Öz
This study aims to examine the time series characteristics of the Petkim Petrokimya Holding A.Ş. (PETKM) stock, traded on Borsa Istanbul, and to forecast its future prices using the ARIMA model. Similar to most financial time series, the PETKM stock price was found to be non-stationary, and it became stationary after the first differencing. Monthly closing prices from 2015 to 2025 were used, and the ARIMA(1,1,1) model was determined as the most suitable structure. The model parameters were statistically significant, and the error measures (RMSE = 3.25, MAPE = 8.91%) indicated satisfactory short-term forecasting performance. The results reveal that the price series exhibits both momentum and mean reversion behaviors. The model performed less effectively during the sharp price increases observed in 2024, suggesting that its linear structure is limited under high-volatility conditions. The findings indicate that Petkim’s stock prices are sensitive to past movements, implying that the market does not fully satisfy the weak-form efficiency hypothesis. Overall, the study concludes that the ARIMA model remains a valid and reliable forecasting tool for financial time series, although incorporating nonlinear or volatility-based approaches such as GARCH or neural networks could further enhance forecasting accuracy in future research.
Anahtar Kelimeler
ARIMA model Time series analysis Stock prices Petkim Financial forecasting
Kaynakça
- Altunöz, U. (2016). Borsa istanbul da zayıf formda etkin piyasa hipotezinin testi: bankacılık sektörü örneği. Journal of International Social Research, 9(43): 1619-1625. https://doi.org/10.17719/jisr.20164317732
- Aydın, Y., Varol, G., Gökdeniz, E. E., & Manus, H. (2024). Hisse senedi fiyatlarının LSTM ve ARIMA modelleri kullanılarak tahmin edilmesi. Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 36(2), 903-911. https://doi.org/10.35234/fumbd.1495602
- Aydoğdu, A., & Nazlıoğlu, E. H. (2025). Küresel enerji ve metal emtia piyasaları ile pay senedi piyasaları arasındaki dinamik ilişkilerin incelenmesi: Türkiye örneği. İktisadi İdari ve Siyasal Araştırmalar Dergisi, 10(26), 277-294.
- Borsa İstanbul. (2025). Veriler. https://www.borsaistanbul.com/veriler (erişim tarihi: 15 Ekim 2025).
- Box, G. E. P., Jenkins, G. M., & Reinsel, G. C. (2015). Time series analysis: Forecasting and control (5th ed.). Wiley.
- Brooks, C. (2014). Introductory econometrics for finance (4th ed.). Cambridge University Press.
- Demirağ, İ., & Sağır, M. (2021). Ekonomik Nabzı Tutmak: Türkiye’deki Makroekonomik Zaman Serileri İle Geliştirilmiş Bir Kriz Endeksi. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 60, 473-497. https://doi.org/10.18070/erciyesiibd.881907
- Dickey, D. A., & Fuller, W. A. (1981). Likelihood ratio statistics for autoregressive time series with a unit root. Econometrica: Journal of the Econometric Society, 49(4), 1057-1072. https://doi.org/10.2307/1912517
- Diebold, F. X. (2017). Forecasting in economics, business, finance and beyond. University of Pennsylvania.
- Durgut, E., & Arıcı, N. D. (2022). Seçili makroekonomik göstergelerin hisse senedi piyasalarina etkisi: Türkiye örneği. Finans Ekonomi ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 7(3), 552-564. https://doi.org/10.29106/fesa.1137773
- Erden, C. (2023). Derin Öğrenme ve ARIMA yöntemlerinin tahmin performanslarının kıyaslanması: Bir Borsa İstanbul Hissesi örneği. Yönetim ve Ekonomi Dergisi, 30(3), 419-438. https://doi.org/10.18657/yonveek.1208807
- Fama, E. F. (1970). Efficient capital markets: A review of theory and empirical work. The journal of Finance, 25(2), 383-417. https://doi.org/10.2307/2325486
- Gujarati, D. N., & Porter, D. C. (2009). Basic econometrics (5th ed.). McGraw-Hill.
- Han, A. (2024). Korku ve Güvenin Yatırımcı Davranışlarına Etkisi: Kırılmalı Testlerden Kanıtlar. Kastamonu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 26(2), 344-369.
- Heiss, F., & Brunner, D. (2020). Using Python for Introductory Econometrics (2nd ed.). Düsseldorf University Press.
- Huang, C., & Petukhina, A. (2022). Applied time series analysis and forecasting with Python (Vol. 39). Cham: Springer.
- Jegadeesh, N., & Titman, S. (1993). Returns to buying winners and selling losers: Implications for stock market efficiency. The Journal of Finance, 48(1), 65-91.
- Kaya, V., Çömlekçi, İ., & Kara, O. (2013). Hisse senedi getirilerini etkileyen makroekonomik değişkenler 2002–2012 Türkiye örneği. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 35, 167-176.
- Kaynar, O., & Taştan, S. (2009). Zaman serileri tahmininde ARIMA-MLP melez modeli. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 23(3), 141-149.
- Mills, T. C. (2019). Applied time series analysis: A practical guide to modeling and forecasting. Elsevier.
- Phung Duy, Q., Nguyen Thi, O., Le Thi, P. H., Pham Hoang, H. D., Luong, K. L., & Nguyen Thi, K. N. (2024). Estimating and forecasting bitcoin daily prices using ARIMA-GARCH models. Business Analyst Journal, 45(1), 11-23. https://doi.org/10.1108/BAJ-05-2024-0027
- Saraçoğlu, M., Kuzu, M., & Kocaoğlu, F. (2015). Türkiye ekonomisinde sermaye hareketleri, döviz kuru, enflasyon ve faiz arasındaki etkileşimlerin küresel ekonomi politik çerçevesinde analizi. Gazi İktisat ve İşletme Dergisi, 1(2), 75-110.
- Sarı, T., & Gül, B. S. (2022). Bütünleşik zaman serisi analizi ile talep tahmini: İlaç tedarik zincirinde bir uygulama. Verimlilik Dergisi, 4, 597-610. https://doi.org/10.51551/verimlilik.1091150
- Siami-Namini, S., & Namin, A. S. (2018). Forecasting economics and financial time series: ARIMA vs. LSTM. arXiv preprint arXiv:1803.06386. https://doi.org/10.48550/arXiv.1803.06386
- Songün, M. H. (2023). Yapay zeka yöntemleri̇yle hi̇sse senedi̇ fi̇yatinin ongörülmesi̇ (Doktora tezi, Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü).
- Stock, J. H., & Watson, M. W. (2020). Introduction to Econometrics (4th Global ed.). Pearson Education Limited.
