Araştırma Makalesi

Arap Nevâdir Eserleri Örnekliğinde Mizahın Toplumsal Ve Siyasal İşlevi

Cilt: 2019 Sayı: 37 30 Nisan 2019
PDF İndir
EN TR

Arap Nevâdir Eserleri Örnekliğinde Mizahın Toplumsal Ve Siyasal İşlevi

Öz

Mizah sanatı aslında insanın yaratılışından beri kendisine bahşedilen fıtri bir yeteneğe işaret etmektedir. Bu nedenle de yüzyıllardır çok sayıda bilim dalının konusu olmuş ve bilim adamlarının dikkatini celp etmiştir. Bununla birlikte mizah konusu telif eserlerde ciddiyet kaygısıyla hak ettiği düzeyde işlenmemiştir. Nitekim ilk ve orta çağlarda bu konu bugüne kadar Arap Dili ve Edebiyatı alanında yapılmış olan çalışmalara göz atıldığında, bu sahanın insanlar tarafından yeterince tanınmadığı anlaşılmakta, bunun bir sonucu olarak da, ne akademik çevrelerde ne de popüler kültürde söz konusu alana dair makul bir ilgi ve alakanın oluşmadığı görülmektedir.
Tarihin seyri içerisinde talihsiz addedilebilecek bu durum bir nebze olsun dönüşüme uğramış ve son yıllarda insan davranışlarıyla ilgili araştırmaların çerçevesinin genişlemesiyle bazı bilim adamları mizahın insanların görüşlerini, değerlerini ve düşüncelerini ifade etmedeki rolünün farkına varmışlardır.
Mizah, gülme tepkisinin yanında eleştiri, saldırı ve kimi zaman savunma gibi hususları da devreye sokmak suretiyle toplumsal muhalefet konusunda daha işlevsel hale getirilebilir. Keskin ve sivri bir dil ve aynı zamanda, bir durumun saçmalığını, yanlışlığını belki dolaylı ama etkili bir şekilde dile getirme biçimi olmuştur.  Dolayısıyla mizah asli anlamda, insan ve topluma yönelik vurgusuyla, bir çeşit iletişim dilidir. Böylece toplumsal bir olay veya durum karşısında insanları kenetleyen, ilişkileri geren, ayrıştıran, birleştiren, belli bir hiyerarşi içinde tasnif eden bir unsur olarak mizahın kullanım biçimleri toplumsal bir anlama işaret eder. Bu nedenle mizahın toplumsal bir varlık olan birey üzerindeki özgürleştirici etkisini belki de en açık olarak görebileceğimiz alan politikadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. ‘ÂMİLÎ, Bahâüddîn, el-Keşkûl, thk. Muhammed ‘Abdülkerîm en-Nemerî, Dârü’l-kütübi’l-‘ilmiyye, Beyrut 1998.
  2. ‘AVFÎ, Muhammed b. Muhammed, Cevâmi‘u’l-hikâyât ve levâmi'ur-rivâyât, Ayasofya-Topkapı Sarayı Müzesi Türkçe Yazmaları, No: R 1085-R 1086 Hekimoğlu Ali Paşa Kütüphanesi, No: 603. Nûruosmâniye Kütüphanesi, No: 3274.
  3. ÂBÎ, Ebû Sa‘d Mansûr b. el-Hüseyn, Nesrü’d-dürr fi’l-muhâdarât, thk. Hâlid Abdülğanî Mahfûz, Dârü’l-kütübi’l-‘ilmiyye, Beyrut 2004.
  4. ADAMS, Elizabeth, The role of playful humor in art therapy, Concordia University 2002.
  5. ALLPORT, Gordon, Pattern and growth in personality, Holt, Rinehart&Winston, New York 1961.
  6. ALVER, Köksal, “Mizahın Dili, Öykünün Dili”, Hece Öykü, 2017 (38), Hece Yayınları, Ankara 2010.
  7. ARIKAN, Metin- YAVUZCAN, Gaye, “Mizah-İktidar İlişkisi Üzerine Tarihsel Bir Değerlendirme Denemesi (Selçuklu Kaynaklarından Hareketle)”, Journal of Turkish Language and Literature, Volume:3 /2 (2017), s.1-15.
  8. AYDEMİR, Mehmet Ali, “Mizah, Sosyoloji ve Öykü Üzerine Bir Deneme”, Hece Öykü, 2017 (38), Ankara 2010.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Nisan 2019

Gönderilme Tarihi

14 Eylül 2018

Kabul Tarihi

8 Şubat 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2019 Cilt: 2019 Sayı: 37

Kaynak Göster

APA
Uz, E., & Efil, M. (2019). Arap Nevâdir Eserleri Örnekliğinde Mizahın Toplumsal Ve Siyasal İşlevi. Bilimname, 2019(37), 289-320. https://doi.org/10.28949/bilimname.460096
AMA
1.Uz E, Efil M. Arap Nevâdir Eserleri Örnekliğinde Mizahın Toplumsal Ve Siyasal İşlevi. Bilimname. 2019;2019(37):289-320. doi:10.28949/bilimname.460096
Chicago
Uz, Emin, ve Muhammed Efil. 2019. “Arap Nevâdir Eserleri Örnekliğinde Mizahın Toplumsal Ve Siyasal İşlevi”. Bilimname 2019 (37): 289-320. https://doi.org/10.28949/bilimname.460096.
EndNote
Uz E, Efil M (01 Nisan 2019) Arap Nevâdir Eserleri Örnekliğinde Mizahın Toplumsal Ve Siyasal İşlevi. Bilimname 2019 37 289–320.
IEEE
[1]E. Uz ve M. Efil, “Arap Nevâdir Eserleri Örnekliğinde Mizahın Toplumsal Ve Siyasal İşlevi”, Bilimname, c. 2019, sy 37, ss. 289–320, Nis. 2019, doi: 10.28949/bilimname.460096.
ISNAD
Uz, Emin - Efil, Muhammed. “Arap Nevâdir Eserleri Örnekliğinde Mizahın Toplumsal Ve Siyasal İşlevi”. Bilimname 2019/37 (01 Nisan 2019): 289-320. https://doi.org/10.28949/bilimname.460096.
JAMA
1.Uz E, Efil M. Arap Nevâdir Eserleri Örnekliğinde Mizahın Toplumsal Ve Siyasal İşlevi. Bilimname. 2019;2019:289–320.
MLA
Uz, Emin, ve Muhammed Efil. “Arap Nevâdir Eserleri Örnekliğinde Mizahın Toplumsal Ve Siyasal İşlevi”. Bilimname, c. 2019, sy 37, Nisan 2019, ss. 289-20, doi:10.28949/bilimname.460096.
Vancouver
1.Emin Uz, Muhammed Efil. Arap Nevâdir Eserleri Örnekliğinde Mizahın Toplumsal Ve Siyasal İşlevi. Bilimname. 01 Nisan 2019;2019(37):289-320. doi:10.28949/bilimname.460096

Cited By