Derleme

Mikroplastiklerin Deniz Ortamı ve Sucul Canlılara Etkisi

Cilt: 9 Sayı: 1 30 Haziran 2022
PDF İndir
EN TR

Mikroplastiklerin Deniz Ortamı ve Sucul Canlılara Etkisi

Öz

Bu derleme çalışmada günümüzde ve gelecekte ciddi çevre problemlerinden biri olarak kabul edilen mikroplastik kirliliğinin deniz ve deniz ekosistemine ait canlılardaki etkisi bütüncül bir şekilde ele alınmıştır. Yapılan kapsamlıliteratür araştırmasında büyük oranda atıksu arıtma tesisi deşarjı ve nehir taşınımı ile deniz ortamına karışan birincil ve ikincil mikroplastiklerin canlılar tarafından yutulabilir olduğu, üreme bozukluğu, yalancı tokluk hissi ve yaralanma gibi nedenlerle canlıların olumsuz etkilendiği anlaşılmıştır. Ek olarak plastiklerin elde edildiği hammaddeye bağlı olarak farklı toksik bileşiklerin deniz ortamına taşınımı da mümkündür. Çalışma sonuçları, denizlerde tespit edilen parçacıklara paralel olarak bu ortamlarda yaşayan canlı gruplarının da tamamında benzer özellikte mikroplastik bulunduğunu göstermiştir. Koruma altındaki mercanlar ve memeliler de dahil olmak üzere diğer canlıların farklı yapı ve organlarında tespit edilen parçacıklar, mikroplastiklerin tüm deniz ekosistemine yayıldığını ortaya koymuştur. Mikroplastik tespitinde izlenen farklı yöntemler ve canlıların gelişmişlik düzeyine bağlı değişen örneklem sayısı bulguların karşılaştırılmasındaki zorluklardan birkaçıdır. Yapılan incelemelerde en çok karşılaşılan mikroplastik türleri polipropilen ve polietilen polimerleri ile lif şeklindeki parçacıklar olmuştur. En sık karşılaşılan mavi renkli plastik parçacıkların yanı sıra beyaz, şeffaf ve krem rengi gibi renk skalasında açık renkli olarak değerlendirilen mikroplastiklerin de sucul ortamda oldukça yaygın olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Hidalgo-Ruz, V. Gutow, L. Thompson R. C. ve Thiel, M. (2012). Microplastics in the Marine Environment: A Review of the Methods Used for Identification and Quantification, Environmental Science & Technology, 46(6), 3060-3075.
  2. Andrady, A. L. (2011). Microplastics in the marine environment, Marine Pollution Bulletin, 62(8), 1596-1605.
  3. PlasticsEuroe. (2021). Plastics- the Facts (2021). 01 13. 2022 tarihinde https://plasticseurope.org/: https://plasticseurope.org/wp-content/uploads/2021/12/Plastics-the-Facts-2021-web-final.pdf.
  4. do Sul J. A. I. ve Monica, F. C. (2014). The present and future of microplastic pollution in the marine environment, Environmental Pollution, 185, 352-364.
  5. Woodall, L. C. Sanchez-Vidal, A. Canals, M.Paterson, G. L. J. Coppock, R. Sleight, V. Calafat, A. Rogers, A. D. Narayanaswamy B. E. ve Thompson, R. C.(2014). The deep sea is a major sink for microplastic debris, Royal Society Open Science, 1(4), 140317.
  6. Geyer, R.JambeckJ. R. ve Law, K. L. (2017). Production, use, and fate of all plastics ever made, Science advances, 3(7),e1700782.
  7. Sobhani, Z. Lei, Y. Tang, Y. Wu, L. Zhang, X. Naidu, R. Megharaj M. ve Fang, C. (2020). Microplastics generated when opening plastic packaging, Scientific Reports, 10(1), 1-7.
  8. De-la-Torre, G. E. Rakib, M. R. J. Pizarro-Ortega C. I. ve Dioses-Salinas, D. C. (2021) .Occurrence of personal protective equipment (PPE) associated with the COVID-19 pandemic along the coast of Lima, Peru, Social of the Total Environment, 774, 145774.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Mühendislik

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2022

Gönderilme Tarihi

16 Şubat 2022

Kabul Tarihi

18 Mayıs 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 9 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Kenan, İ., & Teksoy, A. (2022). Mikroplastiklerin Deniz Ortamı ve Sucul Canlılara Etkisi. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 9(1), 633-652. https://doi.org/10.35193/bseufbd.1074246
AMA
1.Kenan İ, Teksoy A. Mikroplastiklerin Deniz Ortamı ve Sucul Canlılara Etkisi. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi. 2022;9(1):633-652. doi:10.35193/bseufbd.1074246
Chicago
Kenan, İzel, ve Arzu Teksoy. 2022. “Mikroplastiklerin Deniz Ortamı ve Sucul Canlılara Etkisi”. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi 9 (1): 633-52. https://doi.org/10.35193/bseufbd.1074246.
EndNote
Kenan İ, Teksoy A (01 Haziran 2022) Mikroplastiklerin Deniz Ortamı ve Sucul Canlılara Etkisi. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi 9 1 633–652.
IEEE
[1]İ. Kenan ve A. Teksoy, “Mikroplastiklerin Deniz Ortamı ve Sucul Canlılara Etkisi”, Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, c. 9, sy 1, ss. 633–652, Haz. 2022, doi: 10.35193/bseufbd.1074246.
ISNAD
Kenan, İzel - Teksoy, Arzu. “Mikroplastiklerin Deniz Ortamı ve Sucul Canlılara Etkisi”. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi 9/1 (01 Haziran 2022): 633-652. https://doi.org/10.35193/bseufbd.1074246.
JAMA
1.Kenan İ, Teksoy A. Mikroplastiklerin Deniz Ortamı ve Sucul Canlılara Etkisi. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi. 2022;9:633–652.
MLA
Kenan, İzel, ve Arzu Teksoy. “Mikroplastiklerin Deniz Ortamı ve Sucul Canlılara Etkisi”. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, c. 9, sy 1, Haziran 2022, ss. 633-52, doi:10.35193/bseufbd.1074246.
Vancouver
1.İzel Kenan, Arzu Teksoy. Mikroplastiklerin Deniz Ortamı ve Sucul Canlılara Etkisi. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi. 01 Haziran 2022;9(1):633-52. doi:10.35193/bseufbd.1074246

Cited By