Yıl 2019, Cilt 6 , Sayı 1, Sayfalar 147 - 176 2019-06-15

Nüzûl Dönemini Bilmenin Anlama Etkisi: “Fülki’l-Meşhûn” Olgusu Üzerine Bir İnceleme

Ahmet Sait Sıcak [1]


Son dönem tefsir çalışmalarına bakıldığında nüzûl sıralı tefsir yaklaşımının revaçta olduğu görülmektedir. Literatürde bazı âyetler özelinde Kur’ân’ı daha iyi anlamaya yönelik bu yeni tefsir metodunun başarılı örnekleri mevcuttur. Bununla birlikte mezkûr yaklaşımın pratikte beklentileri karşılamadığına birçok âyet için farklı bir anlam ve yoruma gidilmediğine şahit olunur. Bu bağlamda nüzûl sıralı tefsirlerde Yâsîn Sûresi 41. âyette geçen “Fülki’l-Meşhûn” kavramıyla neyin kastedildiğine dair yapılan yorumlar, Mushaf tertibini esas alan tefsirlerde bulunan yorumlardan farklı değildir. Bu makalede, nüzûl sıralı tefsir metodunun “Fülki’l-Meşhûn” kavramını anlamaya etkisi olup olmadığı araştırılacaktır. Araştırmada ilk olarak mezkûr tamlamayla neyin kastedildiği birincil ve ikincil anlamlar üzerinden tespit edilecektir. Bu anlamlara ulaşmak gayesiyle öncelikle “Fülki’l-Meşhûn” ifadesi için tefsir geleneğinde bugüne dek ortaya konulan yorumlar ana hatlarıyla aktarılacaktır. Sorasında ise f-l-k ve ş-h-n köklerinin etimolojisine vakıf olmanın, “Fülki’l-Meşhûn” tamlamasını Kur’ân’ın bütünselliği içerisinde değerlendirmenin ve nüzûl dönemini bilmenin bu kavramı anlamaya etkisi araştırılacaktır. Yapılan araştırmalar sonucunda; Allah’ın varlığının bir delili olarak “taşıma imkânı veren her türlü gemi” birincil ve tefsîrî anlam olarak tespit edilmiştir. Te’vîlî ve ikincil anlam statüsünde “Habeşistan’a hicret edilen gemi” şeklindeki muhtemel mana ortaya çıkarılmıştır. Bu anlamın tutarlılığı belirlenirken; filolojik tefsir yönteminin, Yâsîn sûresinin tarihlendirilmesinin ve buna bağlı olarak siyer bilgisinin sunduğu imkânlar kullanılmıştır.
 

 

Tefsir, Nüzûl Sıralı Tefsir, Kronolojik Tefsir, Tarihlendirme, Yâsîn Sûresi, Fülki’l-Meşhûn, Siyer, Habeşistan Hicreti
  • Abdürrezzâk, Ebû Bekr b. Hemmâm b. Nâfi’ es-San’ânî el-Himyerî. Tefsîru Abdirrezzâk. Beyrut: Dâru’l-kütübi’l-ilmiyye, 1419/1998. Ahmed b. Hanbel, Ebû Abdillâh Ahmed b. Muhammed b. Hanbel eş-Şeybânî, Fezâʾili’s- sahâbe. Beyrut: Müessesetü’r-risale, 1403/1983. _______. Müsned. Thk. Şuayb el-Arnavut, Adil Mürşid. Beyrut: Müessesetü’r-risâle, 1421/2001. Akdaş, İhsan. “Cudi ve Tufan Kelimelerinin Semantik ve Morfolojik Analizi Işığında Tufan Gerçeği”. Uluslararası Hz. Nuh ve Cudi Dağı Sempozyumu (Şırnak, 27-29 Eylül 2013). Ed. Hamdi Gündoğar-Ömer Ali Yıldırım-M. Ata Az. 607-639. Şırnak Üniversitesi, 2014. Albayrak, Halis. Kur’ân’ın Bütünlüğü Üzerine: Kur’ân’ın Kur’ân’la Tefsiri. İstanbul: Şule Yayınları, 1992. Âlûsî, Şihâbüddîn Mahmud. Rûhu’l-meânî fî tefsîri’s-Seb’i’l-Mesânî. Beyrut: Dâru’l-kütübi’l- ilmiyye, 1415/1994. Askerî, Ebû Hilâl Hasan b. Abdullah b. Sehl. Mu’cemu’l-Furuku’l-Lüğaviyye. B.y.: Müessesetü’n- neşri’l-İslâmî, 1412/1991. Ayhan, Bayram. Kur’an’ın Nüzûl Sürecinde Vahyin İlk Yılının Tahlili. Doktora Tezi, İstanbul Üniversitesi, 2014. Bâzergan, Mehdi. Kur’ân’ın Nüzûl Süreci. Trc. Yasin Demirkıran-Mela Muhammed Feyzullah. Ankara: Fecr Yayınevi, 1998. _______, Adım Adım Vahiy. Trc. Yasin Demirkıran. Ankara: Fecr Yayınevi, 1999. Bilmen, Ömer Nasuhi. Kur’ân-ı Kerîm’in Türkçe Meâl-i Âlisi ve Tefsiri. İstanbul: Bilmen Yayınevi, 1964. Buhârî, Ebû Abdillâh Muhammed b. İsmâîl b. İbrâhîm el-Cu’fî. et-Târîhu’l-kebîr. Haydarâbâd: Dâru’l-maârifi’l-Osmâniyye, ts. _______, Ebû Abdillâh Muhammed b. İsmâîl b. İbrâhîm el-Cu’fî. el-Câmiu’s-sahîh. Thk. Muhammed Züheyr b. Nâsır. 1. Baskı. B.y. Dâru Tavgi’n-Necât, 1422/2002. Câbirî, Muhammed Âbid. Fehmü’l-Kur’âni’l-hakîm (et-Tefsîru’l-vâdıh hasebe tertîbi’n-nüzûl). Beyrut: Dâru’n-neşri’l-Mağribiyye, 1428/2008. Cevherî, İsmâil b. Hammâd. es-Sıhâh tâcü’l-lüğa ve sıhâhü’l-ʿArabiyye. Thk. Ahmed Abdülgafur Attar. 4.Baskı. Beyrut: Dâru’l-ilm li’l-melâyîn, 1987/1407. Cürcânî, Ebû Bekr Abdülkâhir b. Abdirrahmân b. Muhammed. Dercü’d-dürer fî tefsîri’l- Kur’âni’l-Azîm. Thk. Talʿat Salah el-Ferhan-Muhammed Edib Şekur. Amman: Dâru’l-fikr, 1430/2009. Çalışkan, Necmettin. “Nüzûl Sırasına Göre Tefsir Yaklaşımının Kur’an Yorumuna Etkisi (Beyânu’l-Hak Örneği)”. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 14/30 (2017): 398-422. Çelik, Ömer. Hakk’ın Daveti Kur’an-ı Kerim -Meali ve Tefsiri. İstanbul: Erkam Yayınları, 2013. Çetiner, Bedreddin. Fâtiha’dan Nâs’a Esbâb-ı Nüzûl: Kur’ân Âyetlerinin İniş Sebepleri. İstanbul: Çağrı Yayınları, 2002.
Birincil Dil tr
Konular Sosyal
Bölüm Makaleler
Yazarlar

