Ekonomik Özgürlüklerin Doğrudan Yabancı Yatırımlara Etkisi: 125 Ülkeden Elde Edilen Bulgular

Öz

Bu çalışmanın amacı ekonomik özgürlüklerin ve alt bileşenlerinin doğrudan yabancı yatırım girişlerine etkisini 125 ülke ve 1996-2016 dönemi için panel veri analizleriyle ampirik olarak incelemektir. Modellerde kullanılan; ekonomik özgürlük ve alt bileşenlerinin verileri Heritage Vakfı’ndan, DYY ve kişi başına düşen GSYİH verileri ise UNCTAD veri tabanından alınmıştır. Elde edilen analiz bulgular şöyledir: i) Ekonomik özgürlük puanı, hükümet bütünlüğü, kamu harcamaları, yatırım özgürlüğü ve GSYİH DYY’yi pozitif yönde etkilemektedir. ii) Mülkiyet hakları, vergi yükü ve iş özgürlüğü ise DYY’yi negatif etkilemektedir. iii) Parasal özgürlük, ticaret özgürlüğü ve finansal özgürlük ile DYY arasında ise anlamlı bir ilişki bulunamamıştır.

Anahtar Kelimeler

• Doğrudan yabancı yatırım
• ekonomik özgürlük
• panel veri analizi

Kaynakça

1. Akçay, S. (2000). Yolsuzluk, Ekonomik Özgürlükler ve Demokrasi. Muğla Üniversitesi, SBE Dergisi, 1(1): 1-15.
2. Aktaş, C. (2009). Türkiye’nin İhracat, İthalat ve Ekonomik Büyüme Arasındaki Nedensellik Analizi. Kocaeli Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 18(2): 35-47.
3. Amal, M., Raboch, H. ve Tomio, B. T. (2009) Strategies and Determinants of Foreign Direct Investment (FDI) from Developing Countries: Case Study of Latin America. Latin American Business Review, 10: 73-94.
4. Arellano, M. (1987). Computing robust standart errors for within group estimators. Oxford Bulletin of Economics and Statistics, 49(4), 431-434
5. Ata, A.Y. ve Yücel, F. (2003). Eş Bütünleşme ve Nedensellik Testleri Altında İkiz Açıklar Hipotezi: Türkiye Uygulaması. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 12(12): 97-110.
6. Birol, Y.E. ve Demirgil, B. (2020). Ekonomik Özgürlükler ve Ekonomik Büyüme İlişkisi: BRICS Ülkeleri Üzerine Ampirik Bir Çalışma. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 13(3): 546-558.
7. Busse, M. ve Hefeker, C. (2007). Political Risk, Institutions and Foreign Direct Investment. European Journal of Political Economy, 23: 397-415.
8. Caetano, J. ve Caleiro, A. (2005). Corruption and Foreign Direct Investment. What Kind of Relationship Is There?. Economics Working Papers, University of Evora, Portugal: Department of Economic.

