Cemal Gürsel Dönemi Türk Dış Politikasının Dinamikleri
Öz
Türkiye’nin siyasi hayatı incelendiğinde 27 Mayıs 1960 tarihinde yaşanan askeri darbe büyük önem arz etmektedir. Bu kritik tarihte ordu yönetime el koymuştur. Org. Cemal Gürsel bu darbenin gerçekleştirilmesinde ve sonrasındaki süreçte yönetimdeki en önemli pozisyonu almasıyla cumhuriyet tarihine damga vurmuş en dikkate değer isimlerden biridir. ABD ve SSCB arasında süren Soğuk Savaş’ın yarattığı iki kutuplu dünya düzeninde Türkiye Cumhuriyeti’nde yaşanan darbenin etkileri her iki süper güçle kurulan ilişkilerin seyrini de değiştirmiştir. Darbe sonrası süreçte Türk Dış Politikası’nın şekillenmesinde Soğuk Savaş dönemi konjonktürü kadar Org. Cemal Gürsel’in kişiliği de etkili olmuştur. Bu bağlamda makale, Cemal Gürsel dönemi uluslararası düzeyde yaşanan olayları ve bunların Türk dış politikasına etkilerini incelemiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Armaoğlu, Fahir, 20. Yüzyıl Siyasi Tarihi 1914-1995, Alkım Yayınevi, İstanbul, 2012.
- Aydın, Mustafa “Determinants of Turkish Foreign Policy: Changing Patterns and Conjunctures During the Cold War”, Middle Eastern Studies, Vol. 36, No. 1, Ocak 2000.
- Aydın, Suavi ve Yüksel Taşkın , 1960’tan Günümüze Türkiye Tarihi, İletişim Yayıncılık, İstanbul, 2014.
- Castleberryl, Paul, “Conflict Resolution and the Cyprus Problem”, The Western Political Quarterly, Vol. 17, No. 3, Eylül 1964.
- Coufoudakis, Van “United Nations Peacekeeping and Peacekeeping and the Cyprus Question,” The Western Political Quarterly, Vol. 29, No. 3, Eylül 1976.
- Dorronsoro, G., ve B. Gourisse, “The Turkish Army in Politics: Institutional Autonomy, the Formation of Social Coalitions and the Production of Crises,” Revue Française de Science Politique (English Edition), Vol. 65, No. 4, 2015.
- Erdağ, Ramazan, “Türkiye’de Darbeler ve Batı’nın Yaklaşımı”, Türk Dış Politikası Yıllığı 2016, ed. Burhanettin Duran, Kemal İnat, Mustafa Caner, SETA Yayınları 83, 2017.
- Erhan,Çağrı “ABD ve NATO’yla İlişkiler”, Baskın Oran (ed.), Türk Dış Politikası, Kurtuluş Savaşı’ndan Bugüne Olgular, Belgeler, Yorumlar, Cilt 1, 6. Baskı, İletişim Yayınları, İstanbul, 2002.
- Hale, William, Türk Dış Politikası: 1774-2000, Mozambik Yayınları, İstanbul, 2003. Maraşlı, Erol, Balans Ayarları: Cumhuriyet Döneminde Askeri Muhtıralar, Metropol Yayınları, İstanbul, 2008.
- Neziroğlu İrfan ve Tuncer Yılmaz, Başbakanlarımız ve Genel Kurul Konuşmaları Cilt 5 (Cumhuriyet Hükümetleri Dönemi), TBMM Basımevi, Ankara, Aralık 2014.