Türkiye’de Eğitim – İktisadi Büyüme İlişkisi Üzerine Ekonometrik Bir İnceleme

Öz

There are many variables that determine performance of economic growth. Human capital is one of these variables. The positive relationship between human capital and output growth has revealed by a large number of theoretical and empirical studies in the growth literature. As noted in the aforementioned studies education and health are the fundamental dynamics of human capital. Qualitative and quantitative improvements in education and health affect economic growth positively directly and indirectly. In this study, the relationship between education and economic growth especially in Turkey was investigated. The data for the period 1983-2005 were tested with ARDL method. According to the results, there exist a positive relationship between student-teacher ratios in primary school, elementary school, profession and general high schools, primary school enrollment rate, education expenditure and economic growth; a negative relationship between high school and college enrollment rates, education expenditures allocated to investment and economic growth.

Anahtar Kelimeler

• Education, Economic Growth, ARDL

TÜRKİYE’DE EĞİTİM – İKTİSADİ BÜYÜME İLİŞKİSİ ÜZERİNE EKONOMETRİK BİR İNCELEME

Öz

İktisadi büyüme performansını belirleyen çok sayıda değişken vardır. Beşeri sermaye gücü bu değişkenlerden biridir. Büyüme literatüründe beşeri sermaye gücü ile hasıla artışı arasında pozitif bir ilişkinin mevcut olduğu çok sayıda teorik ve ampirik çalışma tarafından ortaya konmuştur. Söz konusu çalışmalarda da belirtildiği gibi, eğitim ve sağlık, beşeri sermayenin temel dinamikleridir. Eğitim ve sağlık alanında nitel ve nicel gelişmeler doğrudan ve dolaylı olarak iktisadi büyüme oranını pozitif yönde etkilemektedir. Bu çalışmada eğitim ile iktisadi büyüme arasındaki ilişki Türkiye özelinde araştırılmıştır. 1983 - 2005 dönemine ilişkin veriler ARDL yöntemi ile test edilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, ilkokulda, ortaokulda, meslek ve genel liselerde öğretmen-öğrenci oranları, İlkokul düzeyinde okullaşma oranı ve eğitim harcamaları ile iktisadi büyüme arasında pozitif yönlü bir ilişki, lise ve yüksek okul düzeyinde okullaşma oranı ve eğitim harcamalarının yatırıma ayrılan kısmı ile iktisadi büyüme arasında negatif bir ilişki mevcuttur.

Anahtar Kelimeler

• Eğitim, İktisadi Büyüme, ARDL