Öz
Bu çalışma, Borsa İstanbul’da işlem gören Petkim Petrokimya Holding A.Ş. (PETKM) hisse senedi fiyatlarının zaman serisi özelliklerini incelemeyi ve geleceğe yönelik fiyat tahminlerini ARIMA modeliyle gerçekleştirmeyi amaçlamaktadır. Finansal zaman serilerinin çoğu gibi PETKM hisse senedi fiyatlarının durağan olmadığı belirlenmiş, birinci farkın alınmasıyla serinin durağan hale geldiği tespit edilmiştir. Çalışmada 2015–2025 dönemine ait aylık kapanış fiyatları kullanılmış ve ARIMA(1,1,1) modeli en uygun yapı olarak belirlenmiştir. Modelin parametreleri istatistiksel olarak anlamlı bulunmuş, hata ölçütleri (RMSE = 3.25, MAPE = %8.91) modelin kısa vadeli tahminlerde tatmin edici performans gösterdiğini ortaya koymuştur. Sonuçlar, fiyat serisinin hem momentum hem de ortalama dönüş davranışlarını sergilediğini göstermektedir. 2024 yılında yaşanan ani fiyat artışlarının tahmin edilmesinde sınırlı başarı gözlenmiş, bu durum modelin doğrusal yapısının volatil dönemlerde yetersiz kaldığını göstermiştir. Elde edilen bulgular, Petkim hissesinin geçmiş fiyat hareketlerine duyarlı olduğunu ve piyasanın zayıf formda tam etkinlik göstermediğini ortaya koymaktadır. Çalışma, ARIMA modelinin finansal zaman serilerinde hâlâ geçerli ve güvenilir bir tahmin aracı olduğunu, ancak volatiliteyi dikkate alan GARCH veya yapay sinir ağı temelli modellerin gelecekte tahmin doğruluğunu artırabileceğini göstermektedir.
Anahtar Kelimeler
ARIMA modeli Zaman serisi analizi Hisse senedi fiyatları Petkim Finansal tahmin
Etik Beyan
Bu araştırmada hayvanlar ve insanlar üzerinde herhangi bir çalışma yapılmadığı için etik kurul onayı alınmamıştır.
Kaynakça
- Altunöz, U. (2016). Borsa istanbul da zayıf formda etkin piyasa hipotezinin testi: bankacılık sektörü örneği. Journal of International Social Research, 9(43): 1619-1625. https://doi.org/10.17719/jisr.20164317732
- Aydın, Y., Varol, G., Gökdeniz, E. E., & Manus, H. (2024). Hisse senedi fiyatlarının LSTM ve ARIMA modelleri kullanılarak tahmin edilmesi. Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 36(2), 903-911. https://doi.org/10.35234/fumbd.1495602
- Aydoğdu, A., & Nazlıoğlu, E. H. (2025). Küresel enerji ve metal emtia piyasaları ile pay senedi piyasaları arasındaki dinamik ilişkilerin incelenmesi: Türkiye örneği. İktisadi İdari ve Siyasal Araştırmalar Dergisi, 10(26), 277-294.
- Borsa İstanbul. (2025). Veriler. https://www.borsaistanbul.com/veriler (erişim tarihi: 15 Ekim 2025).
- Box, G. E. P., Jenkins, G. M., & Reinsel, G. C. (2015). Time series analysis: Forecasting and control (5th ed.). Wiley.
- Brooks, C. (2014). Introductory econometrics for finance (4th ed.). Cambridge University Press.
- Demirağ, İ., & Sağır, M. (2021). Ekonomik Nabzı Tutmak: Türkiye’deki Makroekonomik Zaman Serileri İle Geliştirilmiş Bir Kriz Endeksi. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 60, 473-497. https://doi.org/10.18070/erciyesiibd.881907
- Dickey, D. A., & Fuller, W. A. (1981). Likelihood ratio statistics for autoregressive time series with a unit root. Econometrica: Journal of the Econometric Society, 49(4), 1057-1072. https://doi.org/10.2307/1912517
- Diebold, F. X. (2017). Forecasting in economics, business, finance and beyond. University of Pennsylvania.
- Durgut, E., & Arıcı, N. D. (2022). Seçili makroekonomik göstergelerin hisse senedi piyasalarina etkisi: Türkiye örneği. Finans Ekonomi ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 7(3), 552-564. https://doi.org/10.29106/fesa.1137773
- Erden, C. (2023). Derin Öğrenme ve ARIMA yöntemlerinin tahmin performanslarının kıyaslanması: Bir Borsa İstanbul Hissesi örneği. Yönetim ve Ekonomi Dergisi, 30(3), 419-438. https://doi.org/10.18657/yonveek.1208807
- Fama, E. F. (1970). Efficient capital markets: A review of theory and empirical work. The journal of Finance, 25(2), 383-417. https://doi.org/10.2307/2325486
- Gujarati, D. N., & Porter, D. C. (2009). Basic econometrics (5th ed.). McGraw-Hill.
- Han, A. (2024). Korku ve Güvenin Yatırımcı Davranışlarına Etkisi: Kırılmalı Testlerden Kanıtlar. Kastamonu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 26(2), 344-369.
- Heiss, F., & Brunner, D. (2020). Using Python for Introductory Econometrics (2nd ed.). Düsseldorf University Press.
- Huang, C., & Petukhina, A. (2022). Applied time series analysis and forecasting with Python (Vol. 39). Cham: Springer.
- Jegadeesh, N., & Titman, S. (1993). Returns to buying winners and selling losers: Implications for stock market efficiency. The Journal of Finance, 48(1), 65-91.
- Kaya, V., Çömlekçi, İ., & Kara, O. (2013). Hisse senedi getirilerini etkileyen makroekonomik değişkenler 2002–2012 Türkiye örneği. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 35, 167-176.
- Kaynar, O., & Taştan, S. (2009). Zaman serileri tahmininde ARIMA-MLP melez modeli. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 23(3), 141-149.
- Mills, T. C. (2019). Applied time series analysis: A practical guide to modeling and forecasting. Elsevier.
- Phung Duy, Q., Nguyen Thi, O., Le Thi, P. H., Pham Hoang, H. D., Luong, K. L., & Nguyen Thi, K. N. (2024). Estimating and forecasting bitcoin daily prices using ARIMA-GARCH models. Business Analyst Journal, 45(1), 11-23. https://doi.org/10.1108/BAJ-05-2024-0027
- Saraçoğlu, M., Kuzu, M., & Kocaoğlu, F. (2015). Türkiye ekonomisinde sermaye hareketleri, döviz kuru, enflasyon ve faiz arasındaki etkileşimlerin küresel ekonomi politik çerçevesinde analizi. Gazi İktisat ve İşletme Dergisi, 1(2), 75-110.
- Sarı, T., & Gül, B. S. (2022). Bütünleşik zaman serisi analizi ile talep tahmini: İlaç tedarik zincirinde bir uygulama. Verimlilik Dergisi, 4, 597-610. https://doi.org/10.51551/verimlilik.1091150
- Siami-Namini, S., & Namin, A. S. (2018). Forecasting economics and financial time series: ARIMA vs. LSTM. arXiv preprint arXiv:1803.06386. https://doi.org/10.48550/arXiv.1803.06386
- Songün, M. H. (2023). Yapay zeka yöntemleri̇yle hi̇sse senedi̇ fi̇yatinin ongörülmesi̇ (Doktora tezi, Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü).
- Stock, J. H., & Watson, M. W. (2020). Introduction to Econometrics (4th Global ed.). Pearson Education Limited.
