Arap Dilinde Ses Anlam İlişkisi
Öz
Vâzı’ yani ilk lafız koyan,
ses ile anlam arasında her zaman uyum gözetir. Nitekim Arap dilinde sesler
mechûr (sert) ve mehmûs (yumuşak) şeklinde iki kısma ayrılmaktadır. Bu
çalışmada mechûr seslerden olan zây/ز sesini
barındıran ve diğer muhtelif iki sesi de mechûr olan üçlü fiiller ele
alınmıştır. Bu fiiller El-Ezherî’nin Tehzîbu’l-luğa adlı mahrece dayalı iştikak
sözlüğünde var olduğu şekilde müştaklarıyla beraber, orada verilen anlamlarıyla
irdelenmiştir. İlk bölümlerde ses ve sesbilim hakkında genel bilgiler
verilmiştir. Daha sonra zây/ز sesini
içeren birkaç üçlü fiil ve anlamları yorumlandıktan sonra Tehzîbu’l-Luğa’da
tesbit edilen bütün içinde zây/ز harfi
bulunan sülasi fiiller tek tek çizelge halinde verilmiştir. Aslan gibi
hayvanların kükremesi için vaz’ edilmiş زأر fiilinde
olduğu gibi üç harfi de mechûr olan diğer fiillerin anlamında da bir şekilde
sertlik, zorluk, kabihlik, olumsuzluk, ürperti vs. bulunmaktadır. Kişi زأر الأسد./Aslan
kükredi, cümlesini duyduğunda kulağına ilişen زير seslerinden
adeta hayvanın kükremesini hissetmekte hatta duymaktadır. Vazı’, zihnindeki
anlama uygun cehri seslerden müteşekkil sesleri seçerek hayvan kükremesini
ifade etmiştir. Dolayısıyla lafzın sesleri ile anlamı arasında doğrudan bir
irtibat bulunmaktadır
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- AKSAN, Doğan (2000), Her Yönüyle Dil (Ana Çizgileriyle Dilbilim), TDK Yayınları, Ankara.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
31 Ekim 2017
Gönderilme Tarihi
28 Ekim 2017
Kabul Tarihi
-
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2017 Cilt: 2017 Sayı: 34
APA
Alp, M. (2017). Arap Dilinde Ses Anlam İlişkisi. Bilimname, 2017(34), 413-442. https://doi.org/10.28949/bilimname.347531
AMA
1.Alp M. Arap Dilinde Ses Anlam İlişkisi. Bilimname. 2017;2017(34):413-442. doi:10.28949/bilimname.347531
Chicago
Alp, Musa. 2017. “Arap Dilinde Ses Anlam İlişkisi”. Bilimname 2017 (34): 413-42. https://doi.org/10.28949/bilimname.347531.
EndNote
Alp M (01 Aralık 2017) Arap Dilinde Ses Anlam İlişkisi. Bilimname 2017 34 413–442.
IEEE
[1]M. Alp, “Arap Dilinde Ses Anlam İlişkisi”, Bilimname, c. 2017, sy 34, ss. 413–442, Ara. 2017, doi: 10.28949/bilimname.347531.
ISNAD
Alp, Musa. “Arap Dilinde Ses Anlam İlişkisi”. Bilimname 2017/34 (01 Aralık 2017): 413-442. https://doi.org/10.28949/bilimname.347531.
JAMA
1.Alp M. Arap Dilinde Ses Anlam İlişkisi. Bilimname. 2017;2017:413–442.
MLA
Alp, Musa. “Arap Dilinde Ses Anlam İlişkisi”. Bilimname, c. 2017, sy 34, Aralık 2017, ss. 413-42, doi:10.28949/bilimname.347531.
Vancouver
1.Musa Alp. Arap Dilinde Ses Anlam İlişkisi. Bilimname. 01 Aralık 2017;2017(34):413-42. doi:10.28949/bilimname.347531