Rifampisin Aşırı Duyarlılığı Olan Pediatrik Bir Bruselloz Olgusu: Olgu Sunumu

Öz

Arka Plan: Bruselloz, birçok bölgede endemik olmaya devam eden ve önemli bir halk sağlığı sorunu oluşturan zoonotik bir enfeksiyondur. Çocuklarda klinik bulgular sıklıkla özgül değildir ve kas-iskelet sistemi tutulumu en sık görülen fokal komplikasyonlar arasındadır. Rifampisin ve doksisiklin kombinasyonu ya da pediatrik hastalarda rifampisin ve trimetoprim–sülfametoksazol kombinasyonu birinci basamak tedavi olarak önerilmektedir. Ancak ilaç aşırı duyarlılığı, tedavi sürecini zorlaştırabilir ve terapötik seçenekleri kısıtlayabilir. Olgu Sunumu: Daha önce sağlıklı olan 10 yaşında bir erkek hasta, koyunlarla yakın temas öyküsünün ardından gelişen ateş ve sol diz ağrısı ile başvurdu. Standart aglütinasyon ve Coombs testlerinin pozitif olmasıyla bruselloz tanısı doğrulandı. Hastaya başlangıçta doksisiklin ve rifampisin tedavisi başlandı. İki haftanın sonunda hastada ateş, kusma, kaşıntı, konjonktivit, eozinofili ve transaminaz yüksekliği gelişti. Rifampisinin kesilmesiyle semptomlar geriledi ve anti-bruselloz tedavinin yeniden başlanmasının ardından bulguların tekrarlaması, rifampisin aşırı duyarlılığını güçlü şekilde düşündürdü. Çocuk alerji konsültasyonu sonrası bu tanı doğrulandı ve rifampisin kalıcı olarak tedaviden çıkarıldı. Hasta, doksisiklin ve gentamisin ile (14 gün gentamisin, 6 hafta doksisiklin) başarıyla tedavi edildi ve tam klinik ve laboratuvar iyileşme sağlandı. Sonuç: Sekiz yaşından büyük çocuklarda bruselloz tedavisinde rifampisin ve doksisiklin temel birinci basamak ajanlar olmakla birlikte, nadir de olsa gelişebilen aşırı duyarlılık reaksiyonları hastalık nüksü veya komplikasyonlarını taklit edebilir. Bildiğimiz kadarıyla bu olgu, brusellozlu bir çocukta rifampisin aşırı duyarlılığının bildirildiği ilk pediatrik vakadır. Bu olasılığın farkında olunması, zamanında tanı ve uygun yönetim açısından kritik öneme sahiptir. Rifampisini tolere edemeyen çocuklarda, doksisiklin ile aminoglikozid kombinasyonu gibi alternatif rejimler etkili bir tedavi seçeneği sunabilir.

Anahtar Kelimeler

• Bruselloz
• çocuk
• rifampisin
• hipersensitivite
• ilaç alerjisi

Rifampicin Hypersensitivity in a Pediatric Case of Brucellosis: A Case Report

Öz

Background: Brucellosis is a zoonotic infection that remains endemic in many regions and represents a significant public health problem. Clinical manifestations in children are often nonspecific, and musculoskeletal involvement is among the most frequent focal complications. Combination therapy with rifampicin and doxycycline, or rifampicin and trimethoprim–sulfamethoxazole in pediatric patients, is recommended as first-line treatment. However, drug hypersensitivity may complicate management and limit therapeutic options. Case Presentation: We report the case of a previously healthy 10-year-old boy who presented with fever and left knee pain following close contact with sheep. Brucellosis was confirmed by positive standard agglutination and Coombs tests. He was initially treated with doxycycline and rifampicin. After two weeks, the patient developed fever, vomiting, pruritus, conjunctivitis, eosinophilia, and elevated transaminases. Symptoms resolved upon discontinuation of rifampicin and recurred after re-initiation of anti-brucellosis therapy, strongly suggesting rifampicin hypersensitivity. Pediatric allergy consultation confirmed the suspicion, and rifampicin was permanently withdrawn. The patient was successfully treated with doxycycline and gentamicin (14 days of gentamicin, doxycycline for 6 weeks), leading to full clinical and laboratory recovery. Conclusion: Rifampicin and doxycycline are essential first-line agents in the treatment of pediatric brucellosis in children older than 8 years, but hypersensitivity reactions, though rare, may mimic disease relapse or complications. To our knowledge, this is the first reported pediatric case of rifampicin hypersensitivity in brucellosis. Awareness of this possibility is crucial for timely recognition and appropriate management. Alternative regimens, such as doxycycline combined with aminoglycosides, can provide effective treatment in children unable to tolerate rifampicin.

