Yıl 2017, Cilt 2017 , Sayı 33, Sayfalar 67 - 88 2017-05-29

Din-Bilim Çatışması Üzerine: Kopernik Merkezli Bir Okuma

Hasan ÖZALP [1]


Din ile bilim arasında ki iletişim ve etkileşim insanlık tarihi kadar eskidir. Bu iletişim ve etkileşim kimi zaman uzlaşma ve diyalog tarzında kimi zaman ise çatışma ve entegrasyon şeklinde olmuştur. Tarihsel süreçte dinin bilimi, bilimin de dini etkilediği aşamalar vardır. Rönesans hareketi sonrası Avrupa da ki antik dünyanın bilimsel klasiklerine ilginin yeniden artınca, teoloji ve doğa bilimlerinde yeniden bir uyanış görmekteyiz. Bilimsel gelişme alanlarından biri de şüphesiz astronomidir. Aristoteles’in Gökyüzü Üzerine ve Batlamyus’un Almagest’i ile tanışan kilise, Avrupa’daki dini reformlar ve coğrafi keşifler gibi açılımlara rağmen kilise babalarının da etkisiyle Aristoteles’in Gökyüzü Üzerine adlı eserinde ortaya koyduğu ve Batlamyus’un Almagest’de geliştirdiği yer merkezli evren teorisini savundu ve bunu dini bir dogma haline dönüştürdü. İşte böyle bir ortamda Kopernik güneş merkezli yeni bir model ileri sürerek hem klasik astronomik modelleri hem de kendisini bu model üzerine inşa eden kiliseyi hedef almaktaydı. Bu yeni model doğru çıkarsa hem Kutsal Kitap yanlışlanacak hem de dinî yanılmış olacaktı. Dolayısıyla kadim dinî miras köklü bir eleştiri arefesindedir. Bu sebeple Kopernik’in güneş merkezli evren modeli kilise ile bilimin en önemli çatışma alanlarından biridir. Bu çalışmamızda söz konusu konu ele alınmaktadır.

Din-Bilim Çatışması, Kopernik, Astronomi, Jeosentrik Evren, Heliosentrik Evren
  • AABOE, Asger. Episodes from the Early History of Astronomy. Yale University 2001.
  • ARISTOTELES. Fizik. Çev. Saffet Babür, İstanbul: YKY, 2001.
  • ARISTOTELES. Gökyüzü Üzerine. Çev. Saffet Babür, Ankara: Dost Kitabevi, 1997.
  • BASU, Biman. Cosmic Vistas A Popular History of Astronomy. New Delhi 2002.
  • ELERT, Glen. The Scriptural Basis for a Geocentric Cosmology. (25 April 1999) (çevrimiçi)
  • http://hypertextbook.com/eworld/geocentric.shtml Erişim: 05.06.2016.
  • GINGERICH Owen.-MACLACHLAN, James. Nicolaus Copernicus Making the Earth a Planet. Oxford: Oxford University Press, 2004.Gingerich, Owen. “The Copernican Revolution” Science and Religion: A Historical Introduction, ed. Gary B. Ferngren, Baltimore: The John Hopkins Universty Press, 2000.
  • GODDU, André. Copernicus and the Aristotelian Tradition Education, Reading, and Philosophy in Copernicus’s Path to Heliocentrism. Leiden&Boston 2010.
  • http://www.webexhibits.org/calendars/year-text-Copernicus.html Erişim: 22.06.2016
  • https://ia600301.us.archive.org/10/items/nicolaicopernici00cope/nicolaicopernici00cope.pdf
  • KENNEDY, E. S. A Survey of Islamic Astronomical Tables. Philadelphia: American Philosophical Society, 1956.
  • KUHN, Thomas. Kopernik Devrimi: Batı Düşüncesinin Gelişiminde Gezegen Astronomisi. Çev. Halil Turan Dursun Bayrak- Sinan K. Çelik, Ankara: İmge Kitabevi, 2007.
  • KURŞUNOĞLU M. Said. İnsan-Evren İlişkisi ve Antropik İlke. Ankara, Elis yay., 2006. Kutsal Kitap. İstanbul: Yeni Yaşam Yayınları, 2009.
  • LAWSON, Russell M. Science in the Ancient World: An Encyclopedia. California: ABC-CLIO, 2004.
  • NICOLAUS, Copernicus. De Revolutionibus (Latince),
  • NICOLAUS, Copernicus. De Revolutionibus (On the Revolutions),
  • NICOLAUS, Copernicus. Göksel Kürelerin Devinimleri Üzerine. Çev. C. Cengiz Çevik, İstanbul: İş Kültür Yayınları, 2011.
  • ÖZALP, Hasan. “Galilei Galileo”, Doğudan Batı’ya Düşüncenin Serüveni. c. 2, ed. Celal Türer-Hakan Olgun, İstanbul: İnsan Yay., 2015.
  • PRIMAVESI, Anne. Gaia’s Gift: Earth, Ourselves and God After Copernicus, Routledge. London 2004.
  • RONAN, Colin A. Bilim Tarihi (Dünya Kültürlerinde Bilimin Tarihi ve Gelişmesi). Çev. Ekmelettin İhsanoğlu-Feza Günergun, Ankara: TÜBİTAK yay., 2005.
  • RUSSELL, Bertrand. Batı Felsefesi Tarihi II -Ortaçağ. çev. Muammer Sencer, İstanbul: Say Yay., 1994.
  • SALIBA, George. İslam Bilimi ve Avrupa Rönesansının Oluşumu. çev. Günseli Aksoy, İstanbul: Mahya yay., 2011.
  • SEDGWIK, W. T. - Tyler, H. W. A Short History Of Science. New York: The MacMillan Comp. 1939.
  • SWERDLOW, N. M. “Nicolaus Copernicus” Encyclopedia of the Scientific Revolutions from Copernicus to Newton. ed. Wilbur Applebaum, Newyork&London: Garland Pub., 2000.
  • TARNAS, Richard. Batı Düşüncesi Tarihi II (Moderniteden Günümüze Kadar). çev. Yusuf Kaplan, İstanbul: Külliyat yay., 2012.
  • UNAT, Yavuz. “Battânî ve Zîc-i Sâbî Adlı Astronomi Eseri”, I. Uluslararası Katılımlı Bilim, Din ve Felsefe Tarihinde Harran Okulu Sempozyumu, Cilt I, (Şanlıurfa 2006), 366.
  • WEINERT, Friedel. Copernicus, Darwin&Freud: Revolutions in the History and Philosophy of Sciences. Wiley Blackwell, 2009.
  • WHITE, Andrew Dickson. A History of The Warfare of Science With Theology in Christendom. V.I., London, McMilan Comp. 1897.
Konular Sosyal
Bölüm Makaleler
Yazarlar

