Bir Osmanlı Müfessiri ve Tefsiri: Gurâbzâde Ahmed Efendi ve Zübedü Âsâri'l-Mevâhib ve'l-Envâr'ı
Öz
Son yıllarda Osmanlı müfessirleri ve tefsirleri üzerine yapılan çalışmalarda artış olduğu gözlemlenmektedir. Osmanlı dönemi tefsir anlayışını ortaya koyma adına yapılan bu araştırmalara katkı sağlamayı hedeflediğimiz makalemizde Gurâbzâde Ahmed Efendi’nin Zübedü Âsâri’l-Mevâhib ve’l-Envâr isimli tefsiri tahlil edilmiştir. 17. yüzyılda kaleme alınmış olan ve Osmanlı Türkçe tefsirlerin en mühimleri arasında yer alan bu eserin müellifine, kaynaklarına, muhtevasına ve metodolojisine dair bilgiler verilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Abay, Muhammed, Osmanlı Dönemi Müfessirleri, Uludağ Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, Bursa 1992.
- Arpa, Recep, “Tanzimat’tan Cumhuriyet’e Osmanlı Gazete ve Dergilerinde Yer Alan Tefsir İlanları”, Usûl Dergisi, İstanbul 2011, XVI, 27-66.
- Aydar, Hidâyet, “Türklerde Kur’ân Çalışmaları”, İstanbul Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, İstanbul 1999, I, 159-235.
- Bilmen, Ömer Nasuhi, Büyük Tefsîr Tarihi Tabakatü’l-Müfessirîn, Bilmen ya-yınevi, İstanbul 1973.
- Birışık, Abdülhamit, “Osmanlıca Tefsîr Tercümeleri ve Hüseyin Vâiz-i Kâşifî’nin Mevâhib-i Aliyye’si”, İslâmi Araştırmalar, XVII, 1, Ankara 2004, s. 53-68.
- el-Buhârî, Ebû Abdullâh Muhammed b. İsmâ‘îl, el-Câmiu‘s-Sahîh, Dâru’l-Hadîs, Kâhire ts.
- Bursalı Mehmed Tahir, Osmanlı Müellifleri, Matbaa-i Amire, İstanbul 1333.
- Bağdatlı İsmail Paşa, Hediyyetü’l-Ârifîn Esmâu’l-Müellifîn ve Âsâru’l-Musannifîn, Milli Eğitim basımevi, İstanbul 1951.
- _____, Îzâhu’l-Meknûn fî’z-Zeyl alâ Keşfi’z-Zunûn, Milli Eğitim basımevi, İstanbul 1972.
- Doğan, İshak, Osmanlı Müfessirleri, İz yayıncılık, İstanbul 2011.