Orcid: 0000-0002-5161-9191
Yazar: Ahmet Sait Sıcak (Sorumlu Yazar)
Kurum: HATAY MUSTAFA KEMAL ÜNİVERSİTESİ, İLAHİYAT FAKÜLTESİ

Tarihler

Yayımlanma Tarihi : 15 Haziran 2019

Bibtex @araştırma makalesi { beuifd578289, journal = {BEÜ İlahiyat Fakültesi Dergisi}, issn = {2148-3728}, eissn = {2148-9750}, address = {}, publisher = {Bülent Ecevit Üniversitesi}, year = {2019}, volume = {6}, pages = {147 - 176}, doi = {}, title = {Nüzûl Dönemini Bilmenin Anlama Etkisi: “Fülki’l-Meşhûn” Olgusu Üzerine Bir İnceleme}, key = {cite}, author = {Sıcak, Ahmet Sait} }
APA Sıcak, A . (2019). Nüzûl Dönemini Bilmenin Anlama Etkisi: “Fülki’l-Meşhûn” Olgusu Üzerine Bir İnceleme. BEÜ İlahiyat Fakültesi Dergisi , 6 (1) , 147-176 . Retrieved from https://dergipark.org.tr/tr/pub/beuifd/issue/45811/578289
MLA Sıcak, A . "Nüzûl Dönemini Bilmenin Anlama Etkisi: “Fülki’l-Meşhûn” Olgusu Üzerine Bir İnceleme". BEÜ İlahiyat Fakültesi Dergisi 6 (2019 ): 147-176 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/beuifd/issue/45811/578289>
Chicago Sıcak, A . "Nüzûl Dönemini Bilmenin Anlama Etkisi: “Fülki’l-Meşhûn” Olgusu Üzerine Bir İnceleme". BEÜ İlahiyat Fakültesi Dergisi 6 (2019 ): 147-176
RIS TY - JOUR T1 - Nüzûl Dönemini Bilmenin Anlama Etkisi: “Fülki’l-Meşhûn” Olgusu Üzerine Bir İnceleme AU - Ahmet Sait Sıcak Y1 - 2019 PY - 2019 N1 - DO - T2 - BEÜ İlahiyat Fakültesi Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 147 EP - 176 VL - 6 IS - 1 SN - 2148-3728-2148-9750 M3 - UR - Y2 - 2019 ER -
EndNote %0 BEÜ İlahiyat Fakültesi Dergisi Nüzûl Dönemini Bilmenin Anlama Etkisi: “Fülki’l-Meşhûn” Olgusu Üzerine Bir İnceleme %A Ahmet Sait Sıcak %T Nüzûl Dönemini Bilmenin Anlama Etkisi: “Fülki’l-Meşhûn” Olgusu Üzerine Bir İnceleme %D 2019 %J BEÜ İlahiyat Fakültesi Dergisi %P 2148-3728-2148-9750 %V 6 %N 1 %R %U
ISNAD Sıcak, Ahmet Sait . "Nüzûl Dönemini Bilmenin Anlama Etkisi: “Fülki’l-Meşhûn” Olgusu Üzerine Bir İnceleme". BEÜ İlahiyat Fakültesi Dergisi 6 / 1 (Haziran 2019): 147-176 .
AMA Sıcak A . Nüzûl Dönemini Bilmenin Anlama Etkisi: “Fülki’l-Meşhûn” Olgusu Üzerine Bir İnceleme. BEÜ İlahiyat Fakültesi Dergisi. 2019; 6(1): 147-176.
Vancouver Sıcak A . Nüzûl Dönemini Bilmenin Anlama Etkisi: “Fülki’l-Meşhûn” Olgusu Üzerine Bir İnceleme. BEÜ İlahiyat Fakültesi Dergisi. 2019; 6(1): 176-147.