Orcid: http://orcid.org/0000-0002-1487-9509
Yazar: Hasan ÖZALP

Tarihler

Yayımlanma Tarihi : 29 Mayıs 2017

Bibtex @araştırma makalesi { bilimname345562, journal = {Bilimname}, issn = {1304-1878}, eissn = {2148-5860}, address = {}, publisher = {Erciyes Üniversitesi}, year = {2017}, volume = {2017}, pages = {67 - 88}, doi = {10.28949/bilimname.345562}, title = {Din-Bilim Çatışması Üzerine: Kopernik Merkezli Bir Okuma}, key = {cite}, author = {Özalp, Hasan} }
APA Özalp, H . (2017). Din-Bilim Çatışması Üzerine: Kopernik Merkezli Bir Okuma . Bilimname , 2017 (33) , 67-88 . DOI: 10.28949/bilimname.345562
MLA Özalp, H . "Din-Bilim Çatışması Üzerine: Kopernik Merkezli Bir Okuma" . Bilimname 2017 (2017 ): 67-88 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/bilimname/issue/31536/345562>
Chicago Özalp, H . "Din-Bilim Çatışması Üzerine: Kopernik Merkezli Bir Okuma". Bilimname 2017 (2017 ): 67-88
RIS TY - JOUR T1 - Din-Bilim Çatışması Üzerine: Kopernik Merkezli Bir Okuma AU - Hasan Özalp Y1 - 2017 PY - 2017 N1 - doi: 10.28949/bilimname.345562 DO - 10.28949/bilimname.345562 T2 - Bilimname JF - Journal JO - JOR SP - 67 EP - 88 VL - 2017 IS - 33 SN - 1304-1878-2148-5860 M3 - doi: 10.28949/bilimname.345562 UR - https://doi.org/10.28949/bilimname.345562 Y2 - 2020 ER -
EndNote %0 Bilimname Din-Bilim Çatışması Üzerine: Kopernik Merkezli Bir Okuma %A Hasan Özalp %T Din-Bilim Çatışması Üzerine: Kopernik Merkezli Bir Okuma %D 2017 %J Bilimname %P 1304-1878-2148-5860 %V 2017 %N 33 %R doi: 10.28949/bilimname.345562 %U 10.28949/bilimname.345562
ISNAD Özalp, Hasan . "Din-Bilim Çatışması Üzerine: Kopernik Merkezli Bir Okuma". Bilimname 2017 / 33 (Mayıs 2017): 67-88 . https://doi.org/10.28949/bilimname.345562
AMA Özalp H . Din-Bilim Çatışması Üzerine: Kopernik Merkezli Bir Okuma. Bilimname. 2017; 2017(33): 67-88.
Vancouver Özalp H . Din-Bilim Çatışması Üzerine: Kopernik Merkezli Bir Okuma. Bilimname. 2017; 2017(33): 67-88.