Göç Kimlik ve Aidiyet: Amerika’da Yaşayan Türkler Örneği

Öz

II. dünya Savaşı’ndan sonra yoğun olarak Avrupa ülkelerine yönelik başlayan işgücü göçü bağlamında Türkiye’den çeşitli Avrupa ülkelerine, özellikle 1960’lı yıllardan sonra göç süreci başlamıştır. Bundan dolayı Avrupa’da yaşayan Türk göçmenlerin ana akım topluma uyum, kimlik ve aidiyet sorunu en sık tartışılan ve araştırılan konular arasında yer almaktadır. Bu çalışmada Amerika’da yaşayan Türk göçmenlerin entegrasyonu, kimlik, aidiyet algıları ile Amerikan ana akım toplumuna yönelik çokkültürlülük algıları incelenmektedir. Çalışmanın bulguları Amerika’da yaşayan Türk göçmenlerden oluşan 299 katılımcıdan elde edilen anket verilerinin analizine dayanmaktadır. Çalışma sonucunda elde edilen bulgulara göre katılımcıların Amerikan ana akımına yönelik çokkültürlük algılarının olumlu yönde geliştiği tespit edilmiştir. Bu eğilimin Amerika’ya yönelik gelişen mekan-aidiyet ilişkisini de olumlu yönde etkilediğini ifade edebiliriz. Amerika’da yaşayan Türklerin büyük çoğunluğu kültürel, dini değerlerini muhafaza ederek Amerikan toplumuyla bir arada yaşama eğilimi içerisinde olduğu tespit edilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre Amerika’da yaşayan Türklerin marjinalleşme eğilimlerinin az olduğu ve Amerikalılar ile kültürlerarası iletişimin sınırlı düzeyde gerçekleştiği tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Göç
• kimlik
• aidiyet
• asimilasyon
• çokkültürlülük
• Amerikalı Türkler

Migration, Identity and Belonging: The Case of Turkish Americans

Öz

A migration process has begun especially after 1960s from Turkey to Europe as a part of the dense labor migration towards Europe in the post- Second World War period. Therefore, adaptation of Euro-Turk migrants to the wider society, identity and belonging problems have always been one of the hotly-debated issues. For this reason we tried to examine integration, identity and belonging and multiculturalism perceptions of Turkish Americans towards wider society in this paper. Findings of the study is based on the analysis of questionnaire data obtained from 299 participants who are of Turkish American origins. It is found that their perceptions of multiculturalism towards American mainstream society is developing in positive direction. We can say that this positive inclination has also a positive influence on space-belonging relation for immigrants in America. It is found that a great majority of Turkish Americans have an inclination to live together preserving their cultural, religious and national values. According to research findings, the tendency of marginalization among Turks living in America is very low and inter-cultural communication between Americans and Turks is limited.

Anahtar Kelimeler

• Migration
• identity
• belonging
• assimilation
• multiculturalism
• Turkish Americans

Kaynakça

1. Abadan-Unat, Nermin. Bitmeyen Göç: Konuk İşçilikten Ulus-ötesi Vatandaşlığa. İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, 2006.
2. Ahmed, Frank. Turks in America: The Ottoman Turk’s Immigrant Experience. Columbia International Press, 1986.
3. Akyiğit, Handan. “Ethnic Social Networks and Status Transitions in the Labor Market: The Case of Syrian Refugees.” Eurasian Academy of Sciences Social Sciences Journal, no. 8, 2016, ss.149‐159.
4. Alba, Richard. Ethnic Identity. The Transformation of White America. Yale University Press, 1990.
5. Angin, Zeynep. Diasporas of Differences: Turkish Communities in Germany. Colorado State University, 2003.
6. Bali, Rıfat N. “From Anatolia to the New World: The first Anatolia in Migrant to America.” Turkish Migration to the United States: From Ottoman Times to the Present, ed. A. Deniz Balgamis ve Kemal Karpat, Wisconsin, 2008, ss. 57-73.
7. Barbara, Bilge. Variation in Family and Organization in the Turkish Community of Southeast Michigan and Adjacent Canada. Dissertation. Wayne State Univesity, 1985.
8. Berry, John W. “Immigration, Acculturation, and Adaptation.” Applied Psychology: An International Review, vol. 46, no. 1, 1997, ss. 5-68.

