ÖĞRETMEN ADAYLARININ ÖĞRETMENLİK UYGULAMASI SÜRECİNDE ÖĞRETİM TEKNOLOJİLERİNİ KULLANMA YETERLİKLERİ

Öz

"Öğretim teknolojilerinden yararlanma" davranışı, öğretmen adaylarının Öğretmenlik Uygulaması (ÖU) sürecinde uygulamada yansıtmaları beklenen temel yeterliklerden biridir. Bu çalışma, öğretmen adaylarının ÖU sürecinde "öğretim teknolojilerinden yararlanma" davranışını uygulamada yansıtmalarını etkileyen faktörleri belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Araştırmanın verileri KTÜ Fatih Eğitim Fakültesi Fizik Öğretmenliği Anabilim dalında ÖU dersine devam eden dört farklı öğretmen adayı grubuyla dört dönemde yürütülen uygulamalardan elde edilmiştir. Çalışmaya 2006-2007 ve 2007-2008 güz döneminde Fen Bilimlerine bağlı Tezsiz Yüksek Lisans (TsizYL) Fizik Öğretmenliği programında ÖU dersine devam eden 15 (8+7) öğretmen adayı ile 2006-2007 ve 2007-2008 bahar dönemlerinde OFMA Fizik Öğretmenliği programında ÖU'na devam eden iki farklı gruptan 14 (7+7) öğretmen adayı katılmıştır. Adayların derslerinde öğretim teknolojilerini kullanma davranışlarını etkileyen faktörler, öğretmen adaylarının ders gözlemlerinden ve adaylarla yürütülen mülakatlar elde edilen veriler doğrultusunda belirlenmeye çalışılmıştır. Buna göre uygulama okulunun imkanları, uygulama öğretmeni, uygulama öğretim elemanı ve aday değişkenleri boyutunda fizik öğretmen adaylarının "öğretim teknolojilerinden yararlanma" davranışları ve bu davranışlarını yansıtmalarını etkileyen unsurlar değerlendirilmiştir. Adayların mesleki davranışlarını sergilemelerine fırsat verecek uygulamalarla ilgili önerilerle çalışma tamamlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Öğretmen Adayı, Öğretmenlik Uygulaması, Öğretim Teknolojileri, Öğretmenlik Yeterlikleri.

STUDENT TEACHERS' COMPETENCIES TO USE INSTRUCTIONAL TECHNOLOGIES DURING TEACHING PRACTICE

Abstract

Teaching Practice (TP) is a very crucial stage to develop student teachers' skills, pedagogical content knowledge and attitudes. During TP, student teachers are supposed to gain teaching skills. One of the important skills is “using instructional technologies on teaching”. In this study the factors that contribute to the utilization of instructional technologies during physics teaching in TP were examined and discussed. The data of the study was obtained from semi-structured interviews and observations of the student teachers' courses conducted during TP. The data were examined in terms of the abilities of the student teachers and the factors affected their behaviors to reflect teaching skills. Enhancing the effectiveness of TP definitely rely on the knowledge, skills and attitude of student teacher, the principles of teacher training institution, the opportunities of the School for Practice and the attitude and knowledge of mentor and tutor. The study was ended by the suggestions to develop student teacher skills on using instructional technologies.

Keywords

• Student Teachers, Teaching Practice, Instructional Technologies, Teaching Skills

Kaynakça

1. Atay, D.Y. (2003). Öğretmen Eğitiminin Değişen Yüzü. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
2. Azar, A. (2003). Okul Deneyimi ve Öğretmenlik Uygulaması Derslerine İlişkin Görüşlerinin Yansımaları, Milli Eğitim, 159.
3. Devecioğlu, Y. (2004). Fizik Öğretmen Adaylarına Rehber Materyal Geliştirme ve Uygulama Becerilerinin Kazandırılmasına Yönelik Bir Yaklaşım. K.T.Ü Fen Bilimleri Enstitüsü, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Trabzon.
4. Hascher, T., Cocard, Y. ve Moser, P. (2004). Forget about theory-practice is all? Student teachers' learning in practicum, Teachers and Teaching: Theory and Practice, Vol. 10:6, 623-637.
5. Karal, H. ve Berigel, M. (2006). Eğitim Fakültelerinin Öğretmenlerinin Teknolojiyi Eğitimde Etkin Olarak Kullanabilme Yeterlilikleri Üzerine Etkileri ve Çözüm Önerileri. Ç.Ü. Eğitim Fakültesi Dergisi, Cilt:3, Sayı: 32, 60–66.
6. Karamustafaoğlu, O. (2003). Fen Bilgisi ve Fizik Öğretmen Adaylarının Kazanmaları İstenen Becerileri Yansıtabilecekleri Ortamların Düzenlenmesi, Yayınlanmamış Doktora Tezi, K.T.Ü. Fen Bilimler Enstitüsü, Trabzon.
7. Saka, A.Z. (2001). Öğretmenlik Uygulamalarında Fizik Öğretmen Adayları İçin Yürütülebilecek Etkinlikler ve Kazandırılabilecek Davranışların Belirlenmesi, Doktora Tezi, K.T.Ü. Fen Bilimler Enstitüsü, Trabzon.
8. Saka, A.Z., Akdeniz, A.R. ve Saka, A. (2002). Öğretmenlik Uygulamalarında Fizik Öğretmen Adaylarına Mesleki Becerileri Kazandırmak İçin Davranışlara Dayalı Bir Etkinlik Modeli Geliştirme. 2000'li Yıllarda I. Öğrenme ve Öğretme Sempozyumu, Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi, 29-31 Mayıs, İstanbul.

9. Toprakçı, E. (2007). The profiles of the using of the internet for study purposes among university students. The Turkish Online Journal of Educational Technology – TOJET July 2007 ISSN: 1303-6521 volume 6 Issue 3, Article 13.
10. Yıldırım, N., Er Nas, S., Ayas,A. (2007). Kimya Öğretmen Adaylarının Öğretim Teknolojilerini Kullanabilme Durumlarının Portfolyo İle Değerlendirilmesi, I. Ulusal Kimya Eğitimi Kongresi, 20-22 Haziran, İstanbul.
11. Yiğit, N. Ve Özmen, H. (2006). Fen Öğretimine Yönelik Hazırlanan Modellerin Kazandırmayı Amaçladıkları Davranışlar Açısından İncelenmesi, OMÜ Eğitim Fakültesi Dergisi, 21, 1-14.
12. YÖK/Dünya Bankası (1998). Fakülte-Okul İşbirliği, Milli Eğitimi Geliştirme Projesi Hizmet Öncesi Öğretmen Eğitimi. Ankara: Öğretmen Eğitimi Dizisi.