Ayrıntılar
| Birincil Dil | Türkçe |
|---|---|
| Konular | Ekonomik Coğrafya |
| Bölüm | Araştırma Makalesi |
| Yazarlar | |
| Gönderilme Tarihi | 21 Ekim 2025 |
| Kabul Tarihi | 2 Aralık 2025 |
| Yayımlanma Tarihi | 27 Ocak 2026 |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2026 Sayı: 9 |
Kaynak Göster
Amaç ve Kapsam
Amaç
Black Sea Journal of Public and Social Science (BSJ Pub Soc Sci) Ocak 2018'de yayım hayatına başlamış olup, “Sürekli Yayın Modelinde” açık erişimli yayım yapan, hakemli, uluslararası bir e-dergidir. BSJ Pub Soc Sci'nin genel amacı, tüm dünyada sosyal bilimler ile ilgili bilim insanlarının ve ilgili araştırmacıların araştırma bulgularını yayınlayacak bir platform sağlamak, mesleki gelişimlerini teşvik etmek ve daha ileri araştırmalar için yeni bakış açıları sağlamaktır. BSJ Pub Soc Sci, eğitim bilimleri, sosyoloji, siyaset bilimi, tarih, felsefe, hukuk, iletişim bilimleri, psikoloji, dil bilimi, arkeoloji, turizm, iktisat, işletme, maliye ve kamu yönetimi başta olmak üzere tüm sosyal bilimler ile ilgili alanlarda yürütülen çalışmalardan üretilen makaleleri Türkçe ve İngilizce dilinde yayınlamaktadır. BSJ Pub Soc Sci, elektronik ortamda yayınlanmakta olup, bütün makaleler okuyuculara ücretsiz olarak sunulmaktadır.
Kapsam
The Black Sea Journal of Public and Social Science (BSJ Pub Soc Sci), eğitim, sosyoloji, siyaset bilimi, tarih, hukuk ve toplum ilişkisi ile diğer sosyal bilim disiplinlerini kapsayan geniş bir yayın yelpazesine sahiptir. Dergi; kuramsal ve uygulamalı araştırmalar, olgu sunumları, derlemeler, mini-derlemeler, teknik notlar, yenilikçi çalışmalar ve bildiri makaleleri gibi çeşitli akademik türleri kabul eder. Türkçe veya İngilizce olarak yayımlanan çalışmalar, sosyal bilimler alanındaki güncel sorunları, yöntemsel yaklaşımları ve bilimsel gelişmeleri ele almalıdır. BSJ Pub Soc Sci, sosyal bilimler literatürüne katkı sağlayan, bilimsel niteliği yüksek ve özgün çalışmaları yayımlamayı hedefleyerek araştırmacılar için disiplinlerarası bir paylaşım ortamı sunar
Yazım Kuralları
Yazarlara Yönelik Talimatlar
Black Sea Journal of Public and Social Science (BSJ Pub Soc Sci) Ocak 2018'de yayım hayatına başlamış olup, “Sürekli Yayın Modelinde” açık erişimli yayım yapan, hakemli, uluslararası bir e-dergidir. BSJ Pub Soc Sci, sosyal bilimler ile ilgili veya ilişkili orijinal araştırma makalelerini, konferans bildirilerini, derlemeleri, vaka taktimi veya teknik notları Türkçe veya İngilizce dilinde yayımlamaktadır.
Dergiye sunulacak makaleler orjinal olmalı ve başka yerde yayımlanmamış (bilimsel toplantılarda sunulan veya yalnızca özeti basılan makaleler hariç) veya değerlendirme sürecinde olmamalıdır.
Dergiye yüklenen makaleler yayın ilkeleri doğrultusunda ilk olarak Baş Editörler tarafından ön incelemeye alınır. Baş Editörler dergide yayımlanabilecek nitelikte bulmadığı makaleleri hakemlere göndermeden yazara/yazarlara iade etme hakkına sahiptir. Ayrıca yazım kurallarına uymayan veya anlatım dili yetersiz olan makaleler, Baş Editörler tarafından düzeltilmek üzere yazara/yazarlara iade edilebilir. Yazar(lar)ın İngilizce dilinde yazılmış makale göndermeden önce eseri dil yönünden bir dil bilimciye incelettirmesi tavsiye olunur. Belirlenen gereksinimleri karşılayan ve hakem değerlendirmesine uygun bulunan makaleler ya Baş Editörler tarafından atanmış alan editörü tarafundan yada doğrudan incelenmek üzere alanında uzman en az iki ya da daha fazla hakeme gönderilir. Yazar/yazarlar makale konusu ile ilişkili, konusunda uzman ve aynı kurumdan olmayan en fazla üç potansiyel hakem önerebilir.
Dergide yayımlanacak makalelerin bilimsel içeriği ile ilgili bütün sorumluk yazara/yazarlara aittir. "Telif Hakkı Formu" ve "Çıkar Çatışması Beyanı" formları tüm yazarlar tarafından imzalanmalı ve sorumlu yazar tarafından makale ile birlikte ayrı bir ek dosya olarak derginin DergiPark başvuru sistemine yüklemelidir.
Bütün yazarlar DergiPark sistemine kayıtlı olmalıdır ve makalenin sisteme yüklenmesi sırasında, üst veri/metadata bölümüne bütün yazarların isimleri, çalıştıkları kurumlara ait adres bilgileri, mail adresleri ve ORCID numaraları eksiksiz olarak girilmelidir. Yazarlardan herhangi birisi DergiPark sistemine kayıtlı değilse makale askıda beklemekte olup Editör atama süreci gerçekleşmemektedir. Ayrıca, üst veri/metadata bölümüne makalenin özeti (abstract) ve kaynaklar kısmı girilmelidir. Bahsedilen bilgilerden herhangi birinin eksik olması durumunda makale bilgilerin tamamlanması için sorumlu yazara geri iade edilecektir.
Anket çalışmaları, deneysel hayvan çalışmaları veya klinik çalışmalarda etik kurul onayı alınmalı, bu onay tarih ve onay numarasıyla makalenin "Etik Onay Beyanı" kısmında belirtilmeli ve makale gönderilirken etik komite raporu eklenmelidir. Zorunlu durumlar hariç (başvuru ile Baş Editör tarafından değerlendirilir) makalenin kabulünden sonra yazar eklenemez, çıkarılamaz ve yazarların sırası değiştirilemez.
Hakem değerlendirmesi sonrasında revizyona ihtiyaç duyulan makaleler DergiPark sistemi üzerinden yazar/lara elektronik olarak yönlendirilir. Yazar/lar hakem/lerin yorumlarını dikkate almalı, yorum ve eleştirileri "Hakeme Cevap" dosyasında tek tek açıklamalıdır. Aynı zamanda hakemlerin eleştirilerine katılmadıkları durumda detaylı bir açıklama hazırlamalıdırlar. Hakem değerlendirilmelerinden geçen makalelere ait düzeltmeler, "Hakeme Cevap" dosyası ile birlikte en geç 30 gün içerisinde sisteme yüklenerek makale revizyon süreci tamamlanmalıdır. Revizyon sonrasında Revize Makale dosyası, Hakeme Cevap dosyası ve gerekli dosyalar eksik ise makale sorumlu yazara eksiklerin düzeltilmesi için iade edilir. Revizyon süresi yazarın ek süre talep etmesi veya Baş Editör kararı ile uzatılabilir. Aksi takdirde revizyon süresinde gerekli işlemlerin yapılmaması halinde mevcut makale yeni sunulan bir makale olarak değerlendirilir. Baş Editör son karara varmadan önce yazar/lar tarafından yapılan revizyonları ve düzeltmeleri gözden geçirerek makalenin yayınlanıp yayınlamayacağına ait son kararı verir.