9. Beaud, Stéphane, ve Gérard Noiriel. “Göçmenlerin ‘Bütünleşmesini’ Düşünmek.” Toplumbilim, no. 17, 2003, ss.15-24.
10. Bogardus, Emory S. “A Race-relations Cycle.” The American Journal of Sociology, vol. 35, no. 4, 1930, ss. 612-617.
11. Castles, Stephen, ve Mark Miller. Göçler Çağı. İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, 2008.
12. Cassarino, Jean-Pierre. “Debates on Return Migration: Scholarly Approaches to Return Migration.” International Journal on Multicultural Societies (IJMS), vol. 6, no. 2, 2004, ss. 253-279.
13. Çolak Bostancı, Gülcan. “Amerika’daki Birinci ve İkinci Kuşak Türklerin Dil Tercihleri, Sürdürümleri, Tutumları ve Etnik Dilsel Canlılıkları.” bilig, Türk Dünyası Sosyal Bilimler Dergisi, no. 70, 2014, ss. 105-130.
14. Doytcheva, Milena. Çokkültürlülük. İletişim Yayınları, 2016.
15. Easterlin, Richard A. Immigration. Belknap Press of Harvard University, 1982.
16. Gordon, Milton. “Assimilation in America: Theory and Reality.” Daedalus, Ethnic Groups in American Life, vol. 90, no. 2, 1964, ss. 263-285.
17. Hobson, John M. “Tarihsel Sosyolojiyi Yeniden Uluslararası İlişkilere Dahil Etmek Neler Kazandırır?” Uluslararası İlişkilerin Tarihsel Sosyolojisi, ed. Stephen
18. Hobden ve John M. Hobson, Sakarya Üniversitesi Kültür Yayınları, 2015, ss. 13-68.
19. Karpat, Kemal. “The Turks Finally Establish a Community in the United States.” Turkish Migration to the United States: From Ottoman Times to the Present, ed. A. Deniz Balgamis ve Kemal Karpat, 2008, ss. 173-192.
20. Kaya, İlhan. Shifting Turkish American Identity Formations in the United States. Ph.D. Dissertation. Florida State University, 2003.
21. Kaya, Ayhan, ve Bahar Şahin, der. Kökler ve Yollar. İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, 2007.
22. Kastoryano, Riva. “Ulusaşırı Türk Milliyetçiliği: Yurtdışında Yaşayan Türklerin Milliyetçilik Tanımı.” Kökler ve Yollar, ed. Ayhan Kaya ve Bahar Şahin, Bilgi Üniversitesi Yayınları, 2007.
23. Köşer Akçapar, Şebnem. “Do Brains really going down the Drain? Highly skilled Turkish Migrants in the USA and the ‘Brain Drain’ Debate in Turkey.” Revue européenne des migrations internationales, vol. 22, no. 3, 2006, ss. 79-107.
24. Kymlicka, Will. Çokkültürlü Yurttaşlık: Azınlık Haklarının Liberal Teorisi. Çev. Abdullah Yılmaz, Ayrıntı Yayınları, 2015.
25. Massey, Douglas S. vd. “Continuities in Transnational Migration: An Analysis of Nineteen Mexican Communities.” American Journal of Sociology, vol. 99, no. 6, 1994, ss. 1492-1533.
26. Özensel, Ertan. “Doğu Toplumlarında ve Türkiye’de Birlikte Yaşama Arayışı: Çokkültürlülük Mü? Yoksa Yeni Bir Model Mi?” Akademik İncelemeler Dergisi, vol. 8, no. 3, 2013, ss. 1-17.
27. Parekh, Bhikhu. Çokkültürlülüğü Yeniden Düşünmek –Kültürel Çeşitlilik ve Siyasi Teori. Çev. Bilge Tanrıseven, Phoenix Yayınları, 2000.
28. Park, Robert Ezra, ve Ernest W. Burgess. Asimilasyon ve Sosyal Kontrol. Çev. Pınar Sayal Kızılçalı, Pinhan Yayınları, 2017.
29. Pazarcık, Sevda Fidan. Beyin Göçü Olgusu Ve Amerika Birleşik Devletleri Üniversitelerinde Çalışan Türk Sosyal Bilimciler Üzerine Bir Araştırma. Yüksek Lisans Tezi. Çanakkale On Sekiz Mart Üniversitesi, 2010.
30. Portes, Alejandro. “Social Capital: Its Origins and Applications in Modern Sociology.” Annual Review of Sociology, no. 24, 1998, ss. 1-24.
