ARE SCORING SYSTEMS SUPERIOR TO EACH OTHER IN CLINICAL FOLLOW-UP PLANNING AND MORTALITY ASSESSMENT OF COVID-19 PATIENTS? Covid-19 Hastalarının Klinik Takip ve Mortalite Değerlendirmesinde Puanlama Sistemleri Birbirinden Üstün Mü?

Öz

ÖZET Amaç: COVİD-19 hastalarında hastalık şiddetinin seyrini tahmin etmek için farklı skorlama sistemleri kullanılıyor. Bu çalışmanın amacı Covid-19 hastalarında mortalitenin değerlendirilmesinde skorlama sistemlerinin birbirine üstünlüğünü araştırmaktır. Gereç ve Yöntemler: Çalışma retrospektif, gözlemsel ve tek merkezlidir.Bu çalışmanın evrenini 01.04.2021 ile 01.09.2021 tarihleri arasında acil servise başvuran Covid-19 hastaları dahil edilmiştir. Bulgular: 01 Nisan - 01 Eylül 2021 tarihleri arasında 1404 Covid-19 hastasının toplam 1279 tam verisine ulaşıldı ve 129 hasta veri eksikliği nedeniyle çalışma dışı bırakıldı. Acil servise başvurduktan sonraki 28 gün içinde toplam 119 hasta öldü. Tüm çalışma boyunca 28 günlük ölüm oranı %9,3 idi. Özellikle ölümlü seyreden hastalarda hipertansiyon ve diyabet risk faktörlerini içeren hastalıkların hayatta kalanlara göre daha yüksek olduğu belirlendi. Hastaların özellikleri, vital bulguları, laboratuvar bulguları ve komorbiditeleri değerlendirildiğinde özellikle yaş, vital bulgulardan sistolik ve diyastolik kan basıncı, yandaş hastalıklardan diyabet ve hipertansiyon, Kronik obstrüktif akciğer hastalığı,, Kronik böbrek yetmezliği ve Koroner arter hastalığı'nın etkilendiği görüldü. Kovid-19 hastalarının ölüm oranı. Ayrıca serebrovasküler hastalığın sağkalımı etkilemediği de tespit edildi. Sonuç: Skorlama sistemleri üzerinde yapılan çalışmalarda birbirlerine üstünlükleri halen tartışılsa da, sonuçlara göre MEWS, NEWS, 4C Mortalite Skoru ve qSOFA'nın hastaneye başvuru sırasında hesaplanması, COVID-19 hastalarındaki kritik klinik sonuçları öngörebilmektedir. Bu durum mevcut çalışmamızda bulunmuştur. Burada değerlendirilen tüm skorlamalar mortaliteyi öngörmede faydalı olsa da qSOFA, NEWS ve 4C Mortalite Skorlarının MEWS'e üstün olduğunu düşünüyoruz. Özellikle hastaneye ilk başvurudan kritik döneme kadar olan sürede erken müdahaleler COVID-19'da klinik sonuçları iyileştirebilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Covid-19; News; Qsofa; Mews; 4c Mortalite Score; Score System
• ARE SCORING SYSTEMS SUPERIOR TO EACH OTHER IN CLINICAL FOLLOW-UP PLANNING AND MORTALITY ASSESSMENT OF COVID-19 PATIENTS
• Covid-19 Hastalarının Klinik Takip ve Mortalite Değerlendirmesinde Puanlama Sistemleri Birbirinden Üstün Mü?

Kaynakça

1. 1. Wang, C. C., Wu, C. K., Tsai, M. L., Lee, C. M., Huang, W. C., Chou, H. H et al. 2019 focused update of the guidelines of the Taiwan society of cardiology for the diagnosis and treatment of heart failure. Acta Cardiologica Sinica,2019; 35(3): 244.
2. 2. Reese, H., Iuliano, A. D., Patel, N. N., Garg, S., Kim, L., Silk, B. J, et al.Estimated incidence of coronavirus disease 2019 (COVID-19) illness and hospitalization—United States, February–September 2020. Clin Infect Dis. 2021 Jun 15;72(12):e1010-7.
3. 3. Wu, Z., & McGoogan, J. M. Characteristics of and important lessons from the coronavirus disease 2019 (COVID-19) outbreak in China: summary of a report of 72 314 cases from the Chinese Center for Disease Control and Prevention. JAMA. 2020 Apr 7;323(13):1239-42.
4. 4. Verity, R., Okell, L. C., Dorigatti, I., Winskill, P., Whittaker, C., Imai, N, et al. Estimates of the severity of coronavirus disease 2019: a model-based analysis. Lancet Infect Dis. 2020 Jun;20(6):669-77.
5. 5. Huang, C., Wang, Y., Li, X., Ren, L., Zhao, J., Hu, Y., et al.Clinical features of patients infected with 2019 novel coronavirus in Wuhan, China. Lancet. 2020 Feb 15;395(10223):497-506.
6. 6. Zhou, F., Yu, T., Du, R., Fan, G., Liu, Y., Liu, Z., et al. Clinical course and risk factors for mortality of adult inpatients with COVID-19 in Wuhan, China: a retrospective cohort study. Lancet. 2020 Mar 28;395(10229):1054-62.
7. 7. Hu, L., Chen, S., Fu, Y., Gao, Z., Long, H., Ren, H. W., et al. Risk factors associated with clinical outcomes in 323 coronavirus disease 2019 (COVID-19) hospitalized patients in Wuhan, China. Clin Infect Dis. 2020 Nov 19;71(16):2089-98.
8. 8. Lighter J., Phillips M., Hochman S., Sterling S., Johnson, D., Francois, F. et al.Obesity in patients younger than 60 years is a risk factor for Covid-19 hospital admission. Clin Infect Dis. 2020 Jul 28;71(15):896-7.

9. 9. Zhang, J. J., Lee, K. S., Ang, L. W., Leo, Y. S., Young, B. E. Risk factors for severe disease and efficacy of treatment in patients infected with COVID-19: a systematic review, meta-analysis, and meta-regression analysis. Clin Infect Dis. 2020 Nov 19;71(16):2199-206.
10. 10. Atik, D., Burak Kaya, H. Evaluation of the relationship of MPV, RDW and PVI parameters with disease severity in COVID-19 patients. Acta Clinica Croatica, 2021;60(1.):103-13.