Yönetici Hemşirelerin Sergilediği Toksik Liderlik Davranışlarına İlişkin Hemşirelerin Algıları ve Etkileyen Faktörler
Öz
Amaç: Bu araştırmanın amacı, kamu hastanelerinde çalışan hemşirelerin yönetici hemşirelerinin sergilediği toksik liderlik davranışlarına ilişkin algılarını belirlemek ve etkileyen sosyo-demografik ve mesleki özellikleri ortaya koymaktır.
Gereç ve Yöntem: Araştırma kesitsel ve tanımlayıcı tasarımda gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemi, çeşitli kamu hastanelerinde görev yapan 306 hemşireden oluşmaktadır. Veriler, bilgi formu ve Yönetici Hemşirelerin Toksik Liderlik Davranışları Ölçeği aracılığıyla çevrimiçi anket tekniği kullanılarak Ocak- Haziran 2023 tarihleri arasında toplanmıştır. Verilerin analizinde IBM SPSS analiz programı kullanılmıştır.
Bulgular: Bu araştırmaya katılan hemşirelerin ölçek toplamından ve alt boyutlarından ortalamanın altında puan aldıkları saptanmıştır. Hemşirelerin sahip olduğu toksik liderlik algıları üzerinde yaş, mesleki deneyim ve kendi yöneticisinin yöneticilik deneyim süresi değişkenlerinin etkili olduğu belirlenmiştir.
Sonuç: Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre, kamu hastanelerinde çalışan hemşireler yöneticilerinin liderlik davranışlarını toksik olarak algılamamaktadır. Ek olarak, daha ileri yaşta olan, mesleki deneyimi fazla olan hemşireler yönetici hemşirelerinin davranışlarını daha toksik algılamaktadır. Son olarak, yöneticilerinin sahip olduğu yöneticilik deneyimi fazla olan hemşirelerin toksik liderlik algısı da diğerlerine kıyasla daha yüksektir.
Anahtar Kelimeler
Hemşire, Liderlik, Toksik liderlik, Yıkıcı liderlik tarzı., Toksik Davranış
Destekleyen Kurum
Yazarlar arasında çıkar çatışması bulunmamaktadır. Araştırma kapsamında herhangi bir kurum ya da kuruluştan finansal destek alınmamıştır.
Etik Beyan
Bu çalışma için etik kurul onayı Ondokuz Mayıs Üniversitesi Sosyal ve Beşeri Bilimler Araştırmaları Etik Kurulu'ndan alınmıştır (Tarih: 30.12.2022 ve Sayı No:2022-1161).Ayrıca araştırmaya katılan katılımcılardan bilgilendirilmiş onam alınmıştır.
Kaynakça
- Abo Salih, S., El Demerdash, S., Ahmed, S., Mahmoud, S. (2023). Nursing staff perception of toxic leadership and job security. Tanta Scientific Nursing Journal, 29(2), 101-113. doi:10.21608/tsnj.2023.298499
- Abou Ramdan, A. H., Eid, W. M. (2020). Toxic leadership: Conflict management style and organizational commitment among intensive care nursing staff. Evidence-Based Nursing Research, 2(4), 12. doi:10.47104/ebnrojs3.v2i4.160
- Al‐Yami, M., Galdas, P., Watson, R. (2018). Leadership style and organisational commitment among nursing staff in Saudi Arabia. Journal of Nursing Management, 26(5), 531-539.doi: 10.1111/jonm.12578
- Birgili, F., Salış, F., Özdemir, S. (2010). Sağlik çalişanlarinin iş doyumunu etkileyen bazi etmenlerin incelenmesi. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi, 13(2), 27-37.
- Celebi Cakiroglu, O., Tuncer Unver, G. (2024). Toxic leadership, mental well-being and work engagement among nurses: A scale adaptation study and structural equation model approach. Journal of Health Organization and Management, 38(1), 49-69. doi:10.1108/jhom-10-2022-0291
- Cohen, J. (1970). Approximate power and sample size determination for common one-sample and two-sample hypothesis tests. Educational and Psychological Measurement, 30(4), 811-831.
- Çankaya, M., Çiftçi, G. E. (2020). Hastane çalışanlarının toksik liderlik ve örgütsel sinizm algılarının örgütsel bağlılıklarına etkisi. Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi, 23(2), 273-298.
- Çelebi Çakıroğlu, O. (2019). Sağlık kurumlarında güç zehirlenmesi (Hubris sendromu). İçinde A. Arslanoğlu (Ed.), Sağlık kurumlarında örgütsel davranış: Vaka analizleri, (ss. 97-113). Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
- Çelebi Çakıroğlu, O., Tunçer Ünver, G. (2022, Aralık). The validity and reliability of the Turkish version of toxic leadership behaviors of nurse managers scale. Sözlü Bildiri, Uluslararası Tıp ve Sağlık Bilimleri Çalışmaları Kongresi, Ankara.
- Çelebi, N., Guner, H., Yıldız, V. (2015). Developing toxic leadership scale, Bartin University Journal of Faculty of Education, 4(1), 249-268.