Araştırma ve Yayın Etiği
Dergide etik beyanlar Uluslararası Yayın Etiği Komitesinin (COPE) ve Bilim Kurulu Editörlerinin (CSE) “Dergi Editörleri için Davranış Kuralları ve En İyi Uygulama Rehber İlkeleri” ve “Dergi Yayıncıları için Davranış Kuralları” beyanlarına dayanmaktadır. Uluslararası Yayın Etiği Komitesinin belgeleri ile ilgili bilgi almak için lütfen ilgili linki tıklayınız (https://publicationethics.org). Derginin Yayın Etiği, Hatalı Uygulama Bildirimi ve sorumlulukları hakkında bilgi almak için lütfen ilgili linki tıklayınız (https://dergipark.org.tr/tr/pub/bssocialscience/policy). Yayınlama eylemine katılan tüm taraflar (yazar, dergi editörü, hakem vd.) için aynı etik davranış standartları geçerlidir. BSJ Pub Soc Sci, Yüksek Öğrenim Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Yönergeleri kurallarına uymakta ve şüpheli araştırma ve yayın suistimali vakalarını takip etmektedir.
Yazım Stili (APA 7.0)
Dergide temel yazım kuralı olarak APA (7.0) stili dikkate alınmakta olup yazarların aşağıdaki yazım kurallarına uygun bir şekilde makalelerini hazırlamaları beklenmektedir. Yazar/lar makalelerini göndermeden önce yazım kurallarını ve yayın ilkelerini kesinlikle okumalı ve bu kural ve ilkelere göre makalelerini hazırlamalıdırlar.
Makale Hazırlama
Aşağıda makalenizi nasıl hazırlayacağınıza ilişkin yönergeler bulunmakta olup sorunsuz bir hakemlik ve yayın süreci sağlamak için lütfen bu standartlara uyunuz.
Makale şablonuna derginin ana sayfasındaki "KEŞFET" bölümünün altında bulunan "Makale Şablonu" alt başlığından ulaşabilirsiniz.
Makale Times New Roman 12 punto büyüklüğünde ve çift satır aralıklı olmalıdır. Bölümler arasında bir satır boşluğu bırakılmalıdır. Tüm sayfalar, başlık sayfasından başlayarak alt ortada sırasıyla numaralandırılmalıdır. Kaynaklar, şekiller ve tablolar dahil olmak üzere tüm sayfalardaki satırlar, başlık sayfasından başlayarak sol kenar boşluğunda art arda numaralandırılmalıdır. Sayfa kenarlarında 2,5 cm boşluk bırakılmalıdır.
Makalede standart veya yaygın olmayan kısaltmaların kullanımından mümkün olduğunca kaçınılmalıdır. Eğer kısaltma kullanılmaları zorunlu ise kısaltma ve semboller metin içinde ilk kez kullanıldığı yerde açıklanmalıdır. Uluslararası geçerliliği olan ve yerleşik kısaltmalar tercih edilmelidir. Özel sözcüklerin altı çizilmemeli, bunun yerine italik yazım stili kullanılmalıdır. Ölçüm birimleri Uluslararası Birimler Sistemi (SI: International System of Units)'e uygun biçimde (metrik; kg, g, m, cm vb.) verilmeli ve sıcaklıklar santigrat (⁰C) ölçeğinde ifade edilmelidir.
Tablolar, çift aralıklı ve mümkün olduğunca basit olmalıdır. Her tablo ayrı bir sayfada olmalıdır.
Şekil, grafik, fotoğraf ve benzerleri makalede görülebilir ve anlaşılabilir çözünürlükte olmalı (detaylı bilgi aşağıda 11. maddede verilmiştir).
Yazarlar çıkar çatışması yaratabilecek herhangi bir finansal destek veya ilişkinin olup olmadığını "Çıkar Çatışması Bildirimi" bölümünde beyan etmek zorundadır.
Aşağıda belirtilen bütün açıklamalar bütün makale türleri için geçerlidir.
Makale Kısımları
Dergiye gönderilen makaleler; başlık, özet, anahtar kelimeler, giriş, materyal ve yöntem, bulgular, tartışma, sonuçlar, etik kurul izni (Anket çalışmaları, deneysel hayvan çalışmaları veya klinik çalışmalar için), çıkar çatışması bildirimi, teşekkür ve bilgilendirme (varsa), kaynaklar, tablolar ve şekiller (fotoğraf, çizim, diyagram, grafik, harita v.b.) sırasına göre düzenlenmelidir. Derleme makalelerde materyal ve yöntem, bulgular kısımları dikkate alınmayabilir. Bölüm adları koyu harflerle yazılmalıdır birinci ve ikinci derece başlıklardaki bütün kelimeler büyük harfle başlamalı, üçüncü derece ve sonrası başlıklarda ilk kelime büyük harfle diğerleri küçük harf ile başlamalıdır.
1) Kapak Sayfası
Makale için bir kapak sayfası oluşturulmalı ve aşağıdaki öğeleri içermelidir;
Makale türü başlık sayfasında belirtilmelidir; araştırma makalesi, derleme, teknik not, vaka taktimi, vb.
Makale başlığı mümkün olduğunda kısa ve açıklayıcı olmalı, başlıktaki bütün kelimeler büyük harfle başlamalı (bağlaçlar hariç), kalın puntoda yazılmalı ve sayfanın ortasına yerleştirilmelidir. Makale başlık uzunluğu boşluklar dahil 250 karakter ile sınırlandırılmalıdır. Makale başlığında kesinlikle kısaltma kullanılmamalıdır. Tüm yazarların tam ad/ları açık olarak yazılmalı ve herhangi bir akademik unvan kullanılmamalıdır. Kapak sayfası bütün yazarların kurum bilgilerini (kurumun adı, adres, posta kodu, şehri ve ülke) içermelidir. Tüm yazarlara ait ORCID numarası ve e-posta bilgileri kapak sayfasında verilmelidir. Yazarlar, yazar adının sağ üst köşesinde ve her kurumun başında yer alan "1" "2" "3" belirteçleri ile işaretlenmelidir. Ayrıca, makalede yazışmalardan sorumlu yazar belirtilmeli, "*" ile işaretlenmeli ve iletişim bilgileri (telefon, fax ve e-posta) verilmelidir.
2) Özet ve Anahtar Kelimeler
Tüm makale türleri (orijinal araştırma makaleleri, derleme, teknik not, vaka takdimi, vb.) için özet zorunludur. Özet, bölümleri olmayan tek paragraf şeklinde olmalı, en az 100 en fazla 450 kelime olmalı. Özet, ilgili sonuçları kısa fakat anlaşılabilir bir biçimde sunmalı ve çalışmanın amacını, yöntemini, elde edilen sonuçları ve önerileri içermelidir. Özette herhangi bir atıf yapılmamalıdır.
Özet kısmından sonra, çalışmayı en iyi biçimde tanımlayan, mümkünse başlıkta kullanılmayan, makale içeriğini en iyi açıklayan, ilk harfi büyük diğerleri küçük harflerle yazılmış, en az 3, en fazla 6 anahtar kelime verilmeli, anahtar kelimeler virgülle ayrılmalı ve önem sırasına göre sıralanmalıdır.
3) Giriş
Bu bölümde; çalışmanın konusu verilmeli, çalışmanın gerekçesi ortaya koyulmalı, çalışmanın neden yapıldığını açıklanmalı, test edilecek hipotezler belirtilmeli ve çalışmanın amacı verilmelidir. İlgili literatürün kapsamlı tartışması giriş bölümünde değil, makalenin "Tartışma" bölümünde yer almalıdır.
