta ve gebelik oranlarını iyileştirmektedir. Vitamin A, üreme fonksiyonlarında ve bağışıklık sisteminde destekleyici bir rol üstlenirken, D vitamini kalsiyum dengesini koruyarak kemik mineralizasyonuna katkıda bulunmaktadır. E vitamini, güçlü antioksidan özellikleriyle hücre zarlarını koruyarak bağışıklık sistemini destekler. Bu vitaminlerin doğru bir şekilde uygulanması, ineklerde doğum sonrası toparlanmayı hızlandırmak ve genel sağlık durumunu iyileştirmek için etkili bir stratejidir. Bu nedenle bu vitaminlerin kullanımı ile ilgili veteriner hekimlerin güncel detaylı bilgilere ulaşması büyük bir önem arz etmektedir. Sunulan derlemede saha uygulamalarında yaygın olarak kullanılan A, D ve E vitaminlerinin fertilite üzerindeki etkileri ve uygulama stratejileri ile ilgili güncel bilgilere yer verilmeye çalışılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Abay, M., Bekyürek, T. (2010). Effectiveness of two different GnRH analogues with or without beta-carotene and vitamin E supplementation in ovsynch protocol in Heifers. 14th Annual Conference of the European Societies Domestic Animals Reproduction, 45(3), 84, Hungary.
- Agarwal, A., Allamaneni, S.S. (2004). Role of free radicals in female reproductive diseases and assisted reproduction. Reproductive biomedicine online, 9(3), 338-347, https://doi.org/10.1016/S1472-6483(10)62151-7
- Aksoy, A., Daş, Y.K. (2012). Vitaminlerin Veteriner Sağaltımda Kullanımı. Turkiye Klinikleri J Vet Sci, 3(3), 65-76.
- Allison, R. D., Laven, R. A. (2000). Effect of vitamin E supplementation on the health and fertility of dairy cows: a review. Veterinary Record, 147(25), 703-708, https://doi.org/10.1136/vr.147.25.703
- Altıner, A., Atalay, H., Bilal, T. (2017). Bir antioksidan olarak E vitamini. Balıkesir Sağlık Bilimleri Dergisi, 6(3), 149-157, https://dx.doi.org/10.5505/bsbd.2017.47450
- Amengual, J., Golczak, M., Palczewski, K., Von Lintig, J. (2012). Lecithin: retinol acyltransferase is critical for cellular uptake of vitamin A from serum retinol-binding protein. Journal of Biological Chemistry, 287(29), 24216-24227.
- Arechiga, C. F., Vazquez-Flores, S., Ortiz, O., Hernandez-Ceron, J., Porras, A., McDowell, L. R., Hansen, P. J. (1998). Effect of injection of β-carotene or vitamin E and selenium on fertility of lactating dairy cows. Theriogenology, 50(1), 65-76, https://doi.org/10.1016/S0093-691X(98)00114-9
- Azzi, A., Ricciarelli, R., Zingg, J. M. (2002). Non-antioxidant molecular functions of α-tocopherol (vitamin E). FEBS letters, 519(1-3), 8-10, https://doi.org/10.1016/S0014-5793(02)02706-0
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Veteriner Doğum ve Jinekoloji
Bölüm
Derleme
Yayımlanma Tarihi
30 Haziran 2025
Gönderilme Tarihi
8 Ocak 2025
Kabul Tarihi
10 Şubat 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 14 Sayı: 1
APA
Çerçi, E., Sarıbay, M. K., & Uyanık, G. (2025). İneklerde Vitamin A, D ve E’nin Fertilite Üzerine Etkisi: Derleme. Bahri Dağdaş Hayvancılık Araştırma Dergisi, 14(1), 28-43. https://izlik.org/JA28WU63PE
AMA
1.Çerçi E, Sarıbay MK, Uyanık G. İneklerde Vitamin A, D ve E’nin Fertilite Üzerine Etkisi: Derleme. Bahri Dağdaş Hayv. Arşt. Derg. 2025;14(1):28-43. https://izlik.org/JA28WU63PE
Chicago
Çerçi, Enes, Mustafa Kemal Sarıbay, ve Gökhan Uyanık. 2025. “İneklerde Vitamin A, D ve E’nin Fertilite Üzerine Etkisi: Derleme”. Bahri Dağdaş Hayvancılık Araştırma Dergisi 14 (1): 28-43. https://izlik.org/JA28WU63PE.
EndNote
Çerçi E, Sarıbay MK, Uyanık G (01 Haziran 2025) İneklerde Vitamin A, D ve E’nin Fertilite Üzerine Etkisi: Derleme. Bahri Dağdaş Hayvancılık Araştırma Dergisi 14 1 28–43.
IEEE
[1]E. Çerçi, M. K. Sarıbay, ve G. Uyanık, “İneklerde Vitamin A, D ve E’nin Fertilite Üzerine Etkisi: Derleme”, Bahri Dağdaş Hayv. Arşt. Derg., c. 14, sy 1, ss. 28–43, Haz. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA28WU63PE
ISNAD
Çerçi, Enes - Sarıbay, Mustafa Kemal - Uyanık, Gökhan. “İneklerde Vitamin A, D ve E’nin Fertilite Üzerine Etkisi: Derleme”. Bahri Dağdaş Hayvancılık Araştırma Dergisi 14/1 (01 Haziran 2025): 28-43. https://izlik.org/JA28WU63PE.
JAMA
1.Çerçi E, Sarıbay MK, Uyanık G. İneklerde Vitamin A, D ve E’nin Fertilite Üzerine Etkisi: Derleme. Bahri Dağdaş Hayv. Arşt. Derg. 2025;14:28–43.
MLA
Çerçi, Enes, vd. “İneklerde Vitamin A, D ve E’nin Fertilite Üzerine Etkisi: Derleme”. Bahri Dağdaş Hayvancılık Araştırma Dergisi, c. 14, sy 1, Haziran 2025, ss. 28-43, https://izlik.org/JA28WU63PE.
Vancouver
1.Enes Çerçi, Mustafa Kemal Sarıbay, Gökhan Uyanık. İneklerde Vitamin A, D ve E’nin Fertilite Üzerine Etkisi: Derleme. Bahri Dağdaş Hayv. Arşt. Derg. [Internet]. 01 Haziran 2025;14(1):28-43. Erişim adresi: https://izlik.org/JA28WU63PE