Tardif Diskinezi için Güncel Tanı ve Tedavi Yaklaşımları
Öz
Tardif diskinezi (TD) sıklıkla orabukkal bölgede gözlenen ancak boyun, gövde ve ekstremiteleri de tutabilen, istemsiz ve tekrarlayıcı hareketlerden oluşan bir hiperkinetik hareket bozukluğudur. Farklı ilaçların TD oluşumuna yol açabildiği bildirilmiştir. Ruhsal Bozuklukların Tanısal ve İstatistiksel El Kitabının son baskısında (Diagnostic and Statistical Manual for Mental Disorders DSM-5) en az birkaç ay, nöroleptik bir ilaç kullanılmasıyla gelişen bir hareket bozukluğu olarak tanımlanmaktadır. Etiyolojisi net olarak belirlenememiştir. Patofizyolojisi için ortaya konulan farklı hipotezler ile ilişkili farklı tedavi yaklaşımları bulunmaktadır. Önerilen tedavilerin pek çoğunun kanıt düzeyi düşüktür. Tüm bu özellikler dikkate alındığında risk faktörlerini iyi bilmenin TD oluşumunu önleme açısından değerli olduğu sonucu çıkartılabilir. Ayrıca iyi bir ayırıcı tanı da erken müdahalede bulunulabilmesi için değerlidir. Bu yazıda pskiyatristlerin ve diğer hekimlerin TD konusundaki farkındalıklarını artırmak amacıyla tardif diskinezinin tanı ve güncel tedavi yaklaşımları gözden geçirilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1.Schonecker M.Paroxysmal dyskinesia as the effect of megaphen. Nervenarzt. 1957;28(12):550-3.
- 2.Faurbye A, Rasch PJ, Petersen PB, Brandborg G, Pakkenberg H. Neurological Symptoms in Pharmacotherapy of Psychoses. Acta Psychiatr Scand. 1964;40:10-27.
- 3.Bhidayasiri R, Fahn S, Weiner WJ, Gronseth GS, Sullivan KL, Zesiewicz TA, et al. Evidence-based guideline: treatment of tardive syndromes: report of the Guideline Development Subcommittee of the American Academy of Neurology. Neurology. 2013;81(5):463-9.
- 4.Waln O, Jankovic J. An update on tardive dyskinesia: from phenomenology to treatment. Tremor Other Hyperkinet Mov (N Y). 2013;3.
- 5.Cornett EM, Novitch M, Kaye AD, Kata V, Kaye AM. Medication-Induced Tardive Dyskinesia: A Review and Update. Ochsner J. 2017;17(2):162-74.
- 6.Kim J, Macmaster E, Schwartz TL. Tardive dyskinesia in patients treated with atypical antipsychotics: case series and brief review of etiologic and treatment considerations. Drugs Context. 2014;3:212259.
- 7.Lerner PP, Miodownik C, Lerner V. Tardive dyskinesia (syndrome): Current concept and modern approaches to its management. Psychiatry Clin Neurosci. 2015;69(6):321-34.
- 8.Lee HJ, Kang SG. Genetics of tardive dyskinesia. Int Rev Neurobiol. 2011;98:231-64.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Klinik Tıp Bilimleri
Bölüm
Derleme
Yayımlanma Tarihi
30 Haziran 2019
Gönderilme Tarihi
1 Mayıs 2019
Kabul Tarihi
15 Temmuz 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 3 Sayı: 2
