Kesişimsellik Perspektifinden Toplumsal Damgalanma ve Mücadele Deneyimleri
Öz
Bu araştırma LGBTI seks işçilerinin toplum içerisinde çeşitli alanlarda karşılaştıkları güçlükleri ve sorunları belirleyerek bunların çözümüne sosyal hizmet bakış açısıyla katkı sağlamak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışmaya, Ankara’da bulunan Kırmızı Şemsiye Cinsel Sağlık ve İnsan Hakları Derneği aracılığıyla Mart 2024-Mayıs 2024 tarihleri arasında kartopu tekniği ile ulaşılan 15 gönüllü LGBTİ seks işçisi katılmıştır. Çalışmada nitel araştırma yöntemi kullanılmış olup, veriler derinlemesine görüşme tekniği ile elde edilmiştir. Katılımcıların deneyimlerini daha derinlemesine anlamak amacıyla nitel araştırma yöntemlerinden yorumlayıcı fenomenolojik analiz kullanılmıştır. Çalışma bulgularına göre cinsiyet kimliği, cinsel yönelim ve seks işçiliğinin kesişimselliği, toplumsal normlar ve önyargılar, katılımcıların deneyimlerini güçleştirmektedir. Katılımcılar, cinsel yönelimini keşfetme sürecini, kişisel deneyimler ve toplumsal baskılar tarafından şekillenen, genellikle sosyal dışlanma korkusuyla geciktirilen veya gizlenen bir süreç olarak tanımlamaktadırlar. Barınma, istihdam, eğitim ve sağlık gibi alanlarda yaşanan ayrımcılık, bu bireyleri daha da marjinalleştirmekte ve pek çoğunu hayatta kalma stratejisi olarak seks işçiliğine yönlendirmektedir. Çalışmada şiddet önemli bir sorun olarak öne çıkmış, birçok katılımcı müşterilerinden ve toplumdaki diğer insanlardan fiziksel ve psikolojik şiddete maruz kaldığını aktarmıştır. Sosyal destek ağları katılımcıların sorunlarına karşı dayanıklılık geliştirmelerinde önemli bir yerde dururken, aile desteği değişkenlik göstermektedir. Çalışma yasal korumanın, LGBTI seks işçilerini etkileyen eşitsizlikleri ele almada yetersiz kaldığını göstermektedir. Sonuç olarak LGBTI seks işçilerinin yaşam koşullarını ve haklarını iyileştirmek için kapsamlı sosyal hizmet müdahaleleri, kapsayıcı politikalar ve yasal reformlar önerilmektedir. Eşitlik ve toplumsal kabulün gerçekleşmesinde yapısal ayrımcılığın ele alınmasının önemi vurgulanmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Arat, Z. F. K., & Nuñez, C. (2017). Advancing LGBT rights in Turkey: Tolerance or protection? Human Rights Review, 18(3), 345–363. https://doi.org/10.1007/s12142-016-0439-x
- Ayhan Balık, C. H., & Bilgin, H. (2021). Experiences of minority stress and intimate partner violence among homosexual women in Turkey. Journal of Interpersonal Violence, 36(19–20), 8984–9007. https://doi.org/10.1177/0886260519864371
- Baams, L., Grossman, A. H., & Russell, S. T. (2015). Minority stress and mechanisms of risk for depression and suicidal ideation among lesbian, gay, and bisexual youth. Developmental Psychology, 51(5), 688–696. https://doi.org/10.1037/a0038994
- Baral, S., Logie, C. H., Grosso, A., Wirtz, A. L., & Beyrer, C. (2018). Modified social ecological model: A tool to guide the assessment of the risks and risk contexts of HIV epidemics. BMC Public Health, 13(1), 482. https://doi.org/10.1186/1471-2458-13-482
- Benoit, C., Jansson, S. M., Smith, M., & Flagg, J. (2017). Prostitution stigma and its effect on the working conditions, personal lives, and health of sex workers. The Journal of Sex Research, 55(4–5), 457–471. https://doi.org/10.1080/00224499.2017.1393652
- Braun, V., & Clarke, V. (2006). Using thematic analysis in psychology. Qualitative Research in Psychology, 3(2), 77–101. https://doi.org/10.1191/1478088706qp063oa
- Butler, J. (2004). Undoing gender. Routledge.
- Buz, S. (2011). Lezbiyen, gey, biseksüel, transseksüel ve travesti bireylerle sosyal hizmet. Toplum ve Sosyal Hizmet, 22(2), 137–148.
- Cass, V. (1979). Homosexual identity formation: A theoretical model. Journal of Homosexuality, 4(3), 219–235. https://doi.org/10.1300/J082v04n03_01
- Connell, R. W. (2005). Masculinities (2nd ed.). Polity Press.