Yıl 2019, Cilt 8 , Sayı 2, Sayfalar 366 - 384 2019-12-31

Türkiye-OECD Ülkelerine Ait Bütçe Göstergelerinin TOPSIS ve VIKOR Yöntemleri ile Karşılaştırılması

Gonca YÜZBAŞI KÜNÇ [1] , Ayşe ATILGAN YAŞA [2]


Bu çalışmada, 2018 yılı için Türkiye ve OECD ülkelerinin çok amaçlı karar verme yöntemleri kullanılarak bütçe gelir-gider ve borç değişkenlerine göre sıralanması amaçlanmıştır. Bu kapsamda ikili karşılaştırmalar yapılarak, daha az hesaplama, yüksek tutarlılık ve daha az parametre kullanımı gibi özellikleri bir araya getiren TOPSIS (Technique for Order Preference by Similarity to Ideal Solution) yöntemi ve probleme ait uzlaşık bir çözümün belirlenmesini sağlayan VIKOR (Vise Kriterijumska Optimizacija I Kompromisno Resenje) yöntemi araştırmada kullanılmıştır. Çalışma kapsamında her iki yöntemle elde edilen sıralamalarda, TOPSIS yönteminin VIKOR yöntemine göre OECD raporlarında yer alan ekonomik koşullar ve yaşam kalitesi bakımından ülkelerin genel görünümüyle benzer olmayan sonuçlar verdiği görülmüştür. Çalışma, çok kriterli karar verme yöntemlerinin bütçe gelir-gider ve borç verileri ile uygulanabilirliğinin ortaya konulması, bu göstergeler ışığında Türkiye’nin OECD ülkeleri arasındaki yerinin belirlenmesi ve buna yönelik uygun bütçe ve maliye politikalarının uygulanması bakımından önem taşımaktadır.    

