BİREYSEL VE TAKIM SPORU YAPANLAR İLE SPOR YAPMAYAN BİREYLERİN BENLİK SAYGISI PUANLARININ KARŞILAŞTIRILMASI

Öz

Çalışmanın amacı; 13–20 yaş arası spor yapan ve yapmayan bireylerin benlik saygısı puanları arasında herhangi bir fark olup olmadığının belirlenmesi ile takım sporu ve bireysel spor yapan bireyler ile spor yapmayan bireylerin benlik saygısı puanları arasında bir fark olup olmadığının ortaya konulmasıdır. Ayrıca; yaş grupları, cinsiyet ve spor yapma yaşı gibi değişkenlere göre de benlik saygısı puanları incelenerek farkların sunulmasıdır. Çalışma grubunu; Ankara, İstanbul ve Sakarya illerinde spor yapan ve yapmayan 13 – 20 yaş arasındaki 304 birey oluşturmaktadır. Araştırmada bireylerin benlik saygısı puanlarını ölçmek için Rosenberg’in Benlik Saygısı Ölçeği’nin alt ölçeklerinden olan Benlik Saygısı Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler SPSS paket programıyla analiz edilmiştir. Araştırmada elde edilen sonuçlara göre; spor yapan ve yapmayan bireylerin benlik saygısı puanları arasında anlamlı bir fark bulunmazken aynı sonuç takım sporu ve bireysel spor yapanlar ile spor yapmayan bireylerin benlik saygısı puanlarında da gözlenmiştir. Bununla birlikte cinsiyet değişkenine göre de istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunamamıştır. Araştırmada elde edilen diğer sonuçlara göre; yaş grubu değişkeninde 13–16 yaş ile 17–20 yaş arasındaki bireylerin benlik saygısı puanları arasındaki ilişki p=0,000, p≤0,05 istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Ayrıca spor yapma yılı deneyim değişkeninde 1. Grup 1–5 yıl arası spor yapanlar X=19,23 ile 3. Grup 10–14 yıl arası spor yapanlar X=21,73 arasında 3. Grup lehine; 2. Grup 6–9 yıl arasında spor yapanlar X=19,15 ile 3. Grup 10–14 yıl arası spor yapanlar X=21,73 arasında yine 3. Grup lehine anlamlı farklılıklar görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Benlik Saygısı, Benlik Kavramı, Bireysel Spor, Takım Sporu, Sporculuk Deneyimi

COMPARISON OF SELF-ESTEEM SCORES OF INDIVIDUAL AND TEAM SPORT ATHLETES AND NON- ATHLETES*12

Öz

The purpose of the study was to determine whether there is any difference between self esteemscores of individuals who engaged in individual & team sports and non-athletes. Furthermore, self-esteemscores associated with age group, gender and years of playing experience variables were examined todetermine the differences. Focus group consists of 304 athletes & non-athletes of 13–20 years oldindividuals living in Ankara, Istanbul and Sakarya. Rosenberg's self-esteem scale was used to measure theself-esteem scores of individuals. The research data were analyzed by SPSS software. According to theresults of the study, there was no significant difference between self-esteem scores of athletes and nonathletes. The same result was obtained for individual & team sport athletes and non-athletes, too. Inaddition, no statistically significant difference was found according to gender variable. The correlation ofself-esteem scores of individuals between 13–16 andsignificant p=0.000, p

Anahtar Kelimeler

• Self-Esteem,Self-Concept,Individual Sport,Team Sport,Playing Experience

Kaynakça

1. Aiken Lewis R., Personality Assessment Methods and Practice (3rd revised and expanded ed.). Ashland, OH, US: Hogrefe & Huber Publishers, pp.207-208,1999
2. Aktop A., Erman K.A., Comparison of Team and Individual Sports Achievement Motivation Self-Esteem and Trait Anxiety Levels [“Takım ve Bireysel Sporcuların Başarı Motivasyonu Benlik Saygısı ve Sürekli Kaygı Düzeylerinin Karşılaştırılması”], 7th International Sports Science Congress, Antalya, 2002
3. Altıntaş A., Aşçı F., Özenir T., An Examination of Self- Presentation in Exercise Contexts With Regard to Gender and Exercise Behavior Variables [“Benlik Sunumunun Cinsiyete ve Egzersiz Davranışı Parametrelerine Göre İncelenmesi”], Hacettepe Journal of Sport Sciences, 18(2), 91-99, 2007
4. Aşçı H., Gökmen H.,Tiryaki G., Aşçı A., “Self-Concept and Body Image of Türkish High School Male Athletes and Nonathletes” Adolescence.32.pp.959-67,1997.
5. Baily K., P Moulton., M Moulton., “Athletics as a Predictor of Self-esteem and Approval Motivation” The Sport Journal.2.2.1999
6. Baymur.F., General Psychology [“Genel Psikoloji”], İnkılap Publication, pp. 266-272, İstanbul, 1993
7. Bowker A., Gadbois S and Cornock B., “Sports Participation and Self Esteem: Variations as a Function of Gender Roles.49.pp.47-52,2003 Role Orientation” Sex
8. Brack C., J Orr,D.P., Ingersoll O., “Pubertal Maturation and Adolescent Self Esteem” Journal of Adolescent Health Care.9.pp.280-285,1988 9. Çuhadaroğlu F., Self-Esteem in Adolescents [“Adolesanlarda Benlik Saygısı”], Hacettepe University Faculty of Medicine, Department of Psychiatry, Expertness Thesis, Ankara, 1986

