Popüler Dinin Yeniden Üretilmesinde ve Yaygınlaştırılmasında Türk Korku Sineması
Öz
Türkiye’de 2000’li yılların başından itibaren büyü, cin, şeytan konulu Türk korku filmlerinde artış gözlemlenmektedir. Bu filmlerde genel olarak İslâmiyet’te de kabul edilen görülmeyen varlıklarla ilgili inanca ve popüler dindarlıkta rastlayabildiğimiz diğer inanışlara ait ögeler bulunmaktadır. Diğer bir ifade ile Türk korku sinemasında kitabî din ile popüler din bir araya gelmektedir. Bu çalışmada Türk korku sineması popüler din perspektifinde incelenmektedir. Dinî ögelerin bu tür filmlerde nasıl sunulduğu ve konumlandırıldığı, Türk korku sinemasının nasıl bir dindarlık anlayışından beslendiği ve hangi din anlayışını yaydığı çalışmanın problemlerini teşkil etmektedir. Makale dinî unsurların Türk korku sinemasında nasıl yer aldığını ortaya koymayı amaçlamaktadır. Araştırma Türk korku sinemasında dine nasıl yer verildiğinin anlaşılması bakımından önem taşımaktadır. Çalışma için bu tarz Türk korku sinemasından yedi film rastgele örneklem yöntemi ile seçilip izlenmiş ve filmler belirli sorular çerçevesinde betimsel analize tabi tutulmuştur.
Türk korku filmlerinde geleneksel Türk kültürü ile İslâmî ögeler harmanlanmaktadır. Türk korku sinemasında Türk toplumunun aşina olduğu hem eski Türk inanışlarına ait ögeler ve hem de yüzeysel olarak kitabî dine ait İslâmî içerikler ve korku motifleri sentezlenerek izleyiciye sunulmaktadır. Bu bakımdan Türk korku sineması popüler dindarlığın yeniden inşasında ve toplumda yayılmasında rol üstlenmektedir. Popüler dindarlık daha çok korkudan, kötülükler, felaketler ve efsanelerden beslenir. Hastalık, musibet, ölüm korkusu veya bireyin bu tür olaylar karşısında çaresizliği kişiyi popüler dindarlığa sevk etmektedir. Türk korku sineması cin, şeytan, büyü ve dinî ögeleri, kötü, korkutucu olaylar ve mitler eşliğinde seyirciye aktararak popüler dindarlığı pekiştirmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- ARSLAN, Mustafa (2003). “Popüler Dindarlık Ölçeğinin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi III. sayı: 1
- ARSLAN, Mustafa (2004). Türk Popüler Dindarlığı. İstanbul: Dem Yayınları.
- CHRİSTİAN JR.,W. A. (2002). “Halk Dini”, çev. Mustafa Arslan. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi II. sayı: 3. s.229-234
- ÇORUHLU, Yaşar (2006). Türk Mitolojisinin Ana Hatları, İstanbul: Kabalcı Yayınevi.
- GÜNAY, Ünver (1999), Erzurum ve Çevre Köylerinde Dini Hayat. İstanbul: Erzurum Kitaplığı.
- GÜNAY, Ünver, Harun Güngör (2007). Türklerin Dinî Tarihi. İstanbul: Rağbet Yayınları.
- MARDİN, Şerif (2004). Din ve İdeoloji. İstanbul: İletişim Yayınları.
- MARDİN, Şerif (2006). Türkiye’de Din ve Siyaset, İstanbul: İletişim Yayınları.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Erol Erkan
*
0000-0002-0641-0137
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
30 Nisan 2019
Gönderilme Tarihi
19 Ekim 2018
Kabul Tarihi
27 Nisan 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 2019 Sayı: 37
Cited By
SERİYAL KORKU FİLMLERİNDEKİ TEOLOJİK İKONLARIN GÖSTERGEBİLİMSEL ANALİZİ: ‘SİCCİN 6’ VE ‘DABBE 4’ FİLMLERİ ÖRNEKLERİ İLE
Karadeniz Teknik Üniversitesi İletişim Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.53495/e-kiad.1370472Türk Korku Sineması’nda İslami Unsurlar: “Büyü” Film Örneklemi
Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.31123/akil.1427989