Larval Terapi ve Kronik Yaralar
Öz
İyileşmeyen yaralar günümüzde halk sağlığı için önemli bir sorun teşkil etmeye devam etmektedir ve antibiyotiğe dirençli mikroorganizmaların sebep olduğu cilt ve yumuşak doku enfeksiyon prevalansındaki artış gibi faktörler nedeniyle bugün ilişkili oldukları vaka sayıları hâlâ artmaktadır. Yara iyileşmesi, genellikle sorunsuz ilerleyen dört örtüşen fizyolojik aşamadan oluşur: homeostaz, iltihaplanma, çoğalma ve yeniden şekillenme / olgunlaşma. Bununla birlikte, iyileşmeyen yaralarda, iyileşme genellikle doku döküntülerinin uzaklaştırılması, lokal enfeksiyon ve / veya proteazlar gibi yıkıcı ürünlerin yara yatağından uzaklaştırılması ile alakalı olan enflamatuar fazda durur. Larval terapi (LT) umut verici tedavi yöntemlerinden biridir ve esas olarak nekrotize edilmiş dokularla beslenen yeşil şişe sineği Lucilia sericata'nın dezenfekte edilmiş larvalarının (kurtçukların) kullanılmasını içerir. LT'nin esas olarak üzerinde en fazla çalışmanın yayımlandığı debridmanın yanında dezenfeksiyon ve büyüme uyarımı ile yara iyileşmesine yardımcı olduğu düşünülmektedir. Kronik yaraların tedavisi pahalıdır ve LT uygun maliyetli bir alternatif tedavi stratejisi sunar. Öte yandan, bakteriyel kaynaklı ülserlerin tedavisine ek olarak, mikotik enfeksiyon ve leishmaniasis ile ilişkili semptomlar için de kullanılabilir. Günümüzde LT, iyileşmeyen cilt ve yumuşak doku yaralarına karşı FDA onaylı bir terapidir. Bu derlemede, iyileşmeyen yaraların tedavisinde LT tarafından kullanılan etki mekanizmaları hakkındaki güncel literatürü özetledik.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Oksuz E, Malhan S, Sonmez B, Numanoglu Tekin R. Cost of illness among patients with diabetic foot ulcer in Turkey. World J Diabetes [Internet]. 2016;7(18):462. Available from: http://www.wjgnet.com/1948-9358/full/v7/i18/462.htm
- 2. Sherman RA. Maggot therapy takes us back to the future of wound care: New and improved maggot therapy for the 21st century. Journal of Diabetes Science and Technology. 2009. p. 336–44.
- 3. Naik G, Harding K. Maggot debridement therapy: the current perspectives. Chronic Wound Care Manag Res. 2017;4:121-128. 4. Mumcuoğlu K, Taylan Özkan A. Dünyada Maggot Terapi. In: Multidisipliner Yaklaşımlı Biyolojik temelli Doğal Tedaviler- Biyoterapi (Apiterapi, Hirudoterapi, Maggot tedavi ve İhtiyoterapi), Tanyüksel M, Mumcuoğlu K, Ed., Meta Basım Matbaacılık ABC Yayın ve Eğitim Hizmetleri, İzmir, 2015
- 5. Mumcuoğlu KY, Taylan Özkan A. Süpüratif kronik yaraların maggot debridman tedavisi. Turkiye Parazitol Derg. 2009;33(4):307-15.
- 6. Whitaker LS, Twine C, Whitaker MJ, Welck M, Brown CS, Shandall A. Larval therapy from antiquity to the present day: Mechanisms of action, clinical applications and future potential. Postgraduate Medical Journal. 2007. p. 409–13.
- 7. Davydov L. Maggot therapy in wound management in modern era and a review of published literature. Journal of Pharmacy Practice. 2011. p. 89–93.
- 8. Sherman RA. Mechanisms of maggot-induced wound healing: What do we know, and where do we go from here? Evidence-based Complementary and Alternative Medicine. 2014.
- 9. Sherman RA, Wyle F, Vulpe M. Maggot therapy for treating pressure ulcers in spinal cord injury patients. J Spinal Cord Med. 1995;18(2):71–4.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Geleneksel, Tamamlayıcı ve Bütünleştirici Tıp
Bölüm
Derleme
Yazarlar
Umut Gazi
0000-0001-9945-478X
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
30 Eylül 2019
Gönderilme Tarihi
6 Mart 2019
Kabul Tarihi
30 Mart 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 3