Bütçe, Bütçe Göstergeleri, Çok Kriterli Karar Verme, TOPSIS, VIKOR
  • Akyüz, Y. Bozdoğan, T. Hantekin, E. (2011). Topsis Yöntemiyle Finansal Performansın Değerlendirilmesi ve Bir Uygulama. Afyon Kocatepe Üniversitesi İ.İ.B.F. Dergisi. 13(2): 73-92.
  • Balcerzak A.P. Pietrzak, M.B. (2016). Application of Topsis Method for Analysis of Sustainable Development in European Union Countries. The 10th International Days of Statistics and Economics, Prague, September 8(10):82-92
  • Barro, R. J. (1974). “Are Government Bonds Net Wealth?”, Journal of Political Economy. 82(6):1095-1117.
  • Buchanan, J. Wagner, R. (1978). “Dialogues Concerning Fiscal Religion”, Journal of Monetary Economics, 4 (3): 627-636.
  • Çavuşoğlu, A. T. (2008). “Türkiye’de Kamu Gelirleri ve Harcamaları Arasındaki İlişki Üzerine Ekonometrik Bir Analiz”. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 20: 143-160.
  • Demireli, E. (2010). Topsis Çok Kriterli Karar Verme Sistemi: Türkiye’deki Kamu Bankaları Üzerine Bir Uygulama. Girişimcilik ve Kalkınma Dergisi, 5 (1): 101-112.
  • Eğilmez, M. (2013). Bütçe Dengesi ve Faiz Dışı Denge, http://www.mahfiegilmez.com, (Erişim Tarihi: 01.08.2018).
  • Feyzioğlu, B.N. (1976), Mukayeseli Bütçe, İstanbul, Filiz Kitabevi.
  • Friedman, M. (1978), The Limitations of Tax Limitation, Policy Review 5, 7-14. https://miltonfriedman.hoover.org, 30.07.2018.
  • Günaydın, İ. (2004), “Vergi-Harcama Tartışması: Türkiye Örneği”, Doğuş Üniversitesi Dergisi, 5 (2): 163-181.
  • Güneş, M. Umarusman, N. (2003). Bir Karar Destek Aracı Bulanık Hedef Programlama ve Yerel Yönetimlerde Vergi Optimizasyonu Uygulaması, Review of Social, Economic & Business Studies, 2, 242-255.
  • Huang, I. Keısler B. J. Linkov I. (2011). Multi-criteria Decision Analysis in Environmental Sciences: Ten Years of Applications and Trends. Science of the Total Environment, 409(19) :3578-3594.
  • Jahan, A. Mustapha, F. Sapuan, Y. Bahraminasab, M. (2011). A Comprehensive VIKOR Method for Material Selection. Materials & Design, 32(3), 1215-1221.
  • Krıvka, A. (2014). Complex Evaluation of The Economic Crisis Impact on Lithuanian Industries, Journal of Business Economics and Management, 15(2), 299-315.
  • Mavrıč, J. TOMİNC, P. BOBEK V. (2014), Qualitative Indicators for Measuring the Performance Development of Selected Cities, Naše Gospodarstvo/Our Economy, 60(3-4):13-25.
  • Oprıcovıc, S. Tzeng, G. H. (2004), Compromise Solution by MCDM Methods: A Comparative Analysis of VIKOR and TOPSIS, European Journal of Operational Research, 156(2):445-455.
  • Opricovic, S. Tzeng, G.H. (2007), Extended VIKOR Method in Comparison with Outranking Methods. European Journal of Operational Research, 178(2):514-529.
  • Yang, O. Ping, P. Shıeh, H. M., Leu, J. D., & Tzen, G.H. (2009). A Vıkor-Based Multiple Criteria Decision Method For İmproving İnformation Security Risk, International Journal of Information Technology & Decision Making, 8(02):267-287.
  • OECD Economic Surveys Turkey, July (2018) Overview, http://www.oecd.org/economy/turkey-economic-snapshot/, (Erişim tarihi: 10.05.2019).
  • Ouenniche, J. Pérez-Gladısh , B., Bouslah, K. (2018), An Out-of-Sample Framework for TOPSIS-Based Classifiers with Application in Bankruptcy Prediction, Technological Forecasting and Social Change, 131:.111-116.
  • Özden, Ü. H. (2012), AB’ye Üye Ülkelerin ve Türkiye’nin Ekonomik Performanslarına Göre Vikor Yöntemi ile Sıralanması. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 11(21): 455-468.
  • Peacock, A. T. Wiseman, J. (1961), Determinants of Government Expenditure.Princeton; University Press.
  • Phillips, L. D. Costa, C. A. B. (2007), Transparent Prioritisation, Budgeting and Resource Allocation with Multi-criteria Decision Analysis and Decision Conferencing, Annals of Operations Research, 154(1):51-68.
  • Semin, P. (2015), Ülke Göstergelerinin Vikor Yöntemi ile Değerlendirilmesi. Ekonomik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 11(2):153-169.
  • Sevgin, H. Kundakçı. N. (2017), TOPSIS ve MOORA Yöntemleri ile Avrupa Birliği’ne Üye Olan Ülkelerin ve Türkiye’nin Ekonomik Göstergelere Göre Sıralanması. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 17(3):87-108.
  • Shukla, A. Agarwal, P. Rana, R.S. Purohit, R. (2017), Applications of TOPSIS Algorithm on Various Manufacturing Processes. A Review. Materials Today, Proceedings, 4(4):5320-5329.
  • Sımon, J. (2002), Taxation: Critical Perspectives on the World Economy. Routledge. London.
  • Urfalıoğlu, F. Genç. T. (2013). Çok Kriterli Karar Verme Teknikleri ile Türkiye’nin Ekonomik Performansının Avrupa Birliği Üye Ülkeleri ile Karşılaştırılması, Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 35(2), 329-360.
  • Tüğen, K. (2016). Devlet Bütçesi. İzmir; Başsaray Matbaası,
  • Türe, H. Doğan S. Koçak, D. (2018), Assessing Euro 2020 Strategy Using Multi criteria Decision Making Methods: VIKOR and TOPSIS, Social Indicators Research, 1-21.
Birincil Dil tr
Konular Sosyal
Bölüm Araştırma Makaleleri
Yazarlar