9. Dorak F., Özşaker M., Vurgun N., Examining The Self- Esteem Levels of Elite Adolescent Sportswomen
10. “Elit Adolesan Kız Sporcuların Benlik Saygısı Düzeylerinin İncelenmesi”], Congress, Antalya, 2010 International Sports Science
11. Erşan E., Doğan O., Doğan S., The Relationship Between Self-esteem Characteristics of The Students of College of Physical Education and Sports [“Beden Eğitimi ve Antrenörlük Bölümü Öğrencilerinde Benlik Saygısı Düzeyi ve Bazı Sosyodemografik Özelliklerle İlişkisi”], Journal of Clinical Psychiatry, 12: 31-37, 2009 Some Sociodemographic
12. Forresters S., Beggs B., “Gender and Self-Esteem in Intramural Sports” Physical and Health Education.pp.15- 19,2005
13. Frisby C.L., Tucker C.M., “Black Children's Perceptions of Self: Implications for Educators” The Educational Forum. 57.pp.146-156,1993
14. Karademir T., Döşyılmaz E., Çoban B., Kafkas M.E., The Self Esteem and Emotional Intelligence of Students who Participate in Special Ability Examinations in order to Attend the Department of Physical Education and Sport [“Beden Eğitimi ve Spor Bölümü Özel Yetenek Sınavına Katılan Öğrencilerde Benlik Saygısı ve Duygusal Zekâ”], Kastamonu Journal of Education, 18(2): 653-674, 2010
15. Karin R., Boyd Dennis W. Hrycaiko., “The Effect Of A Physical Activity İntervention Package on The Self-Esteem of Adolescence.12.pp.245–265,1997 and Adolescent Females” Online.4/2.2001.
16. Mullis A., K Mullis., R L., Normandin D., “Cross- Sectional and Longitudinal Comparisons of Adolescent Self Esteem” Adolescence.27.105.pp.51-61,1992
17. Özer S., Özer D., Motor Development in Children [“Çocuklarda Motor Gelişim”], Nobel Publication and Distribution, pp.188-189, 260-284, Ankara, 2001
18. Özşaker, M., The Examining of Motor Performance and Self Esteem Levels in Children at 12-14 Years Old [“12–14 Yaş Çocukların Motorsal Performans ve Benlik Saygısı Düzeylerinin İncelenmesi”], Ege University Health Sciences Institute, Doctoral Degree Thesis, İzmir, 2008
19. Pedersen S., Seidman E., “Team Sports Achivement and Self-esteem Development Among Urban Adolescent Girls” 422,2004 Women Quarterly.9.pp.412
20. Roy F. Baumeister, Jennifer D. Campbell, Joachim I. Krueger, Kathleen D. Vohs., “Does High Self-Esteem Cause Better Performance, Interpersonal Success, Happiness or Healthier Lifestyles?” Psychological Science in the Public Interest.4/1,2003
21. Salokunı S. O., “Comparison of Nigerian High School Male Athletes and Nonathletes on Self-Concept” Perceptual and Motor Skills.70.pp.865-866,1990
22. Slutzky C., Simpkins S., “Exploring The Mediating Role of Sport Self-Concept” Psychology of Sport and Exercise.10,3.pp.381-389,2009
23. Suveren S., Effects of Gymnastic on Self-Esteem of Elite Gymnasts Cimnastikçilerin Benlik Saygısı Üzerine Etkisi”], Gazi University Health Sciences Institute, Doctoral Degree Thesis, Ankara, 1995 Sporunun Yarışmacı
24. Theresa l. Smith., “Self-Concepts of Youth Sport Participants and Nonparticipants in Grades 3 and 6” Perceptual and Motor Skills.62.3.pp.863-866,1986
25. Tiggemann M., Williamson S., “The Effect of Exercise on Body Satisfaction and Self-Esteem as a Function of Gender and Age” Sex Roles.43.pp.119-127,2000
26. Tiryaki Ş., Morali S.,The Effect of Athletic Participation on the
27. Self-Esteem of High School Athlete [“Sportif Katılımın Liseli Sporcuların Benlik Saygısı Üzerine Etkisi”], Hacettepe Journal of Sport Sciences, 3 (1): 1-19,1992
28. Tremblay S.M., J. Wyatt Inman, J. Douglas Willms., “The Relationship Between Physical Activity, Self-Esteem, and Academic Achievement in 12-Year-Old Children” Pediatric Exercise Science.12.pp.312-323,2000
29. Türk E., The Evaluation About the Self Esteem Respect of the Vİsually Impaired Students Who Attend or do not Attend to Sport Teams [“Spor Takımlarına Katılan ve Katılmayan Görme Engelli Öğrencilerin Benlik Saygılarının Değerlendirilmesi”], Çukurova University Social Sciences Institute, Department of Primary Education, Master Degree Thesis, Adana, 2007
30. Wayda V.K., Tierman M., Calwell D., “Enhancement of self-esteem in a fitness program” Journal of The International Council for Health, Physical Education, Recreation, Sport & Dance.35.pp.28-33,1999.
31. Weinberg R.S., Gould, D., Foundations of Sport and Exercise Psychology. Human Kinetics. Champaign/ U.S. pp.43-45,1995
32. Wong E.H., Lox C.L., Clark S.E., “Relation Between Sports Context, Competitive Trait Ability, And Self Presentation Confidence” Perceptual and Motor Skills.76.pp.847-850,1993 Anxiety, Perceived