ABDOMİNAL AORT ANEVRİZMALARINDA AÇIK CERRAHİ VE ENDOVASKÜLER ANEVRİZMA TAMİRİ SONRASI AĞRI DEĞERLENDİRİLMESİ Pain Evaluation After Open Surgery and Endovascular Aneurysm Repair (Evar) in Abdominal Aortic Aneurysms

Öz

ÖZET

Amaç: Bu çalışmada, abdominal aortaya açık cerrahi girişim gerçekleştirilen hastalar ile endovasküler girişim

gerçekleştirilmiş hastaların postoperatif dönemde ağrılarını ve analjezik ihtiyaçlarını karşılaştırmak amaçlanmıştır.

Gereç ve Yöntem: Araştırma Ocak 2014- Aralık 2015 tarihleri arasında merkezimizde abdominal aortaya açık

cerrahi ve EVAR uygulanan hastalarda retrospektif olarak yapılmıştır. Çalışmaya 68 hasta dahil edilmiştir.

Ancak 7 hasta öldüğü için çalışma dışı bırakılmıştır. 22 hastaya açık cerrahi uygulanırken 39 hastaya EVAR

uygulanmıştır. Ağrı değerlendirilmesinde kliniğimizin protokolü olarak yedi yaş üzeri çocuklarda, erişkin ve

bilinci açık hastada sayısal/sözlü/vizüel ağrı ölçeği kullanılmaktadır.

Bulgular: Araştırma kapsamına alınan hastaların %63.9’una EVAR uygulanırken %36.1’ine açık cerrahi uygulandı.

EVAR grubunun yaş ortalaması 67.35±11.05, açık cerrahi grubunun 64.22±13.53 idi. EVAR grubun

ağrı skoru 1.35±0.82 iken, açık cerrahi grubunun 4.81±1.32 idi. EVAR uygulanan hastaların ağrı puanları açık

cerrahi uygulananlara kıyasla daha düşüktü (p=0.000). EVAR grubunun %59’u, açık cerrahi grubunun ise

%90.9’u ağrı kesici kullanmıştır (p=0.009).

Sonuç: Ağrı durumları değerlendirildiğinde açık cerrahi işlem uygulanan hastaların EVAR uygulanan hastalara

kıyasla ağrılarının daha fazla olduğu görülmüştür. Günümüzde endovasküler girişimler artan sıklıkta

uygulanmaktadır. Endovasküler girişimlerin hasta konforu ve özellikle cerrahi işlem sonrası hastaların sıklıkla

yakındıkları postoperatif dönem ağrı üzerinde olumlu etkileri vardır.

Anahtar sözcükler: Abdominal aort anevrizması; EVAR; Ağrı

ABSTRA

Objective: In this study, it was aimed to compare the pain and analgesic needs of the patients who underwent

open surgery and who underwent endovascular aneurysm repair (EVAR) for abdominal aorta in the

postoperative period.

Material and methods: The study was performed retrospectively in patients who underwent open surgery

and EVAR for abdominal aort at our center between January 2014 and December 2015. Sixty-eight patients

were included in the study but seven patients were excluded from the study because of the deaths. EVAR

was applied to 39 patients when open surgery was applied to 22 patients. In the evaluation of pain, as a

protocol of our clinic, numerical / verbal / visual pain scale is used in children over seven years, adult and

conscious open patient.

Results: Of the included patients, EVAR was applied to 63.9%, open surgery was applied to 36.1%. The mean

age of the EVAR group was 67.35 ± 11.05, and the open surgical group was 64.22 ±13.53. The EVAR group

had a pain score of 1.35 ± 0.82 and the open surgical group was 4.81 ±1.32. Pain scores of EVAR patients

were lower than open surgery patients (p = 0.000). 59% of the EVAR group and 90.9% of the open surgical

group used analgesic (p = 0.009).

Conclusion: When the pain conditions were evaluated, it was seen that patients who underwent open surgery

had more pain than EVAR patients. Today, endovascular interventions are being applied with increasing

frequency. Endovascular interventions have positive effects on patient comfort and especially after surgery

patients often suffer pain in postoperatively.

Key words: Abdominal aortic aneurysms; EVAR; Pain

Anahtar Kelimeler

• ABDOMİNAL AORT ANEVRİZMALARINDA AÇIK CERRAHİ VE ENDOVASKÜLER ANEVRİZMA TAMİRİ SONRASI AĞRI DEĞERLENDİRİLMESİ Pain Evaluation After Open Surgery and Endovascular Aneurysm Repair (Evar) in Abdominal Aortic Aneurysms

Kaynakça

1. 1. Numan F, Gülşen F, Arbatlı H, Cantaşdemir M, Solak S. Aort anevrizmalarının endovasküler tedavisinde yeni ufuklar. Türk Göğüs Kalp Damar Cerrahisi Dergisi, 2011; 19(Suppl 2), 27-32. 2. Fedakar A, Mataracı İ, Şaşmazel A, Büyükbayrak F, Aksüt M, Eren E et al. Abdominal aort anevrizmasında elektif ve acil cerrahi onarım. Turkish J Thorac Cardiovasc Surg 2010; 18, 100-5. 3. Şen A, Erdivanlı B, Özdemir A, Kazdal H, Tuğcugil E. (2014). Efficacy of continuous epidural analgesia versus total intravenous analgesia on postoperative pain control in endovascular abdominal aortic aneurysm repair: a retrospective case-control study. BioMed research international 2014; 205164 4. Bulut Ö, Demirağ MK. Abdominal aort anevrizmalarının endovasküler ve açık cerrahi tamiri sonrası kısa ve orta dönem yaşam kalitesi ve sonuçları. Türk Göğüs Kalp Damar Cerrahisi Dergisi 2013; 21, 639-45. 5. Demirtaş S, Tiryakioğlu O, Çalışkan A, Güçlü O, Yümün G, Yavuz C et al. Endovasküler aortik onarımda tek merkez deneyimi: Teknik ve klinik yönlerin incelenmesi. Dicle Tıp Dergisi, 2014; 41. 6. Göçen U, Atalay A. Abdominal aort anevrizmalarının endovasküler tamirinde Anaconda stent greft ile erken ve orta dönem sonuçları. Çukurova Med J 2016; 41:754-61 7. Arbatlı H, Yağan N, Demirsoy E, Ünal M, Tekin S, Numan F et al. Aort anevrizmasında endovasküler tedavi. Anadolu kardiyon ders, 2003; 115-21 8. Ay F, ŞE A. Postoperatif ağrı ve hemşirelik uygulamaları. Ağrı, 2010; 22, 21-9. 9. Yılmaz M, Gürler H. Hastaların ameliyat sonrası yaşadıkları ağrıya yönelik hemşirelik yaklaşımları: Hasta görüşleri. Ağrı Dergisi, 2011; 23, 71-9. 10. Çevik K, Zaybak A. Açik Kalp Ameliyati Sonrasi Yapilan Egzersizlerin Ağriya Etkisi. Journal of Anatolia Nursing and Health Sciences, 2011; 14.