Çanakkale Yenice Çinko Konsantrelerinden Çinko Ekstraksiyonuna Mekanik Aktivasyon ve Elektro-Oksidasyonun Etkisi

Öz

Çinko üretimi için dünyada en çok kullanılan cevherler sfaleritlerdir. Halen konsantre halde yurt dışına satılan bu bölge konsantrelerinden alternatif bir proses ile çinko ekstraksiyon koşulları araştırılmıştır. Çanakkale-Yenice bölgesi çinko cevherleri önce kırılıp öğütülmüş ve sonrasında gezegensel değirmende mekanik olarak aktive edilmiştir. Mekanik aktivasyon işlemi için 1/30 katı/bilya oranı, 2 saat işlem süresi ve 600 devir/dk işlem parametreleri optimize edilmiştir. Ardından liç çalışmaları elektrooksidasyon yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Liç çalışmaları ile en yüksek çinko ekstraksiyon verimi %90,78 olarak elde edilmiştir. Çalışmalarda analiz ve karakterizasyon için XRF, X-ray, AAS, SEM-EDS-Mapping çalışmaları gerçekleştirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Çinko konsantresi
• Mekanik Aktivasyon
• Elektro-Oksidasyon Liçi

The Effect of Mechanical Activation and Electro-Oxidation on Zinc Extraction from Çanakkale Yenice Zinc Concentrated

Öz

The most commonly used ores in the world for zinc production are sphalerites. Zinc extraction conditions were investigated with an alternative process from the concentrates of this region, which are still sold abroad in concentrated form. Çanakkale-Yenice region zinc ores were first crushed and ground and mechanically activated in the planetary mill. For the mechanical activation process, 1/30 solid/ball ratio, 2 hours processing time, and 600 cycle/min process parameters was optimized. Then, leaching studies were carried out by electrooxidation method. The highest zinc extraction efficiency was obtained as 90.78% by leaching studies. In our study, XRF, X-ray, AAS, SEM-EDS-Mapping studies were carried out for analysis and characterization.

Anahtar Kelimeler

• Concentrated Zinc Ore
• Mechanically Activation
• Electro-Oxidation
• Leaching

Kaynakça

1. [Demir, F. (2021). Mekanik aktivasyon yapılmış çinko konsantrelerinde kavurma sıcaklığının redüksiyonuna etkisinin termal analiz yöntemleri ile incelenmesi. Academic Platform Journal of Engineering and Science, 9(2), 324-331.
2. Applying geo science to Australia’s most important challenges. Zinc Geo science Australia, https://www.ga.gov.au/education/classroom-resources/minerals-energy/australian-mineral-facts, [Erişim tarihi: 01.02.2022].
3. Antuñano, N., Cambra, J. F., & Arias, P. L. (2016). Fluoride removal from Double Leached Waelz Oxide leach solutions as alternative feeds to Zinc Calcine leaching liquors in the electrolytic zinc production process. Hydrometallurgy, 161, 65-70.
4. Akyol, K. (2018). Küre bölgesi kompleks sülfürlü bakır cevherlerinin anodik oksitleme yöntemi ile liçi. Yüksek Lisans Tezi, Sakarya Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Sakarya.
5. Özboz, F. (2017). Rize bölgesi kompleks sülfürlü bakır cevherlerinin anodik oksitleme yöntemi ile liçi. Yüksek Lisans Tezi, Sakarya Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Sakarya.
6. Youcai, Z., & Stanforth, R. (2000). Integrated hydrometallurgical process for production of zinc from electric arc furnace dust in alkaline medium. Journal of Hazardous Materials, 80(1-3), 223-240.
7. Ahmadi, M., Hosseini, M. R., Ahmadi, A., & Foroutan, A. (2020). Continuous bio-hydrometallurgical extraction of zinc from a bulk lead-zinc flotation concentrate on a pilot scale. Minerals Engineering, 156, 106529.
8. Yang, K., Li, S., Zhang, L., Peng, J., Chen, W., Xie, F., & Ma, A. (2016). Microwave roasting and leaching of an oxide-sulphide zinc ore. Hydrometallurgy, 166, 243-251.

9. Sitil, B., Keskin E., Turan M. D., & Altundoğan H. S. (2016). Sülfürik Asit Varlığında Hava Oksijeni Kullanarak Küre Kalkopirit Konsantresinden Bakırın Ekstraksiyonu. Fırat Üniversitesi, https://silo.tips/download/slfrk-ast-varliinda-hava-oksjen-kullanarak-kre-kalkoprt-konsantresnden-bakirin-e, [Erişim tarihi: 01.02.2022].
10. Souza, A. D. D., Pina, P. D. S., Lima, E. V. D. O., Da Silva, C. A., & Leão, V. A. (2007). Kinetics of sulphuric acid leaching of a zinc silicate calcine. Hydrometallurgy, 89(3-4), 337-345.
11. Sethurajan, M., Huguenot, D., Jain, R., Lens, P. N., Horn, H. A., Figueiredo, L. H., & van Hullebusch, E. D. (2017). Leaching and selective zinc recovery from acidic leachates of zinc metallurgical leach residues. Journal of Hazardous Materials, 324, 71-82.
12. Bor, F. Y. (1989). Ekstraktif Metalurji Prensipleri Kısım II. İTÜ Matbaası, İstanbul, 544.