Doğu Akdeniz Bölgesi’nde minör ürünler olan yaprağı yenen sebzelerde bulunan yabancı ot türleri ile rastlanma sıklıklarının ve yoğunluklarının belirlenmesi

Öz

Bu çalışma 2015-2016 yılları arasında Doğu Akdeniz Bölgesi’nde minör sebze yetiştiriciliği yapılan alanlarda sorun olan yabancı ot türlerinin saptanması için yapılmıştır. Sürvey yapılan 4403 dekarlık alan içerisinde bulunan yabancı ot türlerinin rastlanma sıklıkları ve yoğunlukları belirlenmiştir. Sürveyler ocak ve aralık ayları arasında gerçekleştirilmiştir. Bu sayede geniş bir ekim zamanına sahip minör ürünlerde, hasada kadar olan süreçte, verim kayıplarına neden olan türler ortaya çıkarılmıştır. İki yıl boyunca toplamda 96 tarlada sürvey yapılmış, 51 farklı tür kayıt edilmiş ve 8 türün rastlanma sıklıklarının %14 oranında ve üzerinde olduğu bildirilmiştir. Rastlanma sıklıkları açısından en fazla Amaranthus retroflexus L. %27.08, Chenopodium album L. %28.13, Cyperus rotundus L. %34.38, Portulaca oleracea L. %23.96 ve Urtica urens L. %21.88 türleri ile karşılaşılmıştır. En fazla tür içeren familyalar sırasıyla Poaceae %17.65, Asteraceae %15.69 ve Eupherbiaceae %9.80 oranlarında saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• yabancı otlar,yoğunluk,Doğu Akdeniz Bölgesi,Yaprağı yenen minör ürünler,rastlanma sıklıkları,Türkiye

Determination of weed species, frequencies and densities in leaf edible vegetable minor crops in Eastern Mediterranean Region

Öz

A weed survey of 440.3 hectare minor crops (lettuce, parsley, mint, rocket, purslane, cress, dill) in Eastern Mediterranean was conducted during 2015-2016 to determine the frequency and distribution of weeds in vegetable farming systems. The field surveys were conducted early and late growing between January to December before harvesting; therefore the weed populations consisted of species that causes yield losses were presented during the early part of growing season. All weed measures of frequency was carried out. During the field surveys, weeds were counted in 96 fields. 51 species recorded, 8 species encountered more than 14% percent. The most abundant weeds were Amaranthus retroflexus L. 27.08%, Chenopodium album L. 28.13%, Cyperus rotundus L. 34.38%, Portulaca oleracea L. 23.96% and Urtica urens L. 21.88% of total. Species for families of frequencies were Poaceae 17.65%, Asteraceae 15.69% and Eupherbiaceae 9.80%.

Anahtar Kelimeler

• Leaf edible minor crops,weeds,frequency,density,Eastern Mediterranean,Turkey

Kaynakça

1. Aksoy E., Uygur FN. (2008). Effect of Broomrapes on Tomato and Faba Bean Crops. Türkiye Herboloji Dergisi, 11(1):1-7.
2. Aksoy EO. (2003). Canavar Otu Türlerinin (Orabanche spp.) Çukurova Bölgesi’ndeki Önemi ve Mücadele Olanakları Üzerine Araştırmalar. Çukurova Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Sarıçam, Adana.
3. Anonim. (2014). Türkiye istatistik Kurumu.https://biruni.tuik.gov.tr/bitkiselapp/bitkisel.zul (Erişim tarihi: 11.12.2014)
4. Başaran MS., Yıldırım A. (2002). Burdur İli ve İlçelerinde Anason Ekim Alanlarında Sorun Olan Yabancı Otların Yayılış ve Yoğunluklarının Belirlenmesi. Türkiye Herboloji Dergisi, 5(2):21-29.
5. Bora T., Karaca İ. (1970). Kültür Bitkilerinde Hastalığın ve Zararın Ölçülmesi. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi, Ders Kitabı: 167, İzmir.
6. Burgos NR. (2015). Whole-Plant and seed bioassays for resistance confirmation. Weed Science 63(sp1):152-165.
7. Burgos NR., Tranel PJ., Streibig JC., Davis VM., Shaner D., Norsworthy JK., Ritz C. (2013). Review: Confirmation of resistance to herbicides and evaluation of resistance levels. Weed Science 61(1):4-20.
8. Davis PH. (1965) Flora of Turkey and the East Aegean Islands, Edinburgh University Press, Edinburgh, Great Britain.

