Araştırma Makalesi

Dede Korkut Kitabı’nın Dresden nüshası üzerine

Sayı: 73 (Haziran) 1 Haziran 2022
  • İdris Kadıoğlu
PDF İndir

Dede Korkut Kitabı’nın Dresden nüshası üzerine

Öz

Dede Korkut, Türk edebiyatında kendi adıyla anılan hikâyelerin anlatıcısı yarı efsanevi bilge bir kişidir. Dede Korkut Kitabı ise Türk edebiyatının en önemli klasik eserlerinden biridir. Bilimsel çalışmaların hemen hepsinde boy olarak geçen destani hikâyeler, Oğuzname’nin bir parçasıdır. Bu çalışmanın temel amacı çok sayıda bilimsel çalışma ve yayına konu olan Dede Korkut Kitabı’nın Dresden nüshasını yeniden ele alıp incelemektir. Bu bağlamda Dresden nüshasındaki metinle doğrudan ilişkisi olmayan metin dışı kayıtlar üzerinde durulmuş, özellikle metin öncesi ve sonrasındaki Arapça, Farsça ve Türkçe kayıtlar üzerine daha önce yapılan çalışmalara değinilmiştir. Hikâye başlıkları karşılaştırmalı olarak yeniden ele alınıp incelenmiş, başlıklardaki bunı / boyı / toyı şeklinde yazılan kelimeler üzerinde ayrıca durulmuştur. Bu kelimelerin farklı yazılmış tek bir kelime olabileceği tartışmaya konu edilmiştir. Temmet (bitti) notundan sonra yazma nüshanın sonunda yer alan ve yine kitapla ilgisi olmayan bir şiir (lugaz) de incelemeye dâhil edilmiştir. Dresden nüshasının incelenen sahifelerinden seçilen örnek renkli fotoğraflar çalışmanın sonuna eklenmiş, çalışmada başvurulan kaynak eserler (bibliyografya) ve geniş İngilizce özet yazıldıktan sonra çalışma tamamlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Azmun Y. (2019). Dede Korkut’un üçüncü elyazması: soylamalar ve iki yeni boy ile Türkmen Sahra nüshası (metin-çeviri-sözlük-tıpkıbasım). İstanbul: Kutlu.
  2. Boz, E. (2017). Sadettın Özçelik (2016), Dede Korkut 1. cilt (Dresden nüshası- giriş, notlar 931 s.). II. cilt (Dresden nüshası- metin, dizin 996 s.) Ankara: Türk Dil Kurumu yayınları. Türk Dili Araştırmaları Yıllığı-Belleten, 65(1), 217-224. Retrieved from https://dergipark.org.tr/tr/pub/belleten/issue/33970/375503
  3. Çiçek, K. (2007). Osman Paşa, Özdemiroğlu. DİA içinde C 33 (471-473). İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı.
  4. Daşdemir, M. (2010). Dedem Korkut kitabı. Türk Dili Araştırmaları Yıllığı -Belleten, 58(2), 67-90. Retrieved from https://dergipark.org.tr/tr/pub/belleten/issue/32741/363435
  5. Daşdemir, M. (2020). Dedem Korkut Kitabı’nın söz dizimi. Yayımlanmamış doktora tezi, Erzurum: Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  6. Durmuş, İ; Uzun, M. İ. (2003). Lugaz. DİA içinde C 27 (221-222). İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı.
  7. Ekici, M. (2019) Dede Korkut kitabı, Türkistan / Türkmen Sahra nüshası, soylamalar ve 13. Boy, Salur Kazan’ın yedi başlı ejderhayı öldürmesi, orijinal metin (tıpkıbasım)-transkripsiyon aktarma. İstanbul: Ötüken. Elçin, İ. (2017). Mustafa S. Kaçalin, Oğuzların diliyle Dedem Korkud’un kitabı. (Tanıtım yazısı), Türkologiya, 4, 80-83.
  8. Elmalı, H. (1997). Hassân b. Sâbit. DİA içinde C 16 (399-402). İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Dilbilim

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

İdris Kadıoğlu Bu kişi benim
0000-0002-2671-3768
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

1 Haziran 2022

Gönderilme Tarihi

5 Mayıs 2021

Kabul Tarihi

27 Ocak 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Sayı: 73 (Haziran)

Kaynak Göster

APA
Kadıoğlu, İ. (2022). Dede Korkut Kitabı’nın Dresden nüshası üzerine. Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten, 73 (Haziran), 21-55. https://izlik.org/JA98WW37WT
AMA
1.Kadıoğlu İ. Dede Korkut Kitabı’nın Dresden nüshası üzerine. TDAY-Belleten. 2022;(73 (Haziran):21-55. https://izlik.org/JA98WW37WT
Chicago
Kadıoğlu, İdris. 2022. “Dede Korkut Kitabı’nın Dresden nüshası üzerine”. Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten, sy 73 (Haziran): 21-55. https://izlik.org/JA98WW37WT.
EndNote
Kadıoğlu İ (01 Haziran 2022) Dede Korkut Kitabı’nın Dresden nüshası üzerine. Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten 73 (Haziran) 21–55.
IEEE
[1]İ. Kadıoğlu, “Dede Korkut Kitabı’nın Dresden nüshası üzerine”, TDAY-Belleten, sy 73 (Haziran), ss. 21–55, Haz. 2022, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA98WW37WT
ISNAD
Kadıoğlu, İdris. “Dede Korkut Kitabı’nın Dresden nüshası üzerine”. Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten. 73 (Haziran) (01 Haziran 2022): 21-55. https://izlik.org/JA98WW37WT.
JAMA
1.Kadıoğlu İ. Dede Korkut Kitabı’nın Dresden nüshası üzerine. TDAY-Belleten. 2022;:21–55.
MLA
Kadıoğlu, İdris. “Dede Korkut Kitabı’nın Dresden nüshası üzerine”. Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten, sy 73 (Haziran), Haziran 2022, ss. 21-55, https://izlik.org/JA98WW37WT.
Vancouver
1.İdris Kadıoğlu. Dede Korkut Kitabı’nın Dresden nüshası üzerine. TDAY-Belleten [Internet]. 01 Haziran 2022;(73 (Haziran):21-55. Erişim adresi: https://izlik.org/JA98WW37WT