Araştırma Makalesi

Soren Kierkegaard Düşüncesinde Kendi Olmaklık

Cilt: 10 Sayı: 1 20 Haziran 2025
PDF İndir
EN TR

Soren Kierkegaard Düşüncesinde Kendi Olmaklık

Öz

Kendilik kavramı insanın varoluşunu gerçekleştirmesi için anahtar rolü oynar. Kendilik kavramını anlamak, insanı anlamak demektir; insanı anlamak varoluşu anlamak demektir. İnsan varoluşunu tamamlama sürecinde üç tür varoluş biçimine katılır: Estetik varoluş, etik varoluş ve dinsel varoluş. Ona göre, var olmak ya estetiğin, ya etiğin, ya dinselin içinde olmaktır. Estetik olarak yaşamak, kişinin kendi yaşamını üretilen kişilikler için bir sahne ya da tiyatrodan başka bir şey olmayan bir dünyada hayal etmesi ya da düşlemesidir. Etik varoluş alanında birey, kendi varlığının farkına varmıştır. Hazlarının kölesi değil, özgür iradesiyle varoluşunu gerçekleştiren bireydir. Kierkegaard’ın varoluş alanlarına dâhil ettiği son alan dinî varoluş alanıdır. Bu alan teolojik benliğin açığa çıktığı alandır. Kierkegaard için asıl önemli olan Tanrı-birey ilişkisidir. Kierkegaard kendinden önceki diğer düşünür ve ilahiyatçıların aksine dinsel alanı özsel olarak akla aykırı olarak tanımlar. Kişi inancın çelişikliğinin saçmalığına rağmen – ve hatta o yüzden – Tanrı’ya inanır, iman sahibidir. Dini varoluş, etik varoluşun ötesinde hem estetik hem de etik varoluşun bir birleşimini, bireyin toplum içindeki durumuyla, mutlak bireyselliğinin sentezini yapan, sonlu bireyin sonsuz yönünü ortaya çıkaran bir alandır. Birey, varoluşsal gerçeğini tamamlayabilmek için Tanrı’ya muhtaçtır. Zira ne estetik ne de etik yaşam alanı tam olarak varoluşumuzu kuşatmaktadır. Kierkegaard, insan benliğinin bu varoluş alanlarının bir yandan birer aşama olabileceğini söylerken öte yandan her birey için bu aşamaların zorunlu olarak gerçekleşmediğini belirterek onları bir yaşam biçimi olarak belirler. Bu yönüyle her insan için kendini ve varoluş biçimini belirlemek açısından evrensel bir söyleme sahiptir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Akış Yaman, Y. (2017). Mevlânâ ve Kierkegaard’da benliğin gelişimi. Kaygı Uludağ Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Felsefe Dergisi, 29, Güz, 111-123.
  2. Cauly, O. (2006). Kierkegaard, (I. Ergüden, Çev.). Ankara: Kültür Kitaplığı.
  3. Cevizci, A. (2012). Felsefe Tarihi. İstanbul: Say Yayınları.
  4. Cole, J. P. (1971). The Problematic Self in Kierkegaard and Freud, New Haven&London: Yale University Press.
  5. Fremstedal, R. (2012). Kierkegaard's Double Movement of Faith and Kant's Moral Faith. Religious Studies, 48 (2), 199-220.
  6. Gödelek, K. (2008). Kierkegaard’ın insan görüşü. Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 1(5), 357-371.
  7. Heidegger, M. (2011). Varlık ve Zaman, (K. H. Ökten, Çev.). Agora Kitaplığı, İstanbul.
  8. Kierkegaard, S. (1944). Either/Or, (W. Lowrie, Çev.), V. 2. Oxford University Press, London.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Felsefe Tarihi (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

20 Haziran 2025

Gönderilme Tarihi

18 Mart 2025

Kabul Tarihi

16 Haziran 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 10 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Bilgin, B. (2025). Soren Kierkegaard Düşüncesinde Kendi Olmaklık. Bartın Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 10(1), 109-124. https://izlik.org/JA59BA97PP
AMA
1.Bilgin B. Soren Kierkegaard Düşüncesinde Kendi Olmaklık. BARED. 2025;10(1):109-124. https://izlik.org/JA59BA97PP
Chicago
Bilgin, Büşra. 2025. “Soren Kierkegaard Düşüncesinde Kendi Olmaklık”. Bartın Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi 10 (1): 109-24. https://izlik.org/JA59BA97PP.
EndNote
Bilgin B (01 Haziran 2025) Soren Kierkegaard Düşüncesinde Kendi Olmaklık. Bartın Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi 10 1 109–124.
IEEE
[1]B. Bilgin, “Soren Kierkegaard Düşüncesinde Kendi Olmaklık”, BARED, c. 10, sy 1, ss. 109–124, Haz. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA59BA97PP
ISNAD
Bilgin, Büşra. “Soren Kierkegaard Düşüncesinde Kendi Olmaklık”. Bartın Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi 10/1 (01 Haziran 2025): 109-124. https://izlik.org/JA59BA97PP.
JAMA
1.Bilgin B. Soren Kierkegaard Düşüncesinde Kendi Olmaklık. BARED. 2025;10:109–124.
MLA
Bilgin, Büşra. “Soren Kierkegaard Düşüncesinde Kendi Olmaklık”. Bartın Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, c. 10, sy 1, Haziran 2025, ss. 109-24, https://izlik.org/JA59BA97PP.
Vancouver
1.Büşra Bilgin. Soren Kierkegaard Düşüncesinde Kendi Olmaklık. BARED [Internet]. 01 Haziran 2025;10(1):109-24. Erişim adresi: https://izlik.org/JA59BA97PP

 

 edebiyatdergi@bartin.edu.tr