31. Rodrigouez, Leila, ve Jeffrey H. Cohen. “Generations and Motivations: Russian and other Former Soviet Immigrants in Costa Rica.” International Migration, vol. 43, no. 4, 2005, ss. 147-165.
32. Saatçi, Mustafa. “New Migration, Old Trends: Turkish Immigrant and Segmented Assimilation in the United States.” Turkish Migration to the United States:
33. From Ottoman Times to the Present, ed. A. Deniz Balgamis ve Kemal Karpat, 2008, ss. 103-122.
34. Saatçi, Mustafa. Turkish Immigration in the United States: Historical and Cultural Origins, State University of New York, 2003.
35. Say, Ömer. 21. Yüzyılda Ulus, Çokkültürlülük ve Etnisite. Kaknüs Yayınları, 2013.
36. Schnapper, Dominique. Sosyolojik Düşüncenin Özünde-Öteki ile İlişki. İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, 2005.
37. Şan, Mustafa K., ve İrfan Haşlak. “Asimilasyon İle Çokkültürlülük Arasında Amerikan Ana Akımını Yeniden Düşünmek.” Akademik İncelemeler Dergisi, vol. 7, no. 1, 2012, ss. 29-54.
38. Şan, Mustafa K. “Amerika’da Yaşayan Birinci Jenerasyon Türk Göçmenlerin Amerikan Toplumu’na Adaptasyon Eğilimleri Üzerine Bir Deneme.” Uluslararası 9.
39. Bilgi, Ekonomi ve Yönetim Kongresi Bildirileri, ed. Zeki Parlak ve İbrahim Güran Yumuşak, 2011, ss. 2363-2381.
40. Şen, Faruk. Euro-Türkler, Avrupa’da Türk Varlığı ve Geleceği. Günizi Yayınları, 2007.
41. Şenyürekli, Aysem Rüçhan. Caring from a Distance: How Turkish Transnational Families Maintain Intergenerational Relationship. University of Minnesota, 2007.
42. Şenyürekli, Aysem R., ve Cecilia Menjívar. “Turkish Immigrants’ Hopes and Fears around Return Migration.” International Migration, vol. 50, no. 1, 2012, ss. 3-19.
43. Şimşek, Mevlüdiye. “Opinions Of The Turkish Postgraduates In The United States Regarding Return To Turkey: An Analysis In Terms Of Brain Drain.” Journal of Academic Research In Economics, vol. 3, no. 1, 2011.
44. Taylor, Charles. Multiculturalism and the “Politics of Recognition”. Princeton University Press, 1992.
45. Taylor, Charles. Çokkültürcülük Tanınma Politikası, ed. Amy Gutmann, Yapı Kredi Yayınları, 2018.
46. Tekeli, İlhan. “Osmanlı İmparatorluğu’ndan Günümüze Nüfusun Zorunlu Yer Değiştirmesi ve İskan Sorunu.” Toplum ve Bilim, no. 50, 1990, ss.49-71.
47. USDHS - Unites States Department of Homeland Security. Yearbook of Immigration Statistics: Washington, U.S.Department of Homeland Security, 2017.
48. United Nations. World Migration Report 2010. Migrants and Cities: New Partnerships to Manage Mobility, 2010. http://publications.iom.int/system/files/wmr2015_en.pdf.
49. Waters, Marry C. Ethnic Options. Choosing Identities in Amerika. University of Colifarnia Press, 1990.
50. Vecoli, Rudolph J. “The History of Turkish Migrations: A Research Agenda.” International Journal of Turkish Studies, no. 12, 2016, ss. 3-13.
51. Vertovec, Steven. Transnationalism. Routledge Press, 2009.
52. Yanık, Celalettin. “Birlikte Yaşama Yolları: Liberalizm ve Çokkültürcülük.” Sosyal bilimler Dergisi, vol. 1, no. 2, 2011, ss. 75-95.
53. Yanık, Celalattin. Dünyadaki Çokkültürlülük Tartışmaları Bağlamında Türkiye’de Çokkültürlülük Eleştirel Bir Bakış. Doktora Tezi. Uludağ Üniversitesi, 2012.
54. Yazgan, Pınar. “Hareketlilikte Kimlik İnşasına Yönelik Analitik Bir Çerçeve.” Göç Dergisi, vol. 3, no. 2, 2016, ss. 282-296.