Araştırma Makalesi

Yetişkin Bireylerde Akılcı İlaç Kullanımı ve Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesi

Cilt: 3 Sayı: 2 19 Ağustos 2021
PDF İndir
EN TR

Yetişkin Bireylerde Akılcı İlaç Kullanımı ve Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesi

Öz

Amaç: Akılcı olmayan ilaç kullanımı hem birey hem de toplum sağlığı için önemli bir problemdir. Bu çalışma yetişkin bireylerde akılcı ilaç kullanımını ve etkileyen faktörleri belirlemek amacıyla yapılmıştır Gereç ve Yöntem: Çalışma tanımlayıcı tipte yapılmıştır. Çalışmanın örneklemini Türkiye genelinde 18-65 yaş grubunda yer alan 236 yetişkin birey oluşturmuştur. Araştırma verileri online ortamda, Anket Formu ve Akılcı İlaç Kullanım Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Bulgular: Çalışmamızda yetişkin bireylerin %88.1’inin son üç ayda reçetesiz ilaç kullandığı, %43.2’sinin reçete edilen ilacı gereken süreden önce bıraktığı saptanmıştır. En sık kullanılan reçetesiz ilaçlar analjezikler (%98.6), vitaminler (%33.7), soğuk algınlığı ilaçlarıdır (%29.8). Bireylerin akılcı ilaç kullanımı bilgi düzeylerinin yaş, medeni durum, eğitim durumu, yaşanılan yer, çocuk varlığı, sağlık eğitimi alma durumlarına göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık gösterdiği saptanmıştır (p<0.05). Sonuç: Yetişkin bireylerin çoğunda akılcı ilaç kullanımı bilgi düzeyleri yeterli olmakla birlikte, reçetesiz ilaç kullanım oranları ve ilacı önerilen süreden önce bırakma oranları yüksektir. Akılcı ilaç kullanımı konusunda toplum farkındalığını artırıcı girişimlerin ve eğitimlerin planlanması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Akılcı ilaç Kullanımı, Yetişkin Birey, Bilgi, Davranış

Kaynakça

  1. Auta, A., Omale, S., Folorunsho, T. J., David, S., Bnawat, S. B. (2012). Medicine vendors: selfmedication practices and medicine knowledge. North American Journal of Medical Sciences, 4 (1), 24-28. doi: 10.4103/1947-2714.92899
  2. Aydın, B., Gelal, A. (2012). Akılcı ilaç kullanımı: Yaygınlaştırılması ve tıp eğitiminin rolü. Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 26 (1), 57-63.
  3. Beggi, B., Aşık, Z. (2019). Aile hekimliği polikliniğine başvuran hastaların akılcı ilaç kullanımı yönünden değerlendirilmesi. Ankara Medical Journal, (1), 251-260. doi: 10.17098/amj.582021
  4. Bilgili, N., Karatay, G. (2005). Sait yazıcı sağlık ocağı bölgesinde yaşayan bireylerin ilaç tüketimi ile ilgili bazı uygulamalarının belirlenmesi. Hacettepe Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi, 12 (1), 39-48.
  5. Dağtekin, G., Demirtaş, Z., Alaiye, M., Sağlan, R., Önsüz, M. F., Işıklı, B., … Metintaş, S. (2018). Birinci basamak sağlık kuruluşuna başvuran erişkinlerin akılcı ilaç kullanım tutum ve davranışları. Türk Dünyası Uygulama ve Araştırma Merkezi Halk Sağlığı Dergisi, 3 (1),12-23.
  6. Demirtaş, Z., Dağtekin, G., Sağlan, R., Alaiye, M., Önsüz, M. F., Işıklı, B., … Metintaş, S. (2018). Akılcı ilaç kullanımı ölçeği geçerlilik ve güvenilirliği. ESTÜDAM Halk Sağlığı Dergisi, 3 (3), 37-46.
  7. Ekici, M., Kururtcu, Ş., Uysal, B. (2019). Erişkinlerdeki akılcı ilaç kullanım bilgi düzeyinin ölçülmesi. Journal of Social And Humanities Sciences Research, 6 (32), 179-18.
  8. Ercan, T., Biçer, D. F. (2019). Tüketicilerin akılcı ilaç kullanımına yönelik bilgi düzeyleri ve davranışlarını etkileyen faktörlerin değerlendirilmesi: Sivas İli Örneği. Business & Management Studies: An International Journal, 7 (2), 998-1021. doi: 10.15295/bmij.v7i2.1133
  9. Hatipoğlu, S., Özyurt, B. C. (2016). Manisa ilindeki bazı aile sağlığı merkezlerinde akılcı ilaç kullanımı. TAF Preventive Medicine Bulletin, 15 (4), 1-4. doi: 10.5455/pmb.1-1441352977
  10. Hughes, C.M., McElnay, J.C., Fleming, G.F. (2001). Benefits and risks of self medication. Drug Safety, 24, 1027-37. doi: 10.2165/00002018-200124140-00002

Kaynak Göster

APA
Uçman, T., & Uysal, N. (2021). Yetişkin Bireylerde Akılcı İlaç Kullanımı ve Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesi. Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi, 3(2), 126-133. https://doi.org/10.46413/boneyusbad.859525
AMA
1.Uçman T, Uysal N. Yetişkin Bireylerde Akılcı İlaç Kullanımı ve Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesi. Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi. 2021;3(2):126-133. doi:10.46413/boneyusbad.859525
Chicago
Uçman, Tuğba, ve Neşe Uysal. 2021. “Yetişkin Bireylerde Akılcı İlaç Kullanımı ve Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesi”. Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi 3 (2): 126-33. https://doi.org/10.46413/boneyusbad.859525.
EndNote
Uçman T, Uysal N (01 Ağustos 2021) Yetişkin Bireylerde Akılcı İlaç Kullanımı ve Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesi. Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi 3 2 126–133.
IEEE
[1]T. Uçman ve N. Uysal, “Yetişkin Bireylerde Akılcı İlaç Kullanımı ve Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesi”, Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi, c. 3, sy 2, ss. 126–133, Ağu. 2021, doi: 10.46413/boneyusbad.859525.
ISNAD
Uçman, Tuğba - Uysal, Neşe. “Yetişkin Bireylerde Akılcı İlaç Kullanımı ve Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesi”. Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi 3/2 (01 Ağustos 2021): 126-133. https://doi.org/10.46413/boneyusbad.859525.
JAMA
1.Uçman T, Uysal N. Yetişkin Bireylerde Akılcı İlaç Kullanımı ve Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesi. Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi. 2021;3:126–133.
MLA
Uçman, Tuğba, ve Neşe Uysal. “Yetişkin Bireylerde Akılcı İlaç Kullanımı ve Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesi”. Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi, c. 3, sy 2, Ağustos 2021, ss. 126-33, doi:10.46413/boneyusbad.859525.
Vancouver
1.Tuğba Uçman, Neşe Uysal. Yetişkin Bireylerde Akılcı İlaç Kullanımı ve Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesi. Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi. 01 Ağustos 2021;3(2):126-33. doi:10.46413/boneyusbad.859525

Cited By