4) Materyal ve Yöntem
Çalışmada kullanılan materyaller, kullanılan metotların temel detayları, deneysel tasarım ve istatistiksel analizler bu kısımda sunulmalıdır. Çalışmada kullanılan tüm biyolojik, analitik ve istatistiksel analizler için net bir açıklama veya orijinal bir referans verilmelidir. Daha önce başka araştırmacılar tarafından ortaya konulmuş veya kullanılmış analizlerde herhangi bir değişiklik yapılmış ise yapılan değişiklik açıklanmalıdır. Muameleler ve yapılan ölçümler açıkça tanımlanmalıdır. İstatistiksel modeller ve analiz yöntemleri açık ve tam olarak belirtilmelidir.
5) Bulgular
Bu kısımda çalışmadan elde edilen bulgular verilmelidir. Çalışmanın sayısal sonuçları tekrardan kaçınmak amacı ile bulgular kısmında verilmemeli tablo ya da grafiklerde sunulmalıdır. İstatistiksel olarak önemli bulunan faktörler, uygulanan istatistik analiz yöntemine uygun bir karşılaştırma yöntemi ile gruplandırılmalı ve önem seviyesi belirtilmelidir (P<0.05, P<0.01 vb.). Metin içerisinde verilen sayısal ifadelerde ondalık basamak ayracı olarak Türkçe makalelerde virgül (örnek; 3,75) İngilizce makalelerde nokta (örnek; 3.75) kullanılmalıdır. İstatistiksel analiz yönteminin doğru seçilmediği ve/veya analizin gereği gibi yapılmadığı durumlarda editörler kurulu makaleyi değerlendirmeye almayabilir. Sonuçlar tartışmadan ayrı olmalı ve geçmiş zamanda yazılmalıdır. Makalenin yapısal bütünlüğünün bozulmadığı taktirde sonuçlar kısmı tartışma kısmı ile birleştirilebilir.
6) Tartışma
Tartışma, sonuçları biyolojik mekanizmalar açısından açık ve kısaca değerlendirmelidir. Tartışmada bulgular tekrar edilmemelidir, bulgular benzer konularda yapılan başka araştırma sonuçları kullanılarak tartışılmalıdır. Tartışma, test edilen hipotezlerin kabul edilip edilmediğini veya reddedildiğini ortaya koymak için ilgili diğer çalışmaların araştırma bulgularıyla bütünleştirilmelidir.
7) Sonuç
Bu bölüm zorunlu değildir. Makaleye eklenecekse ana metni sonlandıran bir veya iki paragraftan oluşur.
8) Çıkar Çatışması Beyanı
İlgili yazar/ların verilerin yorumunu etkileyebilecek olası çıkar çatışmaları hakkında editörü bilgilendirmelidir. Yazarlar çıkar çatışması yaratabilecek herhangi bir finansal destek veya ilişkinin olup olmadığını beyan etmek zorundadır.
9) Etik Onay Beyanı
Anket çalışmaları, deneysel hayvan çalışmaları veya klinik çalışmalarda etik kurul onayı alınmalı, onay tarihi ve sayısı belirtilmelidir. Makale etik kurul gerektirmiyorsa (Lütfen "Etik İlkeleri Akış Şeması" nı kontrol ediniz; https://dergipark.org.tr/tr/pub/bsengineering/page/13482) etik onay beyanı bölümüne "Bu araştırmada hayvanlar ve insanlar üzerinde herhangi bir çalışma yapılmadığı için etik kurul onayı alınmamıştır." ifadesini ekleyiniz.
10) Destek ve Teşekkür Beyanı
Teşekkürler mümkün olduğunca kısa ve kapsamlı olmalıdır. Yüklenen makaleler yüksek lisans veya doktora tezlerinden üretilmiş yada herhangi bir kongrede sunulmuş ise yazarlar bu durum belirtmelidirler.
11) Kaynaklar
Kaynaklar APA (7.0) stili dikkate alınarak düzenlenmelidir.
Metin içerisinde atıf yapılan tüm makaleler kaynaklar listesinde bulunmalıdır. Kaynaklar listesi yazar soyadları dikkate alınarak alfabetik olarak düzenlenmelidir. Metin içerisindeki kaynaklar yazar-yıl esasına ve yıl sırasına göre yazılmalıdır (Wu, 2006; Onder vd., 2015; Sen ve Kuran, 2017). Aynı yıla fakat farklı yazarlara ait literatürler alfabetik olarak sıralanmalıdır (Anthony vd., 2005; Kenyon ve Blair, 2005; McEvoy, 2005). Aynı yazar tarafından aynı yıl içinde yayınlanmış birden fazla kaynak kullanılması durumunda basım yılından sonra kaynak a, b, c gibi harfler ile gösterilmelidir (Sen vd., 2022a; Sen vd., 2022b; Sen vd., 2022c). Mümkün olduğunca web adresli kaynakların kullanılmaması önerilmektedir. Yazarlar basılmamış sonuçları ve kişisel görüşmeleri kaynak göstermemelidirler. Dipnotlardan kaçınılmalı, çok gerekli ise (çalışmaya ait önemli bölümleri içermeyen) kullanıldığı sayfaya çizgi ile ayrılarak ve yıldız konularak kısa bir şekilde yazılmalıdır.
Kaynak bölümünde, makaleler alfabetik olarak sıralanmalıdır. Kanynak makalelerin yayımlandığı dergilerin adı kısaltma olmaksızın tam şekli ile yazılmalıdır. Örnek referanslar aşağıda verilmiştir.
Dergi Makaleleri
Author 1, A. B., & Author 2, C. D. (Year). Title of the article. Article title. Full Journal Name (not an abbreviation), Volume (Issue), page range. (if any: https://doi.org/xxxx)
Kitaplar
Author, A. A., Author, B. B., & Author, C. C. (Year). Title of the book: If there is a subtitle, it is written here (edition number, if any). Publisher.
Kitap Bölümleri
Author, A. A., & Author, B. B. (Year). Chapter title: Subtitle added if any. In Editor, E. E. (Ed.), Book title: Subtitle (edition number, pp. xx–xx). Publisher. https://doi.org/xxxx (if any)
Kongre veya Sempozyum Bildirileri
Author, A. A., & Author, B. B. (Year). Title: Subtitle is added if any. Congress or symposium name (Page range). Publishing institution.
Tez
Author, A. A. (Year). Thesis title (Doctoral dissertation, University name, Institute name). URL or DOI (if any)
Author, A. A. (Year). Thesis title (Master's thesis, University name, Institute name). URL or DOI (if any)
İnternet Adresli Makaleler, Anonim Makaleler veya Raporlar
Author, A. A., & Author, B. B. (Year). Title: İf any subtitle. Publication name or organization. URL (accessed on Day Month Year).