9. Gürbüz R., Uygur FN. (2007). Çukurova Soğan Üretim Alanlarında Görülen Yabancı Otların Öneminin ve Bazı Herbisitlerin Yabancı Otlanma ile Soğan Verimine Olan Etkilerinin Araştırılması. Çukurova Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Sarıçam, Adana.
10. Kaya İ., Nemli Y., Demir İ. (2016). Review on taxonomic characters of dodder species (Cuscuta spp.) which contaminate cultivated plant, their distribution and their hosts in Turkey. Turkey 6th Plant Protection Congress with International Participation, September 5-8, 2016 Konya, Turkey, pp. 825.
11. Kızılkaya A., Önen H., Özer Z. (2001). Soğan Verimine Yabancı Ot Rekabetinin Etkileri üzerinde Araştırmalar. Türkiye Herboloji Dergisi, 4(2):58-65.
12. Klingman GC., Ashton, FM. (1982). Weed Science, Principles and Practices (second edition). Wiley Interscience Pub., New York, USA.
13. Nkoa R., Owen MDK., Swanton CJ. (2015). Weed abundance, distribution, diversity, and community analyses. Weed Science 63(sp1):64-90.
14. Odum EP. (1971). Fundamentals of Ecology. W.B.Sounders Company, Philadelphia, London, Toronto, 574 p.
15. Özaslan C., Önen H., Özer Z. (2002). Tokat-Kazova’da İlkbahar ve Sonbahar Ispanak (Spinacia oleracea L.) Yetiştiriciliğinde Sorun Olan Yabancı Otların Belirlenmesi. Türkiye Herboloji Dergisi, 5(1):52-61.
16. Özkan OU., Kaya İ. (2008). Van Gölü Havzası şeker Pancarı Alanlarında Sorun Olan Yabancı Otların Belirlenmesi. Türkiye Herboloji Dergisi, 11(1):8-15.
17. Özkut A. (1976). İzmir ve Çevresi Önemli Sebze (Domates, Biber, Patlıcan) Alanlarında Görülen Yabancı Ot Türleri, Bulunuş Oranları ve Savaş Yöntemleri üzerinde Araştırmalar. Ege Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Bornova, İzmir.
18. Roberts HA., Stokes FG. (1966). Studies on the Weeds of Vegetable Crops. VI. Seed Populations of Soil Under Commercial Cropping. Journal of Applied Ecology 3(1): 181-190.
19. Roberts HA: (1958). Studies on the Weeds of Vegetable Crops: I. Initial Effects of Cropping on the Weed Seeds in the Soil, Journal of Ecology 46(3): 759-768.
20. Saltabaş A., Zengin H. (2001). Erzincan İli Fasulye Ekim Alanlarında Sorun Olan Yabancı Otların Tespiti ve Mücadelede Kritik Periyotun Belirlenmesi. Türkiye Herboloji Dergisi, 4(2):1-10.
21. Schroeder D., Mueller-Schaerer H., Stinson CSA. (1993). A European weed survey in 10 major crop systems to identify targets for biological control. Weed Research, Vol. 33, 444-458.
22. Serim T., Asav Ü., Türkseven S. (2015). Ankara İli Aspir (Carthamus tinctorius L.) Ekiliş Alanlarında Bulunan Yabancı Otların Tespiti. Turk J Weed Sci, 18(1):19-23.
23. Sırma M., Kadıoğlu İ, Yanar Y. (2001). Tokat İli Domates Ekim Alanlarında Saptanan Önemli Yabancı Ot Türleri Rastlanma Sıklıkları ve Yoğunlukları. Türkiye Herboloji Dergisi, 4(1):39-47.
24. Sokat Y. (2016). Weed species found in Denizli Thyme Seedbed. Turkey 6th Plant Protection Congress with International Participation, September 5-8, 2016 Konya, Turkey, pp. 845.
25. Sokat Y., Özkul Ç. (2016). Weed species in rocket areas of Torbalı district. Turkey 6th Plant Protection Congress with International Participation, September 5-8, 2016 Konya, Turkey, pp. 887.
26. Tepe I. (1998). Türkiye’de Tarım ve Tarım Dışı Alanlarda Sorun Olan Yabancı Otlar ve Mücadeleleri. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Yayınları: 32, Ziraat Fakültesi Yayınları: 18, Van.
27. Uygur FN., Koch W., Walter H. (1984). Yabancı Ot Bilimine Giriş. PLITS, 1984/2(1), Verlog J. Margraf, Stuttgart, Germany, s. 114.
28. Üstüner T., Güncan A. (2002). Niğde ve Yöresi Patates Tarlalarında Sorun Olan Yabancı Otların Yoğunluğu ve Önemi ile Topluluk Oluşturmaları Üzerine Araştırmalar. Türkiye Herboloji Dergisi, 5(2):30-42.