Even in COVID-19 (Novel Coronavirus) Days, Breast Milk is Still Very Important too!

Öz

COVID-19 disease caused by a novel type coronavirus (2019-nCoV / SARS-CoV-2) infection is more severe and symptomatic in older people and people with an additional disease, unlike children and young people without additional disease. However, there is not yet sufficient evidence about the transition routes to the fetus, the clinical course of the virus, laboratory changes and prognosis in newborns and infants. Breastfeeding is of great importance in maintaining health in extraordinary conditions such as outbreaks. Especially, positive antimicrobial, anti-inflammatory and immunomodulatory aspects of breast milk are important in preventing infections. Natural immunity is formed with other agents, especially lactoferrin, lysozyme, secretive IgA, etc., contained in breast milk. Based on current scientific data, there is no clear obstacle in the delivery of breast milk in the presence of suspected or proven SARS-CoV-2 infection in the mother. During the COVID-19 pandemic throughout the world, it is important to continue breastfeeding, which has many beneficial and positive effects in terms of baby health, by following the necessary hygiene and isolation rules, along with obtaining the written informed consent from parents including the family's opinion.

Anahtar Kelimeler

• COVID-19,breast milk,breastfeeding,newborn

COVID-19 (Yeni Tip Koronavirüs) Günlerinde Dahi Anne Sütü Yine Çok Önemli!

Öz

Yeni tip koronavirüs (2019-nCoV / SARS-CoV-2) enfeksiyonu sonucu oluşan COVID-19 hastalığı, ek hastalığı olmayan çocuk ve gençlerin aksine yaşlılarda ve ek hastalığı olan kişilerde daha ağır seyirli ve semptomatik yaşanmaktadır. Ancak fetusa geçiş yolları, yenidoğanlarda ve bebeklerde virüsün klinik seyri, laboratuvar değişiklikleri ve prognozu hakkında kanıt düzeyi yüksek yeterli bilgiler henüz yoktur. Salgınlar gibi olağanüstü koşullarda sağlığın korunmasında anne sütü ile beslenmenin önemi büyüktür. Özellikle enfeksiyonlardan korunmada anne sütünün antimikrobiyal, antienflamatuar ve immünomodülatör olumlu yönleri önem arz etmektedir. Anne sütü içeriğinde bulunan özellikle laktoferrin, lizozim, salgısal IgA, vb. diğer ajanlar ile doğal immünite oluşmaktadır. Şu anki bilimsel veriler çerçevesinde annede COVID-19 kanıtlanmış ve şüpheli enfeksiyon varlığında anne sütünün verilmesinde kesin bir engel görünmemektedir. Tüm Dünya’da yaşanan COVID-19 salgını sürecinde bebek sağlığı açısından birçok yararlı ve olumlu etkileri olan anne sütü ile beslenmeye gerekli hijyen ve izolasyon kurallarına uyularak, aydınlatılmış onam ile birlikte ailenin de görüşünün sürece dahil edilerek devam edilmesi önem arz etmektedir.

Anahtar Kelimeler

• COVID-19,anne sütü,emzirme,yenidoğan

Kaynakça

1. 1- World Health Organization, Guiding principles for feding infants and young children during emergencies. 2004, Geneva WHO/NHD/99.10.
2. 2- Özdemir Ö. Coronavirus Disease 2019 (COVID-19): Diagnosis and Management (Narrative Review). Erciyes Med J 2020; 42(3): 00–00. DOI: 10.14744/ etd.2020.99836
3. 3- Gür E. Anne sütü ile beslenme. Türk Ped Arş 2007; 42 Özel Say›: 11-5).
4. 4- http://www.euro.who.int/__data/assets/pdf_file/0010/437788/breastfeeding-COVID-19.pdf?ua=1 (Erişim tarihi: 14.04.2020).
5. 5- Liu W, Wang Q, Zhang Q, Chen L, Chen J, Zhang B. et al. Coronavirus disease 2019 (COVID-19) during pregnancy: A case series. Preprints 2020;2020020373.
6. 6- Türk Neonatoloji Derneği “COVID-19 (SARS-CoV2) enfeksiyonu olan veya şüphesi olan yenidoğan bebeklere neonatal ve perinatal dönemde yaklaşım önerileri v.2 (23.03.2020).
7. 7- Gokcay G, Keskindermirci G. Anne sütü ve COVID. İst Tıp Fak Derg. 23.03.2020. DOI:10.26650/IUITFD.2020.0025.
8. 8- https://www.bfmed.org/abm-statement-coronavirus (Erişim tarihi: 14.04.2020).

9. 9- https://www.unicef.org/stories/novel-coronavirus-outbreak-what-parents-should-know (Erişim tarihi: 14.04.2020).
10. 10- https://www.who.int/news-room/q-a-detail/q-a-on-covid-19-pregnancy-childbirth-and-breastfeeding (Erişim tarihi: 14.04.2020).
11. 11- https://www.cdc.gov/coronavirus/2019-ncov/need-extra-precautions/pregnancy-breastfeeding.html?CDC_AA_refVal=https%3A%2F%2Fwww.cdc.gov%2Fcoronavirus%2F2019-ncov%2Fprepare%2Fpregnancy-breastfeeding.html (Erişim tarihi: 14.04.2020).
12. 12- https://www.cdc.gov/coronavirus/2019-ncov/if-you-are-sick/index.html?CDC_AA_refVal=https%3A%2F%2Fwww.cdc.gov%2Fcoronavirus%2F2019-ncov%2Fhcp%2Fguidance-prevent-spread.html (Erişim tarihi: 14.04.2020).
13. 13- Özdemir Ö, Pala A. Çocuklarda COVID-19 Enfeksiyonunun Tanısı, Tedavisi ve Korunma Yolları. Journal of Biotechnology and Strategic Health Research. 2020; 4: 14-21. DOI: 10.34084/bshr.711208