Araştırma Makalesi

Kırılgan Bireylerde Ağrı Şiddeti ve Süresinin Günlük Yaşam Aktiviteleri Üzerine Etkisi

Cilt: 16 Sayı: 1 15 Mart 2026
PDF İndir
TR EN

Kırılgan Bireylerde Ağrı Şiddeti ve Süresinin Günlük Yaşam Aktiviteleri Üzerine Etkisi

Öz

Amaç: Bu çalışmada, acil servise başvuran 65 yaş ve üzeri bireylerde kırılganlık düzeyine göre ağrı şiddeti ve süresinin günlük yaşam aktiviteleri ve fonksiyonel bağımsızlık üzerindeki etkisinin değerlendirilmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Bu tanımlayıcı-kesitsel anket çalışması, Kütahya Şehir Hastanesi Acil Servisi’ne başvuran 65 yaş ve üzeri 222 katılımcı ile gerçekleştirildi. Katılımcıların kırılganlık düzeyi FRAIL ölçeği ile non-frail, pre-frail ve frail olarak sınıflandırıldı. Ağrı şiddeti; istirahat, aktivite ve gece dönemleri için Görsel Analog Ölçeği (VAS) ile değerlendirildi. Temel günlük yaşam aktiviteleri Katz Günlük Yaşam Aktiviteleri Ölçeği (KATZ-ADL) ile, enstrümantal günlük yaşam aktiviteleri ise Lawton–Brody Enstrümantal Günlük Yaşam Aktiviteleri Ölçeği (IADL) ile ölçüldü. Gruplar arası karşılaştırmalarda uygun parametrik ve nonparametrik istatistiksel testler kullanıldı. Bulgular: Pre-frail ve frail gruplarda günlük ağrı görülme oranı, non-frail gruba kıyasla anlamlı derecede daha yüksekti (p<0,001). Ağrı süresi pre-frail ve frail gruplarda non-frail gruba göre daha uzun saptanırken (p=0,020), pre-frail ve frail gruplar arasında ağrı süresi açısından anlamlı fark izlenmedi. Ağrı şiddeti istirahat, aktivite ve gece dönemlerinde frail grupta en yüksek, non-frail grupta en düşük düzeydeydi (tüm karşılaştırmalar için p<0,001). Fonksiyonel değerlendirmede KATZ-ADL ve IADL skorlarının kırılganlık düzeyi arttıkça anlamlı biçimde azaldığı ve frail grupta fonksiyonel bağımlılığın belirgin olduğu saptandı (p<0,001). Sonuç: Acil servise başvuran yaşlı bireylerde kırılganlık düzeyinin artması, ağrı yükünde artış ve günlük yaşam aktivitelerinde belirgin azalma ile ilişkilidir. Özellikle pre-frail evrede saptanan bulgular, bu dönemin erken tanı ve müdahale açısından kritik bir fırsat sunduğunu göstermektedir. Ağrı ve kırılganlığın birlikte değerlendirilmesi, acil servis pratiğinde fonksiyonel kaybın erken öngörülmesine katkı sağlayabilir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1. Fried LP, Tangen CM, Walston J, Newman AB, Hirsch C, Gottdiener J, et al. Frailty in older adults: evidence for a phenotype. J Gerontol A Biol Sci Med Sci. 2001;56(3):M146-56.
  2. 2. Morley JE, Vellas B, van Kan GA, Anker SD, Bauer JM, Bernabei R, et al. Frailty consensus: a call to action. J Am Med Dir Assoc. 2013;14(6):392-7.
  3. 3. Salvi F, Morichi V, Grilli A, Giorgi R, De Tommaso G, Dessì-Fulgheri P. The elderly in the emergency department: a critical review of problems and solutions. Intern Emerg Med. 2007;2(4):292-301.
  4. 4. Carpenter CR, Shelton E, Fowler S, Suffoletto B, Platts-Mills TF, Rothman RE, et al. Risk factors and screening instruments to predict adverse outcomes for undifferentiated older emergency department patients: a systematic review and meta-analysis. Acad Emerg Med. 2015;22(1):1-21.
  5. 5. Herr K, Coyne PJ, McCaffery M, Manworren R, Merkel S. Pain assessment in the patient unable to self-report: position statement with clinical practice recommendations. Pain Manag Nurs. 2011;12(4):230-50.
  6. 6. Patel KV, Guralnik JM, Dansie EJ, Turk DC. Prevalence and impact of pain among older adults in the United States: findings from the 2011 National Health and Aging Trends Study. Pain. 2013;154(12):2649-57.
  7. 7. Reid MC, Eccleston C, Pillemer K. Management of chronic pain in older adults. BMJ. 2015;350:h532.
  8. 8. Morley JE, Malmstrom TK, Miller DK. A simple frailty questionnaire (FRAIL) predicts outcomes in middle aged African Americans. J Nutr Health Aging. 2012;16(7):601-8.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Acil Tıp