12) Tablo
Tablolarda düşey çizgi kullanılmamalı ve kafesler oluşturmaktan kaçınılmalıdır. Her tablo numaralandırılmalı ve metin içerisinde atıf yapılmalıdır. Tabloda kullanılan herhangi bir kısaltma, o tabloda tanımlanmalıdır. Yazı tipi boyutu Tablo/lar'ın boyutuna göre değiştirilebilir. Her tablo ayrı bir sayfada olacak şekilde çift aralıklı olmalıdır. Tablonun başlığı tablonun üst kısımda, kısa ve açıklayıcı olmalı, aynı satırda devam etmeli ve sadece ilk harf büyük yazılmalıdır. Tablo başlıklarının sonuna nokta konulmamalıdır. Tabloda 1'den küçük sayılar için, ondalık basamak ayracının soluna bir sıfır eklenmeli ve sütunlar ortala hizalanmalıdır. Tablolarda sunulan sayısal ifadelerde ondalık basamak ayracı olarak Türkçe makalelerde virgül (örnek; 3,75) İngilizce makalelerde nokta (örnek; 3.75) kullanılmalıdır. Herhangi bir parametre için veri yoksa o kısım boş bırakılmamalı kısa çizgi eklenmelidir. Bir açıklama gerekliyse, tablonun gövdesinde (örn., ND) bir kısaltma kullanılabilir ve dipnotlarda açıkça açıklanmalıdır. Bir tablodaki dipnotlara yapılan atıflar, her tablo için bağımsız olarak üst simge numaralarıyla belirtilmelidir. Üst simge harfleri istatistiksel anlamlılığı belirtmek için kullanılır. Olasılık değerlerini belirtmek için büyük harfli bir P kullanın (P < 0.05, P < 0.01 vb.). Standart hatalar her ortalamaya ± işaretleri ile eklenmelidir. Varyans homojen olduğunda ortalamaların istatistiksel karşılaştırması için genel temel olan toplanmış standart hataların sunumu önerilir. Bunlar ayrı bir sütun veya satır halinde sunulmalıdır. Birleştirilmiş standart hata, deneysel hatanın tercih edilen tahminidir, çünkü bireysel standart hataların sunulması tabloyu karmaşıklaştırma eğilimindedir.
13) Şekil, Grafik, Fotoğraf ve Benzerleri
Her bir şekil, grafik, fotoğraf ve benzerleri ayrı bir sayfada olacak şekilde makalenin sonuna eklenmelidir. Şekil grafik, fotoğraf ve benzerlerinin boyu tek sütun sayfa düzeninde genişlik ve yüksekliği en fazla 16x20 cm ve çift sütun düzeninde ise genişliği en fazla 8 cm olmalıdır. Gereksiz arka planlar ve ızgara çizgileri grafiklerden kaldırılmalıdır. Her eksenin bir açıklaması ve bir birimi olmalıdır. Çubuk grafikler için, gerekirse farklı dolgu desenleri kullanılabilir (siyah, beyaz, gri ve şeritler). Şekil, grafik, fotoğraf ve benzerleri için tercih edilen dosya türü JPEG, TIFF veya PNG'dir. Minimum çözünürlük renkli ve gri tonlamalı resimler için 300-600 dpi arasında olmalıdır. Yeterli bilgi ve tüm kısaltmaları sağlamak için bir başlık hazırlanmalı ve şekilde kullanılan semboller başlıkta tanımlanmalıdır. Şekil grafik, fotoğraf ve benzerlerinin başlığı şeklin alt kısmında hazırlanmalı, kısa ve açıklayıcı olmalı, aynı satırda devam etmeli ve sadece ilk harf büyük yazılmalıdır. Şekil başlıklarının sonuna nokta konulmamalıdır.
14) Eşitlikler
Makalede kullanılan eşitlikler metin içinde atıf yapılmalı, eşitlikler numaralandırılmalı ve eşitlik numarası eşitliğin yanına sağa dayalı olarak parantez içinde yazılmalıdır. Eşitliklerin yazılmasında Word programı matematik işlemcisi kullanılmalı, ana karakterler 12 punto, değişkenler italik, rakamlar ve matematiksel ifadeler düz olarak verilmelidir. Metin içerisindeki atıf “eşitlik 1” biçiminde verilmelidir.
15) Dosya Formatı
Makalelerinizi "Word" (.doc veya .docx) formatında göndermeniz gerekmektedir. Makalelerde PDF veya diğer metin dosya formatları kabul edilmemekte ve yazara/yazarlara düzeltilmek üzere iade edilmektedir.
Etik İlkeler ve Yayın Politikası
Editörler Kurulu, Dergiyi sürekli geliştirmeye, yayın niteliğini yükseltmeye çaba gösterir. Ayrıca yayın, kör hakemlik, değerlendirme süreci, etik ilkeler gibi dergi politikalarının belirlenmesi ve uygulanmasını sağlar. Editörler Kurulu, BSJ Pub Soc Sci'da yayınlanmış makale yazarlarının telif hakkını korur ve makale ve dergi yayım sürecinde fikri mülkiyet hakları, bilimsel-etik olmayan davranışlarla, intihalle, yollama (atıf) çeteciliğiyle ilgili önlemleri almada sorumludur. Editörler Kurulu, yazar(lar)ın bilgi gereksinimlerini içeren bir “Yazım kuralları”, hakemlerin değerlendirme aşamasında gerek duyacakları bilgileri içeren “Hakem değerlendirme kılavuzu” hazırlar, gerektiğinde günceller. Editörler Kurulu, hakemleri, yazar(lar)ı güdüleyici politikalar belirler ve her makalenin kayıtlarını, dergiyle ilgili yazışmaları elektronik olarak saklar.
Baş editör/ler ve alan editörleri, makalenin yansız değerlendirilmesi için editörler, hakemler ve yazar(lar) arasındaki çıkar çatışması-çıkar birliği olup olmamasını göz önüne alırlar. Baş editör/ler ve alan editörleri, hakem havuzunun geniş bir yelpazeden oluşması ve sürekli güncellenmesi için arayış içinde olurlar. Baş editör/ler ve alan editörleri, akademik görgü kurallarına uymayan ve bilimsel olmayan değerlendirmeleri engellerler. Baş editör/ler ve alan editörleri, dergi yayın süreçlerini yayın politikaları ve kılavuzlara uygun işletilmesini sağlar, süreçte görev alanları yayın politikaları konusundaki gelişmelerden bilgilendirir, gerektiğinde eğitim programı hazırlarlar. Baş editör/ler ve alan editörleri, yayın sürecinde görev alanlar herkesle etkili bir iletişim içinde olur, belirli aralıklarla toplantılar düzenlerler. Baş editör/ler ve alan editörleri, değerlendirilen makalelerdeki kişisel verilerin korunmasını sağlarlar; yazar, hakem ve okuyucuların bireysel verilerini korurlar. Baş editör/ler ve alan editörleri; makalelerde insan ve hayvan haklarının korunmasına özen gösterirler, makalenin katılımcılarının açık onayının belgelendirilmesini önemserler, makalenin katılımcılarına ilişkin etik kurul onayı, deneysel araştırmalarda izinleri olmadığında makaleyi reddederler. Baş editör/ler ve alan editörleri; görevi kötüye kullanmaya karşı önlem alırlar. Görevi kötüye kullanmaya yönelik yakınmalar olduğunda, nesnel bir soruşturma yaparak, konuyla ilgili bulguları paylaşır. Baş editör/ler ve alan editörleri, makalelerdeki hata, tutarsızlık ya da yanlış yönlendirmelerin düzeltilmesini sağlarlar. Baş editör/ler ve alan editörleri, yayınlanan makalelerin fikri mülkiyet hakkını korur, ihlal olması durumunda derginin ve yazar(lar)ın haklarını savunurlar. Ayrıca yayımlanan makalelerin içeriğinin başka yayınların fikri mülkiyet haklarını ihlal etmemesi konusunda gerekli önlemleri alırlar; özgünlük-benzerlik denetimini yaparlar. Baş editör/ler ve alan editörleri, dergide yayımlanan makalelere yönelik tutarlı eleştirileri dikkate alırlar, eleştirilen makalelerin yazar(lar)ına yanıt hakkı tanırlar. Baş editör/ler ve alan editörleri olumsuz sonuçları içeren çalışmaları da göz önünde bulundururlar. Baş editör/ler ve alan editörleri, dergiye iletilen yakınmaları inceler ve gerekli açıklamaları yaparlar.
