YOĞUN BAKIM ÜNİTESİ ÇALIŞANLARI ARASINDA TÜKENMİŞLİK SENDROMU İLE İLİŞKİLİ FAKTÖRLER Factors Associated with Burnout Syndrome Among Intensive Care Unit Professionals

ÖZET Amaç: Tükenmişlik sendromu (BS), yaygın olarak insanların yüz yüze çalıştığı mesleklerde bireylerin, duygusal yönden kendilerini tükenmiş hissetmeleri, işleri gereği karşılaştıkları insanlara karşı duyarsızlaşmaları ve kişisel başarı duygularında azalma şeklinde görülen bir sendromdur. Tükenmişlik sendromu; duygusal tükenme (EE), duyarsızlaşma (DEP) ve azalmış kişisel başarı (PA) ile karakterizedir. Maslach Tükenmişlik Envanteri (MBI) bu üç boyutu ayrı ayrı belirlemek için 22 sorudan oluşan bir ankettir. Bu çalışmada amacımız yoğun bakım ünitesinde (YBÜ) çalışanların BS prevelansını ve risk faktörlerini MBI kullanarak değerlendirmektir. Materyal ve Metod: YBÜ personeline; demografik verileri, çalışma yıllarını, YBÜ düzeyini ve mesleğini ve MBI'yi içeren bir anket uygulanmıştır. Çalışmaya toplam 115 çalışan katıldı. Bulgular: Yüz on beş katılımcının MBI sonuçları değerlendirildiğinde, %68,7'sinin yüksek MBI-EE seviyesine sahip olduğu, %62,6'sının yüksek MBI-PA'ya ve %38,3'ünün orta düzeyde MBI-DEP'ye sahip olduğu belirlendi. Alt gruplarda erkek cinsiyete sahip olanlar değerlendirildiğinde; PA bayanlarda daha fazla idi (p<0.001). Seviye 2 YBÜ'de çalışanlarda DEP seviye 3’e göre daha fazla (p=0.029) PA daha az idi (p=0.010). Hemşirelerde PA doktorlara göre daha fazla iken (p=0.011) DEP doktorlara göre daha az idi (p<0.001). Sonuç: Seviye 2 yoğun bakım ünitesinde çalışan kırk yaş üstü personellerin ve deneyimli çalışanların tükenmişlik sendromu riski daha fazladır. Doktorların tükenmişlik düzeyleri hemşirelerden daha fazlaydı. Anahtar Kelimeler; Tükenmişlik sendromu; Yoğun bakım ünitesi; Maslach tükenmişlik envanteri ABSTRACT Objective: Burnout syndrome (BS) is commonly seen in the occupations where people work face-to-face, as individuals feel emotionally exhausted, desensitization towards the people they meet due to their jobs and decrease in their feelings of personal accomplishment. Burnout syndrome is characterized by emotional exhaustion (EE), depersonalization (DEP) and reduced personal accomplishment (PA). Maslach Burnout Inventory (MBI) is a questionairre based on 22 questions to determine these three dimensions, seperately. In this study, our aim was to evaluate the prevelance and risk factors of BS in intensive care unit (ICU) employees by using MBI. Material and Methods: A survey involving demographical data, working years, level of ICU and profession, and MBI was applied to the ICU personnel. A total of 115 employees attended to the study. Results: When MBI results of 115 participants were evaluated, it was determined that 68.7% had high level of MBI-EE, 62.6% had high level of MBI-PAand 38.3% had moderate level of MBI-DEP. PA was higher in women (p<0.001). Patients in level 2 ICU had more PA than DEP level 3 (p=0.029) and less PA (p=0.010). In nurses, PA was higher than physicians (p=0.011) and DEP was less than physicians (p<0.001). Conclusion: Persons over forty years and experienced professionals working in level 2 ICU are under risk of BS. Physicians were determined to be under more risk of BS when compared to nurses. Keywords: Burnout syndrome; Intensive care unit; Maslach burnout inventory