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

15 Mart 2026

Gönderilme Tarihi

22 Ocak 2026

Kabul Tarihi

1 Mart 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 16 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Halıcı, A. (2026). Kırılgan Bireylerde Ağrı Şiddeti ve Süresinin Günlük Yaşam Aktiviteleri Üzerine Etkisi. Bozok Tıp Dergisi, 16(1), 101-106. https://doi.org/10.16919/bozoktip.1869342
AMA
1.Halıcı A. Kırılgan Bireylerde Ağrı Şiddeti ve Süresinin Günlük Yaşam Aktiviteleri Üzerine Etkisi. Bozok Tıp Dergisi. 2026;16(1):101-106. doi:10.16919/bozoktip.1869342
Chicago
Halıcı, Ali. 2026. “Kırılgan Bireylerde Ağrı Şiddeti ve Süresinin Günlük Yaşam Aktiviteleri Üzerine Etkisi”. Bozok Tıp Dergisi 16 (1): 101-6. https://doi.org/10.16919/bozoktip.1869342.
EndNote
Halıcı A (01 Mart 2026) Kırılgan Bireylerde Ağrı Şiddeti ve Süresinin Günlük Yaşam Aktiviteleri Üzerine Etkisi. Bozok Tıp Dergisi 16 1 101–106.
IEEE
[1]A. Halıcı, “Kırılgan Bireylerde Ağrı Şiddeti ve Süresinin Günlük Yaşam Aktiviteleri Üzerine Etkisi”, Bozok Tıp Dergisi, c. 16, sy 1, ss. 101–106, Mar. 2026, doi: 10.16919/bozoktip.1869342.
ISNAD
Halıcı, Ali. “Kırılgan Bireylerde Ağrı Şiddeti ve Süresinin Günlük Yaşam Aktiviteleri Üzerine Etkisi”. Bozok Tıp Dergisi 16/1 (01 Mart 2026): 101-106. https://doi.org/10.16919/bozoktip.1869342.
JAMA
1.Halıcı A. Kırılgan Bireylerde Ağrı Şiddeti ve Süresinin Günlük Yaşam Aktiviteleri Üzerine Etkisi. Bozok Tıp Dergisi. 2026;16:101–106.
MLA
Halıcı, Ali. “Kırılgan Bireylerde Ağrı Şiddeti ve Süresinin Günlük Yaşam Aktiviteleri Üzerine Etkisi”. Bozok Tıp Dergisi, c. 16, sy 1, Mart 2026, ss. 101-6, doi:10.16919/bozoktip.1869342.
Vancouver
1.Ali Halıcı. Kırılgan Bireylerde Ağrı Şiddeti ve Süresinin Günlük Yaşam Aktiviteleri Üzerine Etkisi. Bozok Tıp Dergisi. 01 Mart 2026;16(1):101-6. doi:10.16919/bozoktip.1869342