Araştırma Makalesi

Kur’ân’da Geleceğe Dair Gaybî Haberler: el-İsra 17/79, er-Rûm 30/1-5 ve el-Fetih 48/27. Ayetleri

Cilt: 2019 Sayı: 38 31 Ekim 2019
PDF İndir
EN TR

Kur’ân’da Geleceğe Dair Gaybî Haberler: el-İsra 17/79, er-Rûm 30/1-5 ve el-Fetih 48/27. Ayetleri

Öz

Kur’ân’ın cümle yapısında ihbârî ve inşâî olmak üzere iki temel ifade biçimi görülmektedir. Dil otoritelerine göre bu ifade biçimleri nihâî ayrımları ifade etmemekte, zaman zaman birinin bir diğerinin kapsamına dahil olabileceği geçişkenlikleri içinde barındırmaktadır. Süreç içerisinde bu geçişkenlikler göz ardı edilmiş, bunun neticesinde gayb, Kur’ânî bir problem haline getirilmiştir. Bu problemin çözümü için üretilen gayb tasnifleri müşterek bir kanaat oluşturamamış, üstelik vahiy ve Allah tasavvurunda sorunlara yol açmıştır. Çoğu zaman ayetlerdeki üslûp dikkate alınmamış, lafızlardaki gelecek kipleri ve tekidli ifadeler Kur’ân’ın ilahîliğinin ve Rasul’ün risaletinin delili sayılmış, bu durum ilerleyen süreçte İ‘câzu’l-Kur'ân başlıklarının argümanı haline gelmiştir. Bu çalışmada Allah’ın geleceğe dair bilgisi konusuna girilmeden geleceğe yönelik bilgi taşıdığı düşünülen üç ayetin cümle türü üzerinden gaybla ilişkisi ele alınmıştır. Kur’ân’ın gayba ayırdığı yer, birçok yerde aslî bir zeminde değil, muhataplarının gayba ve gaybî bilgi kaynaklarına dair yanlış anlayışlarına cevap üretme zeminindedir. Bu anlamda çalışmamız, gayba dair ihbârî ifadelerin üst formu inşâî bir yapıdan müteşekkil çoğu zaman teselli, teşvik, cesaretlendirme içerikli Kur’ânî bir üslûbun eseri olduğunu temellendirmektedir. Haber formunda fakat inşa nitelikli bu ayetlerin vukuu ise, mucizevî sonuçlar değil, kişilerin kevnî yasalara uygun doğru eylem ve tutumlarının doğurduğu sonuçlardır. Bu anlamda ayetler, nihai olarak bir başarının gerçekleşeceğine işaret etmemekte, “dirayetli olan, sebat gösteren aydınlığa çıkar” minvalinde bir mesajla Allah’ın yaratılış üzerindeki sünnetine vurgu yapmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. ABDÜLBAKİ, Muhammed Fuad. el-Mu’cemu’l müfehres li elfazi’l-Kur’ani’l-Kerim. Kahire: Daru’l-Hadis, 1364.
  2. AKDEMİR, Mustafa Atilla. “Kur’an ve İcazu’l-Kur’an (Gaybî Haberler)”. Kur’an ve Tefsir Araştırmaları III, 479-491. İstanbul, 2002.
  3. ALBAYRAK, Halis. “Kur’an’da Gayb Kelimesi Üzerine Kronolojik Bir Okuma”. Din Dilinde Gayb, 119-156, İstanbul: KURAMER Yayınları, 2015.
  4. ALBAYRAK, Halis. Kur’an’da İnsan-Ğayb İlişkisi. İstanbul: Şule Yayınları, 1993.
  5. ALİ, Cevad. el-Mufassal fi tarihi’l-Arab gable’l-İslam. 6.Cilt. b.y.: y.y.,1993.
  6. ALTAY, Vildan. Hitabî Dilin Kitâbî Metne Yansıması: Abese Sûresi Örneği, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi, 2017.
  7. ASKERÎ, Ebu Hilal. el-Furuq fi’l-luğa, Trc. Veysel Akdoğan. İstanbul: İşaret Yayınları, 2009.
  8. ATMACA, Gökhan. “Kur’an’ın Evrenselliği Çerçevesinde Gaybî Haberler”. Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8/16 (2016): 306-326.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Ekim 2019

Gönderilme Tarihi

28 Şubat 2019

Kabul Tarihi

12 Ağustos 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2019 Cilt: 2019 Sayı: 38

Kaynak Göster

APA
Fidan, A. (2019). Kur’ân’da Geleceğe Dair Gaybî Haberler: el-İsra 17/79, er-Rûm 30/1-5 ve el-Fetih 48/27. Ayetleri. Bilimname, 2019(38), 835-862. https://doi.org/10.28949/bilimname.533737
AMA
1.Fidan A. Kur’ân’da Geleceğe Dair Gaybî Haberler: el-İsra 17/79, er-Rûm 30/1-5 ve el-Fetih 48/27. Ayetleri. Bilimname. 2019;2019(38):835-862. doi:10.28949/bilimname.533737
Chicago
Fidan, Ayşenur. 2019. “Kur’ân’da Geleceğe Dair Gaybî Haberler: el-İsra 17/79, er-Rûm 30/1-5 ve el-Fetih 48/27. Ayetleri”. Bilimname 2019 (38): 835-62. https://doi.org/10.28949/bilimname.533737.
EndNote
Fidan A (01 Ekim 2019) Kur’ân’da Geleceğe Dair Gaybî Haberler: el-İsra 17/79, er-Rûm 30/1-5 ve el-Fetih 48/27. Ayetleri. Bilimname 2019 38 835–862.
IEEE
[1]A. Fidan, “Kur’ân’da Geleceğe Dair Gaybî Haberler: el-İsra 17/79, er-Rûm 30/1-5 ve el-Fetih 48/27. Ayetleri”, Bilimname, c. 2019, sy 38, ss. 835–862, Eki. 2019, doi: 10.28949/bilimname.533737.
ISNAD
Fidan, Ayşenur. “Kur’ân’da Geleceğe Dair Gaybî Haberler: el-İsra 17/79, er-Rûm 30/1-5 ve el-Fetih 48/27. Ayetleri”. Bilimname 2019/38 (01 Ekim 2019): 835-862. https://doi.org/10.28949/bilimname.533737.
JAMA
1.Fidan A. Kur’ân’da Geleceğe Dair Gaybî Haberler: el-İsra 17/79, er-Rûm 30/1-5 ve el-Fetih 48/27. Ayetleri. Bilimname. 2019;2019:835–862.
MLA
Fidan, Ayşenur. “Kur’ân’da Geleceğe Dair Gaybî Haberler: el-İsra 17/79, er-Rûm 30/1-5 ve el-Fetih 48/27. Ayetleri”. Bilimname, c. 2019, sy 38, Ekim 2019, ss. 835-62, doi:10.28949/bilimname.533737.
Vancouver
1.Ayşenur Fidan. Kur’ân’da Geleceğe Dair Gaybî Haberler: el-İsra 17/79, er-Rûm 30/1-5 ve el-Fetih 48/27. Ayetleri. Bilimname. 01 Ekim 2019;2019(38):835-62. doi:10.28949/bilimname.533737

Cited By