Anahtar Kelimeler

• Brucellosis
• child
• rifampicin
• hypersensitivity
• drug allergy

Kaynakça

1. Abramson, O., Abu-Rashid, M., Gorodischer, R., et al. (1997). Failure of short antimicrobial treatments for human brucellosis. Antimicrobial Agents and Chemotherapy, 41(7), 1621–1622. https://doi.org/10.1128/AAC.41.7.1621 PMID: 9210701; PMCID: PMC163975.
2. Çiftdoğan, D. Y., & Aslan, S. (2020). Osteoarticular involvement of brucellosis in pediatric patients: clinical and laboratory characteristics. The Turkish Journal of Pediatrics, 62(2), 199–207. doi: 10.24953/turkjped.2020.02.005. PMID: 32419411.
3. Editorial Board of Chinese Journal of Infectious Diseases. (2017). Expert consensus on the diagnosis and treatment of brucellosis. Chinese Journal of Infectious Diseases, 35(12), 705–710. [in Chinese].
4. Franco, M. P., Mulder, M., Gilman, R. H., et al. (2007). Human brucellosis. The Lancet Infectious Diseases, 7(12), 775–786. https://doi.org/10.1016/S1473-3099(07)70286-4 PMID: 18045560.
5. Justman, N., Fruchtman, Y., Greenberg, D., et al. (2018). Hematologic manifestations of brucellosis in children. The Pediatric Infectious Disease Journal, 37(6), 586–591. https://doi.org/10.1097/INF.0000000000001900 PMID: 29329166.
6. Maletskaia, O. V. (2002). Effektivnost' nekotorykh novykh antibiotikov pri lechenii eksperimental'nogo brutselleza. Antibiotiki I Khimioterapiia, 47(11), 13–17 Russian. PMID: 12698575.
7. Qasim, S. S., Alshuwaier, K., Alosaimi, M. Q., et al. (2020). Brucellosis in Saudi children: presentation, complications, and treatment outcome. Cureus, 12(11), e11289. https://doi.org/10.7759/cureus.11289
8. Tanir, G., Tufekci, S. B., & Tuygun, N. (2009). Presentation, complications, and treatment outcome of brucellosis in Turkish children. Pediatrics International, 51(1), 114–119. doi: 10.1111/j.1442-200X.2008.02661.x. PMID: 19371290.

9. Teker, D., Tanir, G., Ozmen, S., et al. (2014). Treatment of brucellosis in a young child with trimethoprim/sulfamethoxazole anaphylaxis. Journal Of Infection and Public Health, 7(6), 553–556. https://doi.org/10.1016/j.jiph.2014.07.004 PMID: 25182510.
10. Vodovar, D., Le Beller, C., Lillo-Le-Louet, A., et al. (2014). Drug-induced fever: a diagnosis to remember. Revue De Medecine Interne, 35(3), 183–188. https://doi.org/10.1016/j.revmed.2013.02.023 PMID: 23490338.
11. Yilmaz, M., Yasar, C., Aydin, S., et al. (2018). Rifampicin-induced fever in a patient with brucellosis: a case report. Drug Safety – Case Reports, 5(1), 9. https://doi.org/10.1007/s40800-018-0074-3 PMID: 29427095; PMCID: PMC5807255.
12. Young, E. J., Long, S. S., Prober, C. G., & Fischer, M. (2019). Brucellosis. In S. S. Long, C. G. Prober, & M. Fischer (Eds.), Principles and Practice of Pediatric Infectious Diseases (5th ed., pp. 4562–4566). Philadelphia, PA: Elsevier