Orcid: 0000-0003-0213-7310
Yazar: Gonca YÜZBAŞI KÜNÇ
Kurum: ADIYAMAN ÜNİVERSİTESİ
Ülke: Andorra


Orcid: 0000-0001-8890-0553
Yazar: Ayşe ATILGAN YAŞA (Sorumlu Yazar)
Kurum: CELÂL BAYAR ÜNİVERSİTESİ
Ülke: Turkey


Tarihler

Yayımlanma Tarihi : 31 Aralık 2019

Bibtex @araştırma makalesi { bitlissos616169, journal = {Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi}, issn = {2147-5962}, eissn = {2147-5598}, address = {}, publisher = {Bitlis Eren Üniversitesi}, year = {2019}, volume = {8}, pages = {366 - 384}, doi = {}, title = {Türkiye-OECD Ülkelerine Ait Bütçe Göstergelerinin TOPSIS ve VIKOR Yöntemleri ile Karşılaştırılması}, key = {cite}, author = {YÜZBAŞI KÜNÇ, Gonca and ATILGAN YAŞA, Ayşe} }
APA YÜZBAŞI KÜNÇ, G , ATILGAN YAŞA, A . (2019). Türkiye-OECD Ülkelerine Ait Bütçe Göstergelerinin TOPSIS ve VIKOR Yöntemleri ile Karşılaştırılması. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi , 8 (2) , 366-384 . Retrieved from https://dergipark.org.tr/tr/pub/bitlissos/issue/51576/616169
MLA YÜZBAŞI KÜNÇ, G , ATILGAN YAŞA, A . "Türkiye-OECD Ülkelerine Ait Bütçe Göstergelerinin TOPSIS ve VIKOR Yöntemleri ile Karşılaştırılması". Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 8 (2019 ): 366-384 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/bitlissos/issue/51576/616169>
Chicago YÜZBAŞI KÜNÇ, G , ATILGAN YAŞA, A . "Türkiye-OECD Ülkelerine Ait Bütçe Göstergelerinin TOPSIS ve VIKOR Yöntemleri ile Karşılaştırılması". Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 8 (2019 ): 366-384
RIS TY - JOUR T1 - Türkiye-OECD Ülkelerine Ait Bütçe Göstergelerinin TOPSIS ve VIKOR Yöntemleri ile Karşılaştırılması AU - Gonca YÜZBAŞI KÜNÇ , Ayşe ATILGAN YAŞA Y1 - 2019 PY - 2019 N1 - DO - T2 - Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 366 EP - 384 VL - 8 IS - 2 SN - 2147-5962-2147-5598 M3 - UR - Y2 - 2019 ER -
EndNote %0 Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi Türkiye-OECD Ülkelerine Ait Bütçe Göstergelerinin TOPSIS ve VIKOR Yöntemleri ile Karşılaştırılması %A Gonca YÜZBAŞI KÜNÇ , Ayşe ATILGAN YAŞA %T Türkiye-OECD Ülkelerine Ait Bütçe Göstergelerinin TOPSIS ve VIKOR Yöntemleri ile Karşılaştırılması %D 2019 %J Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi %P 2147-5962-2147-5598 %V 8 %N 2 %R %U
ISNAD YÜZBAŞI KÜNÇ, Gonca , ATILGAN YAŞA, Ayşe . "Türkiye-OECD Ülkelerine Ait Bütçe Göstergelerinin TOPSIS ve VIKOR Yöntemleri ile Karşılaştırılması". Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 8 / 2 (Aralık 2020): 366-384 .
AMA YÜZBAŞI KÜNÇ G , ATILGAN YAŞA A . Türkiye-OECD Ülkelerine Ait Bütçe Göstergelerinin TOPSIS ve VIKOR Yöntemleri ile Karşılaştırılması. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2019; 8(2): 366-384.
Vancouver YÜZBAŞI KÜNÇ G , ATILGAN YAŞA A . Türkiye-OECD Ülkelerine Ait Bütçe Göstergelerinin TOPSIS ve VIKOR Yöntemleri ile Karşılaştırılması. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2019; 8(2): 384-366.