Araştırma Makalesi

KIRAAT FARKLILIKLARININ MEALLERE YANSITILAMAMASI PROBLEMATİĞİ

Cilt: 6 Sayı: 2 1 Ocak 2025
PDF İndir
EN TR

KIRAAT FARKLILIKLARININ MEALLERE YANSITILAMAMASI PROBLEMATİĞİ

Öz

Âyetlerde varit olan bazı kelimelerin telaffuzundaki farklılıkları ifade eden kıraat ihtilafları, genel itibariyle “usûl” ve “ferşü’l-huruf” şeklinde iki temel başlıkta ele alınmaktadır. Usûl farklılıkları, istiâze, idğâm, med mertebeleri vb. kaidelerin bir düzen çerçevesinde icra edilmesiyle ilgili olup manayı ciddi oranda etkilemezken ferş-î farklılıklar da dağınık olarak, belli bir sistem takip edilmeksizin düzensiz olarak gelen ve yerine göre manayı değiştirip etkili olan ihtilaflar için kullanılmaktadır. Âyet anlamlarının bilinmesi amacıyla yazılan meal ise Arapça dışında herhangi bir dille -tam karşılığı olmasa da- yaklaşık olarak âyetlerin çevrilmesini ifade etmektedir. Özellikle Arapça bilmeyen kimselerin Kur’an’ı anlayabilmesi, ilâhî emirlerin geniş kitlelere ulaştırılabilmesi ve âyetlerin zenginliğinin yansıtılabilmesi için son zamanlarda önemli oranda mealler telif edilmiştir. Ancak telif edilen meallerin ekseriyetinin kıraat farklılıklarını göz önünde bulundurmadan kaleme alınmış olması, kafa karışıklığına ve bazı problemlerin ortaya çıkmasına zemin hazırlamıştır. Bu araştırmanın konusu, kıraat farklılıklarının meallere yansıtılması problematiğini sahih ve şâz kıraatler çerçevesinde ortaya koymaktır. Araştırmada öncelikle sahih kıraatlerle istidlalde bulunulan bazı âyet örnekleri verilerek mealler incelenmiştir. Akabinde aynı yöntemle anlamı daha iyi ifade etmesi sebebiyle şâz kıraatlerle istidlalde bulunulan mealler de bazı örnekler çerçevesinde tespit ve tayini yapılmaya çalışılmıştır. Tahlil edilen örnekler ile ele alınan bilgi ve bulgular sonucunda kıraatlerin yeterli seviyede meallere yansıtılmadığı tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Altuntaş - Şahin, Halil - Muzaffer. Kur’an-ı Kerim Meâli. Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, 2011.
  2. Aşıkkutlu, Emin. “Kıraat İlminin Temellendirilmesinde Ahruf-i Seb’a Hadisi: Tahriç, Tahlil ve Değerlendirme”, Kur’an Araştırmaları-IV. İstanbul: Ensar Neşriyat, 2002.
  3. Atasoy vd., İhsan. Kur’ân-ı Kerîm’in Türkçe Meâli. İstanbul: Nesil Yayıncılık, 2012.
  4. Ateş, Süleyman. “Kıraatlarda Tevatür Meselesi”, Kur’an ve Tefsir Araştırmaları-IV. İstanbul: Ensar Neşriyat, 2002.
  5. Bayraklı, Bayraktar. Yeni Bir Anlayışın Işığında Kur’an Meâli. ed. Mehmet Okuyan. İstanbul: Bayraklı Yayınları, 2007.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Kuran-ı Kerim Okuma ve Kıraat

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

9 Ocak 2025

Yayımlanma Tarihi

1 Ocak 2025

Gönderilme Tarihi

26 Ekim 2024

Kabul Tarihi

30 Aralık 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 6 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Keleş, M. (2025). KIRAAT FARKLILIKLARININ MEALLERE YANSITILAMAMASI PROBLEMATİĞİ. Bitlis İslamiyat Dergisi, 6(2), 94-110. https://doi.org/10.53442/bider.vi.1574281
AMA
1.Keleş M. KIRAAT FARKLILIKLARININ MEALLERE YANSITILAMAMASI PROBLEMATİĞİ. BİDER. 2025;6(2):94-110. doi:10.53442/bider.vi.1574281
Chicago
Keleş, Mehmet. 2025. “KIRAAT FARKLILIKLARININ MEALLERE YANSITILAMAMASI PROBLEMATİĞİ”. Bitlis İslamiyat Dergisi 6 (2): 94-110. https://doi.org/10.53442/bider.vi.1574281.
EndNote
Keleş M (01 Ocak 2025) KIRAAT FARKLILIKLARININ MEALLERE YANSITILAMAMASI PROBLEMATİĞİ. Bitlis İslamiyat Dergisi 6 2 94–110.
IEEE
[1]M. Keleş, “KIRAAT FARKLILIKLARININ MEALLERE YANSITILAMAMASI PROBLEMATİĞİ”, BİDER, c. 6, sy 2, ss. 94–110, Oca. 2025, doi: 10.53442/bider.vi.1574281.
ISNAD
Keleş, Mehmet. “KIRAAT FARKLILIKLARININ MEALLERE YANSITILAMAMASI PROBLEMATİĞİ”. Bitlis İslamiyat Dergisi 6/2 (01 Ocak 2025): 94-110. https://doi.org/10.53442/bider.vi.1574281.
JAMA
1.Keleş M. KIRAAT FARKLILIKLARININ MEALLERE YANSITILAMAMASI PROBLEMATİĞİ. BİDER. 2025;6:94–110.
MLA
Keleş, Mehmet. “KIRAAT FARKLILIKLARININ MEALLERE YANSITILAMAMASI PROBLEMATİĞİ”. Bitlis İslamiyat Dergisi, c. 6, sy 2, Ocak 2025, ss. 94-110, doi:10.53442/bider.vi.1574281.
Vancouver
1.Mehmet Keleş. KIRAAT FARKLILIKLARININ MEALLERE YANSITILAMAMASI PROBLEMATİĞİ. BİDER. 01 Ocak 2025;6(2):94-110. doi:10.53442/bider.vi.1574281