Derleme

Karaciğerin Hücresel Yapısı ve Fonksiyonel Dinamikleri

Cilt: 10 Sayı: 1 30 Nisan 2026
PDF İndir
TR EN

Karaciğerin Hücresel Yapısı ve Fonksiyonel Dinamikleri

Öz

Karaciğer, olağanüstü yeteneklere ve çok çeşitli işlevlere sahip eşsiz bir organdır. Karaciğer, metabolizmada, detoksifikasyonda ve çok sayıda fizyolojik sürecin düzenlenmesinde hayati roller oynar. Sindirim sistemi, kardiyovasküler sistem, endokrin bezleri, böbrekler ve bağışıklık sistemi dâhil olmak üzere çeşitli organlar ve sistemlerle yakın etkileşime girerek homeostazı korur. Bu etkileşimler besin metabolizması, hormon düzenlemesi ve vücudun savunma mekanizmaları için gereklidir. Karaciğer aynı zamanda enerji dengesinin korunmasında önemli bir merkezdir; açlık ve tokluk durumlarına göre glikojen depolama, glukoneogenez ve lipogenez gibi süreçleri düzenler. Ek olarak, vücut ısısının korunmasına katkıda bulunur ve yaşlanmayla birlikte yapısal ve işlevsel değişiklikler gösteren dinamik bir organdır. Yapısal olarak karaciğer, metabolik süreçlerin ana yürütücüsü olan hepatositler, immün savunmadan sorumlu Kupffer hücreleri, vitamin A depolayan ve doku onarımında rol oynayan hepatik yıldız hücreleri ile seçici madde alışverişini düzenleyen karaciğer sinüzoidal endotel hücrelerinden oluşur. Bu hücre gruplarının her biri, karaciğerin safra üretimi ve salgılanması, bilirubin metabolizması, besinlerin işlenmesi, toksinlerin detoksifikasyonu, mineral ve vitamin depolanması, bağışıklık tepkilerinin düzenlenmesi, ayrıca vasküler ve hematolojik süreçlerin sürdürülmesi gibi çeşitli fizyolojik işlevlerini yerine getirmesine katkıda bulunur. Bu derlemede metabolizmanın merkezi olan karaciğerin hücresel bileşenleri ve işlevsel yönleri incelenmiş, karaciğerin metabolik bir güç merkezi ve sistemik homeostazın çok yönlü ve dinamik bir düzenleyicisi olarak üstlendiği roller ele alınmıştır.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Çalışmayı maddi olarak destekleyen kişi/kuruluş yoktur.

Etik Beyan

Çalışma, etik kurul izni veya herhangi bir özel izin gerektirmemektedir.

Kaynakça

  1. 1. Ugo L, Brocco S, Merola A, et al. Liver anatomy. Imaging of the Liver and Intra-hepatic Biliary Tract: Volume 1: Imaging Techniques and Non-tumoral Pathologies, Quaia E (Ed). Springer, Cham, 2021; s. 15-47. doi:10.1007/978-3-030-38983-3_2.
  2. 2. Ou Q, Mu H, Zhou C, et al. Liver diseases. Clinical Molecular Diagnostics, Pan S, Tang J (Eds). Springer, Cham, 2021; s. 463-492. doi:10.1007/978-981-16-1037-0_33.
  3. 3. Muriel P. Some experimental models of liver damage. Hepatotoxicity: From Genomics to in Vitro and in Vivo Models, Sahu SC (Ed). Wiley, Hoboken (NJ), 2007; s. 119-137. doi:10.1002/9780470516751.
  4. 4. Tortora GJ, Derrickson BH. Principles of Anatomy and Physiology. 12th ed. John Wiley & Sons, Hoboken (NJ), 2008.
  5. 5. Singh I. Textbook of Anatomy with Colour Atlas. Vol 2. 4th ed. Jaypee Brothers, New Delhi, 2008. ISBN: 9788180618314.
  6. 6. Zhang S, Chen W, Zhu C. Liver structure. Artificial Liver, Li L (Ed), Cham. Springer, 2021; s. 21-47. doi:10.1007/978-981-15-5984-6_2.
  7. 7. Muriel P. Liver Pathophysiology: Therapies and Antioxidants. Academic Press, London, 2017. ISBN: 9780128043219.
  8. 8. Allen SE. The Liver: Anatomy, Physiology, Disease, and Treatment. North Eastern University Press, Boston (MA), 2002.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Yapısal Biyoloji , Biyokimya ve Hücre Biyolojisi (Diğer)

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

30 Nisan 2026

Gönderilme Tarihi

5 Eylül 2025

Kabul Tarihi

20 Ekim 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 10 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Eray Vuran, N. (2026). Karaciğerin Hücresel Yapısı ve Fonksiyonel Dinamikleri. Journal of Biotechnology and Strategic Health Research, 10(1), 1-10. https://doi.org/10.34084/bshr.1778625
AMA
1.Eray Vuran N. Karaciğerin Hücresel Yapısı ve Fonksiyonel Dinamikleri. J Biotechnol and Strategic Health Res. 2026;10(1):1-10. doi:10.34084/bshr.1778625
Chicago
Eray Vuran, Neşe. 2026. “Karaciğerin Hücresel Yapısı ve Fonksiyonel Dinamikleri”. Journal of Biotechnology and Strategic Health Research 10 (1): 1-10. https://doi.org/10.34084/bshr.1778625.
EndNote
Eray Vuran N (01 Nisan 2026) Karaciğerin Hücresel Yapısı ve Fonksiyonel Dinamikleri. Journal of Biotechnology and Strategic Health Research 10 1 1–10.
IEEE
[1]N. Eray Vuran, “Karaciğerin Hücresel Yapısı ve Fonksiyonel Dinamikleri”, J Biotechnol and Strategic Health Res, c. 10, sy 1, ss. 1–10, Nis. 2026, doi: 10.34084/bshr.1778625.
ISNAD
Eray Vuran, Neşe. “Karaciğerin Hücresel Yapısı ve Fonksiyonel Dinamikleri”. Journal of Biotechnology and Strategic Health Research 10/1 (01 Nisan 2026): 1-10. https://doi.org/10.34084/bshr.1778625.
JAMA
1.Eray Vuran N. Karaciğerin Hücresel Yapısı ve Fonksiyonel Dinamikleri. J Biotechnol and Strategic Health Res. 2026;10:1–10.
MLA
Eray Vuran, Neşe. “Karaciğerin Hücresel Yapısı ve Fonksiyonel Dinamikleri”. Journal of Biotechnology and Strategic Health Research, c. 10, sy 1, Nisan 2026, ss. 1-10, doi:10.34084/bshr.1778625.
Vancouver
1.Neşe Eray Vuran. Karaciğerin Hücresel Yapısı ve Fonksiyonel Dinamikleri. J Biotechnol and Strategic Health Res. 01 Nisan 2026;10(1):1-10. doi:10.34084/bshr.1778625