Fasulye köşeli yaprak lekesi (Pseudocercospora griseola (Sacc.) Crous & Braun) hastalığının inokulum kaynaklarının belirlenmesi

Öz

Fasulyede köşeli yaprak lekesine neden olan Pseudocercospora griseola ülkemizde Zonguldak, Bartın ve Karabük illerindeki seralarda, yerel fasulye genotiplerinde ciddi zararlara neden olmaktadır. Hastalık önce yapraklarda küçük köşeli lekelerle başlamakta, sonra hızla tüm yaprakları kurutmakta, tohumlarda derin kahverengi yaralara sebep olmaktadır. Çalışmanın yürütüldüğü Batı Karadeniz Bölgesi'nde fasulye üreticileri her yıl yine kendi tohumlarını kullandıkları için hastalığın her geçen yıl etkisini arttırdığı ve tohum hareketinden dolayı diğer yakın bölgelere de hastalığın yayıldığı gözlenmiştir. Bu nedenle yerel olarak yetiştiriciliği yapılan fasulye genotiplerinde köşeli yaprak lekesi hastalığına neden olan P. griseola’nın inokulum kaynaklarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla 2013 yılında her yıl hastalığın görüldüğü seralardan hastalık belirtisinden şüphelenilen tohumlar ve hastalıklı bitki artıkları toplanmış ve laboratuvarda incelenmiştir. Daha sonra temiz topraklara hastalıklı tohumlar ve hastalıklı bitki artıklarının karıştırıldığı topraklara da temiz fasulye tohumları ekilerek denemeler kurulmuştur. Yapılan denemelerle fasulye köşeli yaprak lekesi etmeninin Batı Karadeniz Bölgesi'nde tohumla ve hastalıklı bitki artıkları ile taşındığı belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Pseudocercospora griseola,tohum,fasulye,inokulum kaynağı

Determination of the inoculum sources of angular leaf spot disease caused by Pseudocercospora griseola, on common beans

Öz

Pseudocercospora griseola, the causal agent of angular leaf spot, has caused serious damage on local bean genotypes in bean greenhouses in Zonguldak, Bartın, and Karabük provinces of Turkey. The disease begins as angular spots on leaves which are followed by quick death of leaves and it causes deep brown wounds on the seeds. Since bean producers use their domestic seeds, infected seeds increase the inoculum source year by year and distribute the disease to close by provinces. Therefore, determination of the inoculum source of angular leaf spot disease agent, P. griseola on the locally cultivated bean genotypes was aimed. For this purpose, seeds with suspected symptoms of the disease and diseased plant debris were collected from the greenhouses where the disease is seen every year and analyzed in the laboratory in 2013. Then trials were established with the diseased seeds planted in uninfected soil and healthy seeds planted in diseased plant debris mixed with uninfected soil. As a result of the experiments, it was determined that angular leaf spot of beans was carried by seeds and diseased plant debris in the Western Black Sea Region.

Anahtar Kelimeler

• Pseudocercospora griseola,bean,seed,inoculum source

Kaynakça

1. Wortmann C.S., Kirkby R.A., Eledu C.A. and Allen D.J. 1998. Atlas of Common Bean (Phaseolus vulgaris L.) Production in Africa. Cali. Colombia: CIAT.