Hirudoterapi ve Cerrahide Kullanımı
Öz
Sülükler ile tedavi (Hirudoterapi), yüzyıllar boyunca hastalar tarafından kullanılmış, enflamatuar hastalıklar, osteoartrit veya cerrahi sonrası gelişen komplikasyonlar üzerindeki muhtemel etkileri birçok araştırmacı tarafından da incelenmiş ve denenmiştir. Sülük tedavisinin kullanılabileceği endikasyonların başında plastik ve rekonstrüktif cerrahi operasyonlarında serbest ve pediküllü flep uygulamalarında post operatif gelişen venöz yetersizlikler gelir. Özellikle serbest flep uygulamalarında venöz problemler arteryel problemlere oranla çok daha sık görülmektedir. Hirudoterapi, venöz yetersizlik tedavisinde cerrahi eksplorasyona iyi bir alternatif oluşturmaktadır. Avrupa tıbbi sülük türlerinden olan Hirudo medicinalis, birçok hekim tarafından, daha küçük, yüzeysel kesik meydana getirmesi ve daha az kan emmesi nedeni ile özellikle tercih edilmektedir. Sülüklerin tükrük bezlerindeki salgılarında 100’ün üzerinde farklı özelliklere sahip biyoaktif maddeler vardır. Bu salgılar vazodilatasyona, analjeziye, antienflamasyona, kanda antikoagülasyonun arttırılmasına, bakteriyel çoğalımın engellenmesine, ödemin çözülmesine, mikrosirkülasyonun hızlanmasına, organ ve dokuların hasarlı vasküler yapılardaki permeabilitenin ve canlılığın tekrar artmasına, hipoksinin düzeltilmesine, kan basıncının düşürülmesine, ağrının azaltılmasına ve immünitenin tekrar arttırmasına etkili oldukları gösterilmiştir. Tekniği ucuz, etkili ve kullanımı kolaydır. ABD İlaç ve Gıda Dairesi (Food and Drug Administration of USA-FDA) sülüklerin satışına, genel amaçlı ve plastik cerrahi ve mikrocerrahide kullanımına 2004 yılında izin vermiştir. Türkiye’de de sülük uygulaması ile beraber onaltı uygulamayı kapsayan “Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp Uygulamaları Yönetmeliği” 2014’de yürürlüğe girmiştir. Geleneksel tıpta uzun bir geçmişi olan sülük tedavisini uygulaması kolay, yan etkileri az ve uygun maliyettedir. Son yıllarda hem ülkemizde hem de dünyada modern tıp alanında yerini almaya başladığı görülmekte ve tedavilerde etkinliği arttırdığı görüldükçe kullanım alanları genişleyecektir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Houschyar KS, Momeni A, Maan ZN, Pyles MN, Jew OS, Strathe M, et al. Medical leech therapy in plastic reconstructive surgery: Wien Med Wochen- schr 2015;165:419-25.
- 2. Abdullah S, Dar LM, Rashid A, Tewari A. Hirudotherapy/Leech therapy: Applications and indications in surgery: Arch Clin Exp Surg 2012; 1(3): 172-180.
- 3. Mumcuoglu KY. Recommendations for the use of leeches in reconstructive plastic surgery: Evid Based Complement Alternat Med. 2014; 2014:205929.
- 4. Green PA, Shafritz AB. Medicinal leech use in microsurgery: J Hand Surg Am. 2010;35(6):1019–21.
- 5. Whitaker IS, Izadi D, Oliver DW, et al. Hirudo medicinalis and the plastic surgeon: Br J Plast Surg. 2004;57(4):348–53.
- 6. Medipol Üniversitesi, Hirudoterapi Sertifikalı Eğitim Programı, Ders Notları, 2008
- 7. Abdualkader AM, Ghawi AM, Alaama M, et al. Leech Therapeutic Applications: Indian. J Pharm Sci. 2013;75(2):127–37.
- 8. Hayden RE, Phillips JG, McLear PW. Leeches. Objective monitoring of altered perfusion in congested flaps: Arch Otolaryngol Head Neck Surg. 114(12):1395-9.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sağlık Kurumları Yönetimi
Bölüm
Derleme
Yazarlar
Gülay Trak
*
Bu kişi benim
0000-0002-4120-7249
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
30 Eylül 2019
Gönderilme Tarihi
15 Şubat 2019
Kabul Tarihi
28 Nisan 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 3
Cited By
Türkiye’de Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp Uygulamalarının Mevcut Standartları ve İyileştirme Önerileri
Sağlık Profesyonelleri Araştırma Dergisi
https://doi.org/10.57224/jhpr.1230794