Baş editör/ler ve alan editörleri kendisi, aile üyesi veya dahil oldukları bölüm meslektaşları tarafından yazılmış makaleler için eser editörü olarak atanamaz ve eser hakkında herhangi bir karar veremezler. Bu türden eserler için derginin olağan işleyiş süreci çıkar çatışması-çıkar birliği olmayan farklı bir editör tarafından yürütülür ve çıkar ilişkisi olan editör dergideki değerlendirme sürecine dâhil edilmeden işleme devam edilir.
Editörler Kurulu, Dergiyi sürekli geliştirmeye, yayın niteliğini yükseltmeye çaba gösterir. Ayrıca yayın, kör hakemlik, değerlendirme süreci, etik ilkeler gibi dergi politikalarının belirlenmesi ve uygulanmasını sağlar. Editörler Kurulu, BSJ Pub Soc Sci'da yayınlanmış makale yazarlarının telif hakkını korur ve makale ve dergi yayım sürecinde fikri mülkiyet hakları, bilimsel-etik olmayan davranışlarla, intihalle, yollama (atıf) çeteciliğiyle ilgili önlemleri almada sorumludur. Editörler Kurulu, yazar(lar)ın bilgi gereksinimlerini içeren bir “Yazım kuralları”, hakemlerin değerlendirme aşamasında gerek duyacakları bilgileri içeren “Hakem değerlendirme kılavuzu” hazırlar, gerektiğinde günceller. Editörler Kurulu, hakemleri, yazar(lar)ı güdüleyici politikalar belirler ve her makalenin kayıtlarını, dergiyle ilgili yazışmaları elektronik olarak saklar.’a başvurusu yapılan makaleleri değerlendirecek hakemler aşağıdaki etik sorumlulukları taşımalıdırlar.
Editörler Kurulu, Dergiyi sürekli geliştirmeye, yayın niteliğini yükseltmeye çaba gösterir. Ayrıca yayın, kör hakemlik, değerlendirme süreci, etik ilkeler gibi dergi politikalarının belirlenmesi ve uygulanmasını sağlar. Editörler Kurulu, BSJ Pub Soc Sci'da yayınlanmış makale yazarlarının telif hakkını korur ve makale ve dergi yayım sürecinde fikri mülkiyet hakları, bilimsel-etik olmayan davranışlarla, intihalle, yollama (atıf) çeteciliğiyle ilgili önlemleri almada sorumludur. Editörler Kurulu, yazar(lar)ın bilgi gereksinimlerini içeren bir “Yazım kuralları”, hakemlerin değerlendirme aşamasında gerek duyacakları bilgileri içeren “Hakem değerlendirme kılavuzu” hazırlar, gerektiğinde günceller. Editörler Kurulu, hakemleri, yazar(lar)ı güdüleyici politikalar belirler ve her makalenin kayıtlarını, dergiyle ilgili yazışmaları elektronik olarak saklar.'a göndermemelidir. Yazar(lar), BSJ Pub Soc Sci'a başvurusu yapılan her makaleden, hatta yayımlanmasından sonraki tüm süreçlerinden BSJ Pub Soc Sci Editörler Kurulu sorumludur ve Editörler Kurulu bu sorumluluğunu bilir. Bu sorumluluk, dergiyle ilgili konularda verilen kararlarda yalnızca kamu yararını düşünerek; kişisel kazancı düşünmeden, bağımsız olarak karar vermeyi gerektirir. Yayıncı ve Editörler Kurulu arasındaki ilişki bağımsızlık ilkesine dayanır, editörlerin alacağı tüm kararlar yayıncıdan ve diğer kişi ve kuruluşlardan bağımsızdır.
Editörler Kurulu, Dergiyi sürekli geliştirmeye, yayın niteliğini yükseltmeye çaba gösterir. Ayrıca yayın, kör hakemlik, değerlendirme süreci, etik ilkeler gibi dergi politikalarının belirlenmesi ve uygulanmasını sağlar. Editörler Kurulu, BSJ Pub Soc Sci'da yayınlanmış makale yazarlarının telif hakkını korur ve makale ve dergi yayım sürecinde fikri mülkiyet hakları, bilimsel-etik olmayan davranışlarla, intihalle, yollama (atıf) çeteciliğiyle ilgili önlemleri almada sorumludur. Editörler Kurulu, yazar(lar)ın bilgi gereksinimlerini içeren bir “Yazım kuralları”, hakemlerin değerlendirme aşamasında gerek duyacakları bilgileri içeren “Hakem değerlendirme kılavuzu” hazırlar, gerektiğinde günceller. Editörler Kurulu, hakemleri, yazar(lar)ı güdüleyici politikalar belirler ve her makalenin kayıtlarını, dergiyle ilgili yazışmaları elektronik olarak saklar.'a özgün makale göndermelidir. Yazar(lar), makale yazımı sırasında yararlandıkları kaynaklara etik ilkeler doğrultusunda doğru biçimde yollama (atıf) yapmalıdır. Makaleye katkı sağlamayan kişilerin adı, yazar olarak yazılmamalı, yayımlanmak üzere başvurusu yapılan bir makalenin yazar sırasını değiştirme, yazar çıkartma, yazar ekleme önerilmemelidir. Yayınlanma başvurusu yapılan makaleyle ilgili çıkar çatışması-çıkar birliği olan kişileri editörlere bildirmelidir. Değerlendirme sürecinde yazar(lar)dan makalelerine ilişkin bilgi ya da ham veri istenmesi durumunda beklenen bilgileri Editörlere sunmalıdırlar. Yazar(lar), makalelerinde kullandıkları verilerin kullanım haklarına, araştırma-çözümlemelerle ilgili izinlerin ya da üzerinde araştırma yaptıkları katılımcıların onayının alındığını belgelemelidirler. Yazar(lar), değerlendirme ve erken görünüm aşamasındaki ya da elektronik ortamda yayımlanmış makalesiyle ilgili hatayı fark ettiklerinde bilgi vermek, düzeltmek ya da geri çekmek için editörle iletişime geçmesi gerekir. Yazar(lar), etik kurul kararı gerektiren deney, anket, ölçek, görüşme, gözlem, odak grup çalışması gibi nicel ya da nitel yöntemlerle veri toplamayı gerektiren araştırmalar için etik kurul onayı aldığını; etik kurul adı, karar tarihi ve sayısı aday makalenin Materyal ve Metot bölümünde belirtmeli, etik kurul kararını gösteren belgeyi makalenin başvurusuyla birlikte sisteme yüklemelidir. Ayrıca olgu sunumlarında aydınlatılmış olur/onam formunun alındığına ilişkin bilgiye makalede yer vermelidir. Yazar(lar), veri toplama sürecinde etik ilkelere özen gösterdiklerinin kanıtlarını (başkalarının ölçek, anket, fotoğraf gibi belgelerinin kullanılması için kendilerinden izin alınması gibi) makale içinde sunmalıdır. Makalelerde araştırma ve yayın etiği ile fikir ve sanat eserleri için telif hakları düzenlemelerine uyulduğu belirtilmelidir. Araştırma insan ve hayvan denekler üzerinde gerçekleştirilmiş ise araştırmanın uluslararası bildiriler, kılavuzlar vb uygun gerçekleştirildiği bildirilmelidir. Yazar(lar)dan derleme makaleler için etik kurul onayı istenmez. Bununla birlikte etik kurul kararı gerektirmeyen makalelerde de, etik kurul kararının gerekmediği, makalenin Materyal ve Metot bölümünde belirtilmelidir.