9. Çalışkan, Z.D. (2018). Doğrudan Yabancı Yatırımlar ve İş Yapma Kolaylığı: Türkiye Örneği. Politik Ekonomik Kuram, 3(1): 105-112.
10. Froot, K.A. (1989). Consistent covariance matrix estimation with cross-sectional dependence and heteroskedasticity in financial data. Journal of Financial and Quantitative Analysis, 24(3), 333-355.
11. Gülmez, A. (2015). OECD Ülkelerinde Ekonomik Büyüme ve Hava Kirliliği İlişkisi: Panel Veri Analizi. Kastamonu Üniversitesi İİBF Dergisi, 9: 18-30.
12. Helmy, H. E. (2013). The Impact of Corruption on FDI: is MENA an Exception? International Review of Applied Economics, 27(4): 491-514.
13. Heriot, K. C., Theis, J. ve Campbell N. D. (2008). Foreign Direct Investment and Economic Freedom: An Empirical Investigation. Columbus State University and University of Central Arkansas.
14. Heritage Foundation (2019a). https://www.heritage.org/index/country/hongkong
15. Heritage Foundation. (2019b). https://www.heritage.org/index/country/singapore
16. Heritage Foundation. (2019c). https://www.heritage.org/index/country/newzealand
17. Heritage Foundation. (2019d). https://www.heritage.org/index/country/switzerland
18. Heritage Foundation. (2019e). https://www.heritage.org/index/country/australia
19. Heritage Foundation. (2019f). https://www.heritage.org/index/country/argentina
20. Hossain, S. (2016). Foreign Direct Investment, Economic Freedom and Economic Growth: Evidence from Developing Countries. International Journal of Economics and Finance, 8(11): 200-214.
21. Hunady, J. ve Orviska, M. (2014). Determinants of Foreign Direct Investment in EU Countries – Do Corporate Taxes Really Matter?. Procedia Economics and Finance, 12: 243-250.
22. Kazemi, M. ve Azman-Saini, W.N.W. (2017). Foreign Direct Investment, Economic Freedom and Democracy. International Journal of Economics and Management, 11(1): 1-15.
23. Kobeissi, N. (2005). Impact of Governance, Legal System and Economic Freedom on Foreign Investment in the MENA Region. Journal of Comparative International Management, 8(1): 20-41.
24. Mathur, A. ve Singh K. (2013). Foreign Direct Investment, Corruption and Democracy. Applied Economics, 45(8): 991-1002.
25. Miller, T. ve Kim, A. B. (2016). 2016 Index of Economic Freedom. https://www.heritage.org/index/pdf/2015/ book/index_2015.pdf.
26. Moussa, M., Çaha, H. ve Karagöz, M. (2016). Review of Economic Freedom Impact on FDI: New Evidence from Fragile and Conflict Countries. Procedia Economics and Finance, 38: 163-173.
27. Nas, T. İ. ve Kalkan, N. (2017). Ev Sahibi Ülkelerin Yolsuzluk Derecelerinin Yurtiçine Gelen Doğrudan Yabancı Yatırımların Giriş Şekilleri Üzerindeki Etkileri. 25. Ulusal Yönetim ve Organizasyon Kongresi’nde sunulan bildiri, Ankara: Başkent Üniversitesi, 921- 929.
28. Quazi, R. ve Rashid, S. (2004), Economic Freedom and Foreign Direct Investment in Developing Countries. The International Journal of Business and Public Administration, 2(1):92–99.
29. Quazi, R. (2007). Economic Freedom and Foreign Direct Investment in East Asia. Journal of the Asia Pacific Economy, 12(3): 329-344.
30. Rogers, W.H. (1993). Regression standard errors in clustered samples. Stata Technical Bulletin, 13, 19-23.
31. Sambharya, R.B. ve Rasheed A.A. (2013). "Does Economic Freedom In Host Countries Lead To Increased Foreign Direct Investment?”. Competitiveness Review, 25(1): 2-24.
32. Savaşan, F. ve Dursun, İ. (2006). Ekonomik Özgürlükler ve Doğrudan Yabancı Yatırımlar: İstatistiksel Bir Analiz. SÜ İİBF Sosyal Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 29-52.
33. Şahin, D. (2018). (2018). BRICS-T Ülkelerinde Ekonomik Özgürlükler ve Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları Arasındaki İlişki: Bootstrap Panel Nedensellik Testi. Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8(16): 285-294.
34. Tunçsiper, B. ve Biçen, Ö. F. (2014). Balkan Ülkelerine ve Türkiye’ye Yönelik Doğrudan Yabancı Sermaye Girişlerinde Ekonomik Özgürlüklerin Belirleyiciliği. International Conference on Eurasian Economies, 1-9.
35. Türen, U., Gökmen, Y. ve Dilek, H. (2011). Ekonomik Özgürlük Endeksinin Yurt Dışına Doğrudan Yabancı Yatırım Yapan Türk Sermayesinin Ülke Seçim Kararına Etkisi Var mıdır? Maliye Dergisi, 161, 298- 325.
36. Uzgören, E. ve Akalin, G. (2016). Doğrudan Yabancı Yatırımların Belirleyicileri: ARDL Sınır Testi Yaklaşımı. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 49: 63-77.
37. Yaşar, E. (2019). Dünyada İş ve Yatırım Ortamını İyileştirmek İçin Yapılan Reformların Ekonomik Büyüme Üzerine Etkisi: Gelir Gruplarına Göre Panel Eşbütünleşme Analizi. Electronic Turkish Studies, 14(1).
38. Zeren, F. ve Ergun, S. (2010). AB’ye Doğrudan Yabancı Yatırım Girişlerini Belirleyen Faktörler: Dinamik Panel Veri Analizi. İşletme ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 1(4): 67-83.