MULTİPLE SKLEROZDA OPTİK KOHERENS TOMOGRAFİ İLE RETİNA SİNİR LİFİ TABAKASININ DEĞERLENDİRİLMESİ Evaluation of Retina Nerve Fiber Layer with Optical Coherence Tomography in Multiple Sclerosis

Amaç: Multiple skleroz (MS) hastalarında spektral optik koherens tomografi (OKT) ile retina sinir lifi tabakası(RSLT) kalınlığını ölçmek ve bu değerlerle hastaların genişletilmiş özürlülük durum ölçeğinin (EDSS) ilişkisini değerlendirmektir. Gereç ve Yöntem: Bu ileri dönük çalışmada iki grup oluşturuldu. Çalışmaya nöroloji kliniğinde Mc Donald kriterlerine göre multiple skleroz tanısı konmuş, takip edilen ve aktif hastalığı olmayan 30 hastanın 30 gözü ve 33 sağlıklı kontrol grubunun 33 gözü dahil edildi. Nöroloji kliniğinde multiple skleroz hastalarına genişletilmiş özürlülük durum ölçeğinin testi yapıldı. Tüm hastalara tam detaylı oftalmolojik muayene yapıldıktan sonra spektral optik koherens tomografi ile temporal,nasal.inferior ve superior kadranlarda retina sinir lifi tabakası kalınlıkları incelendi. Her iki grupta da oküler patoloji saptanan ve oküler hastalık hikayesi olan hastalar çalışma dışında bırakıldı. Sonuçlar: Hasta ve kontrol grubunun yaş ve cinsiyet dağılımı açısından birbirinden farkı yoktu(p<0,005). İstatiksel olarak iki grup arasında dört kadranda da anlamlı fark bulundu. Sırasıyla; hastaların temporal retina sinir lifi tabakası kalınlığı ortalaması 77,93 ±7,71μm, kontrol grubunun 83,66 ±5,16μm (p=0.001); hastaların nasal retina sinir lifi tabakası kalınlığı ortalaması 76,76 ±6,43 μm, kontrol grubunun 80,18 ±4,17μm (p=0.014); hastaların superior retina sinir lifi tabakası kalınlığı ortalaması 120,26 ±11,84μm, kontrol grubunun 126,90±10,33μm (p=0.021); hastaların inferior retina sinir lifi tabakası kalınlığı ortalaması 124,83 ±12,00 μm, kontrol grubunun ise 133,12 ±12,77 μm (p=0.010) idi. multiple skleroz hastalarına yapılan genişletilmiş özürlülük durum ölçeğinin testinin ortalaması 2,46±1.83 olarak bulundu. Genişletilmiş özürlülük durum ölçeğinin sonuçlarıyla temporal (p<0.001,r= -0.724) ve nasal (p<0.001,r= -0.777) retina sinir lifi tabakası kadranları arasında anlamlı ve yüksek düzeyde negatif korelasyon; superior(p=0.001,r= -0.562) ve inferior(p=0.004,r= -0,515) retina sinir lifi tabakası kadranları arasında anlamlı ve orta düzeyde negatif korelasyon olduğunu tespit ettik. Tartışma: Multiple skleroz hastalarında retina sinir lifi tabakası kalınlığında azalma olmaktadır. Bu azalmada genişletilmiş özürlülük durum ölçeğinin skoruyla korele şekilde gerçekleşmektedir. Optik koherens tomografi ile retina sinir lifi tabakası ölçümü, klinik olarak ortaya çıkmamış nörodejenerasyonun tespitinde, tedavinin izleminde ve takipte yardımcı bir yöntem olabilir. Anahtar Kelimeler: Multiple skleroz; optik koherens tomografi; retina sinir lifi tabakası; optik nörit ABSTRACT Aim: To measure the thickness of the retinal nerve fiber layer (RNFL) with spectral optical coherence tomography (OCT) in patients with multiple sclerosis (MS) and to evaluate the correlation between these values and the calculated extended disability status scale (EDSS) of the patient. Material and Method: Two groups were formed in this prospective study. Thirty eyes of 30 patients who were diagnosed with multiple sclerosis according to Mc Donald criteria in neurology clinic and without active disease and 33 eyes of 33 healthy controls were included in the study. Extended disability status scale test was performed in the neurology clinic. After all patients underwent a fully detailed ophthalmological examination and the spectral optical coherence tomography examine retinal nerve fiber layer thicknesses in the temporal, nasal, inferior and superior quadrants. Patients with a history of ocular disease in both groups were excluded from the study. Results: There was no difference between the patient and control groups in terms of age and gender distribution (p <0.005). Statistically significant differences were found between the two groups in four quadrants. Respectively; the mean temporal retinal nerve fiber layer thickness of the patients was 77,93 ± 7,71 μm, and the control group had 83,66 ± 5,16 μm (p = 0.001); nasal retinal nerve fiber layer thickness of the patients was 76,76 ± 6,43 μm and 80,18 ± 4,17 μm in the control group (p = 0.014); the mean superior retinal nerve fiber layer thickness of the patients was 120.26 ± 11.84μm and the control group was 126.90 ± 10.33 μm (p = 0.021); the mean inferior retinal nerve fiber layer thickness of the patients was 124,83 ± 12,00 μm and the control group was 133,12 ± 12,77 μm (p = 0.010). Statistically significant difference was found between the two groups in four quadrants. The mean value of extended disability status scale was 2.46 ± 1.83 for multiple sclerosis patients. A significant and high negative correlation was found between the extended disability status scale results of the temporal (p <0.001, r = -0.724) and nasal (p <0.001, r = -0.777) retinal nerve fiber layer quadrants; we found a significant and moderate negative correlation between the superior (p = 0.01, r = -0.562) and inferior (p = 0.04, r = -0,515) retinal nerve fiber layer quadrants. Discussion: There is a decrease in retinal nerve fiber layer thickness in multiple sclerosis patients. This decrease is correlated with extended disability status scale score. Measurement of retinal nerve fiber layer with optical coherence tomography may be an adjunctive method in the detection, clinical follow-up, and follow-up of clinically unresolved neurodegeneration. Key Words: Multiple sclerosis; optical coherence tomography; retinal nerve fiber layer; optic neurit