Ücret Politikası
Black Sea Journal of Public and Social Science (e-ISSN: 2618-6640) dergisinde tüm makaleler açık erişim modeliyle yayınlanmakta olup, DergiPark sistemine kayıtlı bütün editörler, yazarlar ve okuyucular tüm sayılara ücretsiz olarak abone olup bütün makalelere erişebilmektedirler. Black Sea Journal of Agriculture dergisinde editör süreci, hakem değerlendirme süreci, yayıma kabul, yayımlanma ve yayım sonrası süreçler sırasında ihtiyaç duyulan giderlerin karşılanması için 1 Ocak 2023 tarihinden sonra değerlendirmeye gönderilen her makaleden sayfa sayısına bakılmaksızın "Makale İşlem Ücreti" (Article processing charge; APC) talep edilmektedir. Bu ücret, Üniversiteler Arası Kurul (ÜAK) Doçentlik Kriterlerine uygun olarak "Makale başvurusu sırasında -kabul/red şartına bağlı olmaksızın" talep edilmektedir.
Ayrıntılı bilgi için lütfen "Makale İşlem Ücreti Politikası" sayfasına bakınız (https://dergipark.org.tr/tr/pub/bssocialscience/page/15340).
Gelişmiş Ülke Yazarları için Makale İşlem Ücreti: 80.00 - 100.00 USD
Gelişmekte Olan Ülke Yazarları için Makale İşlem Ücreti: 50.00 - 60.00 USD
Türk Yazarlar için Makale İşlem Ücreti: 500.00 TL
En Az Gelişmiş veya Gelişmemiş Ülke Yazarları için Makale İşlem Ücreti: Free of Charge
Dizinler
Dergi Kurulları
Baş Editörler
Tarih Alan Editörü
I am working for the Kyrgyz-Turkish Manas University as an Academic
Researcher and Lecturer since 2006. In 2014 defended my Doctorate thesis at the
KTU Manas.
The main subjects that I teach at the University are History of Islam, Islamic
Culture and the First Muslim Turkic States, Numismatics, Epigraphy and
Paleography of Central Asia.
I am an co-author of the book “Monuments of inscriptions on the stone of
Kyrgyzstan. - Bishkek, 2008” and author of number of articles on the topics such
as Islamization of Kyrgyzstan and Central Asia in the Middle Ages and Islamic
inscriptions.
Giorgi Sosiashvili is an academician of the National Academy of Sciences of Georgia, Member of Parliament of Georgia and an invited professor at Iv. At Javakhishvili Tbilisi State University, a board member at the National Committee for the History of the National Academy of Sciences of Georgia and the scientific committee for the study of the Georgian villages of the Patriarchate of Georgia, the Chairman of the Permanent Conference of Rectors of Regional Universities of Georgia. Research fields: Issues of historical geography of Shida Kartli; Distinguished noble families of Georgia; Russia’s colonial policy in the Caucasus; Principalities of Kartli; European travelers in Georgia; Georgian-Ossetian relations. His works have been translated and published in: English, Russian, Turkish, German, Polish, Azerbaijani, Ossetian and Armenian languages. Email: giorgisosiashvili@gmail.com ORCID:0000-0002-2406-8662
İşletme Yönetimi Alan Editörü
Coğrafya Alan Editörü
Prof. asoc. Dr. Edmond Hoxha is a full professor at Polytechnic University of Tirana
(PUT), Faculty of Geology and Mine. He received the PhD degree on “Geosciences and
Environment” on PUT. He studied also on leadership on Harvard University, USA. He has huge
experience working with Government of Albania and International institutions like World
Bank, European Union etc. During 2009-2013, he was Deputy Minister of European Integration
of Albania. He is founder of Albanian Centre of Excellence, National Mining Surveyors
association, and publisher of Scientific Journal “Albanian Excellence”. He is member of
Eurosciences; International Association of Sciences, Technology and Development; World
Academy of Sciences, Engineering and Technology; International Society for Mines Surveying.
His research interests are focused on GIS, Mine modelling, Environmental protection, Cultural
and Natural heritage and Project Management. (Email: edmond.hoxha@fgjm.edu.al)
Dilbilim Alan Editörü
Sosyoloji Alan Editörü
İletişim Bilimleri Alan Editörü
1981 Samsun doğumluyum. İlk, orta ve lise eğitimimi Samsun'da tamamladım. 2002 yılında Ege Üniversitesi İletişim Fakültesi Radyo, Televizyon ve Sinema bölümünden lisans diplomamı aldım. Mezun olduktan hemen sonra yaklaşık 1 yıl Kanal D'de program departmanında görev aldım. Sabah Sabah Seda Sayan, Beyaz Show, Sahrap Soysal'la Mutfakta Keyif gibi programlarda yapım ve yönetim yardımcılığı görevleri üstlendim. Akdeniz Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Halkla İlişkiler ve Tanıtım Anabilim Dalı'nda yüksek lisans ve İletişim Anabilim Dalı'nda doktora eğitimimi tamamladım. 2016 yılı Ocak ayından beri Süleyman Demirel Üniversitesi İletişim Fakültesi Radyo, Televizyon ve Sinema Bölümünde öğretim üyesi olarak çalışmaktayım.
Eğitim Bilimleri Alan Editörü
Aleksandre Mgebrishvili, has a PhD in Philology, currently serves as a rector and professor at Gori State University. He is the author of 25 monographs and about 100 academic publications
mostly focusing on Georgian-Ossetian relations. His research focuses on conflict and peace studies related to Shida Kartli area, in particular to the genesis of the Georgian-Ossetain relations and
respectively the conflict itself. Email: aleqsandre.m@gmail.com ORCID: 0000-0002-4275-2417
Etnoloji Alan Editörü
Viktor Trajanovski studied Ethnology and Anthropology, at the Institute of Ethnology and Anthropology, Sts. Cyril and Methodius University in Skopje, (Macedonia). He did his doctorate on the topic “Ethnological and Anthropological Study of the Bektashi Dervish Order in Macedonia - Doctrine and Practice”. He works as an assistant professor at the Institute of Ethnology and Anthropology in Skopje where he gives lectures on Anthropology of Islam and Christianity, Visual Anthropology, Ethnography and Field Research, Anthropology of Religious Communities in Macedonia. His research interests include: Islam and Sufi orders, Anthropology of magic, Anthropology of religion.
