An Assessment on Trade (Roads, Cities and Products) in the Medieval (Byzantine-Europe-Islamic World)

Öz

Trade is the practice of buying and selling goods of monetary value at a given price. However, it would not be correct to limit trade to this criterion alone. In terms of the results it produces, it is closely related to trade, politics, the military and so on. Such roads as the Silk Road, the Spice Route and the King's Road were almost entirely intertwined with trade throughout the Middle Ages, and numerous port cities in the Middle East and Europe served as the lifeblood of commerce, so much so that some cities were indexed solely by trade. These cities include Venice, Alexandria, Marseilles, Amalfi and Antalya, to name a few. This study aims to examine the trading activities that took place throughout the Middle Ages in Asia, Europe and Africa, now referred to as the "Old World Continents" in terms of a geographical concept related to politics and economics. As a result, the trading activities of Byzantium, Europe and the Islamic world are discussed and evaluated. Information is also provided on where the e trading activities took place, what goods were traded and what roads were used.

Anahtar Kelimeler

• Trade
• city
• economy
• trade routes

Ortaçağ’da Ticaret (Yollar, Şehirler ve Ürünler) Hakkında Bir Değerlendirme (Bizans-Avrupa-İslam Dünyası)

Öz

Ticaret, ekonomik değer taşıyan malların bir fiyat karşılığında alınıp satılması işlemidir. Bununla birlikte ticareti sadece bu tanımla sınırlandırmak yeterli değildir. Sonuçları itibariyle ticaret, siyasi, askeri vb sonuçları da beraberinde getirir. Özellikle Ortaçağ’ı düşündüğümüzde İpek Yolu, Baharat Yolu, Kral Yolu gibi yollar adeta ticaret ile bütünleşirken Ortadoğu ve Avrupa topraklarında çok sayıda deniz kıyısındaki liman şehirleri ticaretin can damarı olmuştur. Öyle ki bazı şehirler sadece ticaret endeksli şehirler haline gelmiştir. Venedik, İskenderiye, Marsilya, Amalfi, Antalya bu şehirlerden bazıları olarak gözümüze çarpar. İşte bu çalışmada Ortaçağ’da siyasi ve ekonomik yönden günümüzde coğrafi bir terim olarak “Eski Dünya Kıtaları” olarak adlandırılan Asya, Avrupa ve Afrika bölgelerinde yapılan ticari faaliyetler hakkında bir değerlendirme yapılacaktır. Bu değerlendirmelerde Bizans, Avrupa ve İslam Dünyasının yapmış olduğu ticari faaliyetler değerlendirilecektir. Bu faaliyetlerin hangi şehirlerde yapıldıkları, hangi ürünlerin ticaretinin yapıldığı ve ticari faaliyetler yapılırken hangi yolların kullanıldığı belirtilecektir.  

Anahtar Kelimeler

• ticaret
• şehir
• ekonomi
• ticari yollar

Kaynakça

1. Arslantaş, N. (2007), Abbasîler Ve Fatimîler Döneminde Yahudiler (132-656/750-1258), Yayınlanmamış Doktora Tezi, İstanbul.
2. Barkan, Ö. L. (1953). İktisat Tarihi (Ders Notları) Kitap 2, İstanbul, İstanbul Üniversitesi Yayınları.
3. Baskıcı, M. (2009), “Bizans döneminde Anadolu İktisadi Ve Sosyal Yapı (900-1261)”, Ankara, Phoeix Yayınevi.
4. Bekin, A. R. (1981), İpek Yolu, Ankara, DTCF Yayınları.
5. Bozkurt, N. (2000), “İpek Yolu”, DİA, TDV İslam Ansiklopedisi, İstanbul, (ss.369-371).
6. Denk, S. (2006), IX ve X Yüzyıllarda Bizans İmparatorluğunda Ticaret, Yüksek Lisans Tezi (Fırat Üniversitesi SBE), Elazığ.
7. Diehl, C. (2010), Bizans İmparatorluğunun Tarihi, (çev. A. Gökçe Bozkurt), İstanbul, İlgi Kültür Sanat Yayıncılık.
8. Doygun, M. (2021), Moğollarda Ceza ve İşkence (Büyük Moğol Hanlığı ve İlhanlılar), Ankara, Nobel Yayıncılık.

9. Eco, U. (2016), Ortaçağ Şatolar-Tüccarlar-Şairler, (trc. Leyla Tonguç Basmacı), İstanbul, Alfa Tarih Yayıncılık.
10. Fayda, M. (1984), “Hz. Ömer ve Ticaret Malları vergisi Veya Üşür”, Ankara, Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, c. 24, S. 1.
11. Güçlüay, S. (1999) Selçuklular Döneminde Ortadoğu’da Ticaret (XI-XIII. yüzyıllar), (Yayınlanmamış Doktora Tezi), Elazığ.
12. Hasan İ. H. (1985) İslam tarihi Abbasilerin ikinci dönemi (232-447/847-1055) :(Hamdaniler-Tulunoğulları-İhşidiler-Fâtimiler-Ağlebiler-İdrisiler-Endülüs-Emevi Devleti-Hammudiler), (Çev. İsmail Yiğit, Sadreddin Gümüş, A. Turan Arslan, Hamdi Aktaş), İstanbul: Kayıhan Yayınları.
13. Heyd, W. (1975). Yakın-Doğu Ticaret Tarihi, (Çev. Enver Ziya Karal), Ankara: TTK Yayınları.
14. Huberman, L. (2000), Feodal Toplumdan Yirminci Yüzyıla (Çev: Murat Belge), Ankara, İletişim Yayınları.
15. İbn Cübeyr, (2003), Endülüs’ten Kutsal Topraklara (çev. İsmail Güler), İstanbul, Selenge Yayınları.
16. Kallek, C. (2012), “Ticaret”, DİA, (C. 41. ss.134-144), İstanbul, TDV Yayınları.
17. Kaplan, M. (2001) Bizansın Altınları, (Çev: İhsan Batur), İstanbul, Yapı Kredi Yayınları.
18. Karataş, İ. A. (2020), Endülüs’ün Marka Şehirleri, Ankara, Gece Kitaplığı
19. Kılıç, Ü. (2004), Peygamber ve Dört Halife Günlerinde Şehir Yönetimi ve Valilik, Konya, Yediven Yayınları.
20. Kramers, J. H. (1934), İslam Medeniyeti Tarihinde Coğrafya ve Ticaret (Çev. Ömer Rıza), İstanbul, Asarı İlmiye Kütüphanesi Neşriyatı.
21. Nicol, D. M, (2000), Bizans ve Venedik Diplomatik ve Kültürel İlişkiler Üzerine (Çev. Gül Çağlı Güven), İstanbul, Sabancı Üniversitesi Yayınevi.
22. Pirenne, H. (2014), Ortaçağ Kentleri, (trc. Şadan Karadeniz), İstanbul, İletişim Yayınları.
23. Sarıçam, İ. Erşahin, S. (2014) İslam Medeniyeti Tarihi, Ankara, TDV Yayınları.
24. Seignobos C. (1960),” Avrupa Milletlerinin Mukayeseli Tarihi”, (Çev: Samih Tiryakioğlu), İstanbul, Varlık Yayınları.
25. Yerasimos, S. (1995), Az Gelişmişlik Sürecinde Türkiye (Bizanstan Tanzimata), C.I, (Çev: Babür Kuzucu), İstanbul, Belge Yayınları.
26. Yılmaz, H. (2016). Fâtımîler ve Fâtımî Halifeleri, Ankara, Elips Yayınları.