Fault Liability of the Administration in Health Services

Yıl 2020, Cilt: 1 Sayı: 2, 405 - 434, 25.08.2021

Nur Tavlı

Öz

Countries that accept the rule of law, the fundamental rights of individuals are guaranteed against the actions of the administration. In accordance with article 2 of the Constitution, Turkey is a social welfare state. As a principle of the social welfare state, the administration has many positive obligations such as providing education, health and work conditions to the individuals at a minimum level. However, while the administration provides these services, and especially the “health service”, which is important for the subject we will deal with, some service defects may arise. In addition to the authorities of the administration equipped with public power, the losses suffered by individuals due to the administrative action shouldn’t be unrewarded. If an individual’s right is violated, he/she should be able to take legal action against these violations. In this study, the concept of the service defect seen in health practices will be tried to explained, we will try to draw attention to the types of service defects, the distinction between the personal fault and the administration’s failure to perform its duty of supervision and surveillance in the light of legal regulations and judicial decisions.

Anahtar Kelimeler

Health Service , Service Negligence , Competence of Administration , Private Hospital

Sağlık Hizmetlerinde İdarenin Kusur Sorumluluğu

Öz

Hukukun üstünlüğünü kabul eden devletlerde idarenin işlem ve eylemlerine karşı bireylerin temel hak ve özgürlükleri güvence altına alınmıştır. İdarenin sorumluluğunun en temel nedeni aslında Anayasanın 2. maddesinde Türkiye’nin sosyal bir hukuk devleti olmasıdır. Sosyal devlet ilkesinin getirisi olarak devletin yani idarenin bireylere asgari düzeyde de olsa eğitim, sağlık, çalışma koşulları sağlamak gibi pek çok pozitif yükümlülüğü vardır. Fakat idare bu hizmetleri ve özellikle de işleyeceğimiz konu açısından önemli olan “sağlık hizmetini” sunarken bir takım hizmet kusurları ortaya çıkabilecektir. İdarenin kamu gücü ve kudretiyle donatılmış yetkilerinin yanında zayıf kalan bireylerin idari eylem yüzünden uğramış oldukları zararlar karşılıksız kalmamalıdır. Kişiler, hakları ihlal edildiği takdirde bu ihlallere karşı yargı yoluna başvurabilmelidir.

Çalışmamızda sağlık hizmetlerinde görülen hizmet kusuru kavramı anlatılmaya çalışılacak, bu bağlamda hizmet kusurunun çeşitlerine, kişisel kusurdan ayrımına ve idarenin sağlık hizmetinin görülmesine ilişkin denetim ve gözetim görevini gereği gibi ifa etmemesinin sonuçlarına kanuni düzenlemeler ve yargı kararları ışığında dikkat çekilmeye çalışılacaktır.

Anahtar Kelimeler

Sağlık Hizmeti , Hizmet Kusuru , İdarenin Denetim Yetkisi , Kişisel Kusur , Özel Hastane

Kaynakça

• Akgül A, ‘İdarenin Sağlık Hizmetlerinden Doğan Tazmin Sorumluluğu ve Danıştay’ın Yeni Yaklaşımı’(2016) 11(2) Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi.
• Akgül A, ‘Yargı Kararları Işığında, Gebelik ve Doğum Sürecinde Sağlık Hizmeti Kusurundan Kaynaklanan Tam Yargı Davaları’(2012) 3(10) Türkiye Adalet Akademisi Dergisi: Yargıtay Onursal Başkanı A. Nazım Kaynak’a Armağan.
• Akyılmaz B, Sezginer M and Kaya C, Türk İdare Hukuku (Seçkin Yayıncılık 2009)
• Akyılmaz B, İdarenin Kusurlu Personeline Rücu Sorunu (Sorumluluk ve Tazminat Hukuku Sempozyumu, 2009)
• Altın H, ‘Haksız Fiillere Ceza Kanunlarındaki Zamanaşımının Uygulanması’(2020) 69 (1) Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 1-32
• Ayan M, Tıbbi Müdahalelerden Doğan Hukuki Sorumluluk (Kazancı Hukuk Yayınları 1991)
• Aykın C and Çınarlı S, Sağlık Personelinin Hukuki Sorumluluğu (1st edn, Seçkin Yayıncılık 2016)
• Bayındır S, ‘Sağlık Hizmetlerinde İdarenin ve Hekimlerin Sorumluluğu’(2007) 11(1-2) Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi
• Bozdağ A, ‘İdare Hukukunda İdarenin Hizmet Kusuru ve Danıştay Uygulaması’(2010) Türk İdare Dergisi 468
• Candaş G, Tam Hastaneye Kabul Sözleşmesi Kapsamında Özel Hastanenin Hukuki Sorumluluğu (İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Özel Hukuk Yüksek Lisans Programı, İstanbul, 2019)
• Çınarlı S, ‘İdari Yargı Kararları Işığında Özel Hastanelerde Meydana Gelen Tıbbi Uygulama Hatasından İdarenin Denetim Yetkisi Nedeniyle Sorumluluğunun Tartışılması’(2016) 5(10) Tıp Hukuku Dergisi 207-227
• Çınarlı S, Çelik S and Teyin A, ‘İdarenin Tıbbi Uygulama Hatalarında Sorumluluğuna Etkisi Bakımından Hastanın Kusuru’(Temmuz 2016) 11(119) Terazi Hukuk Dergisi 14-35
• Çınarlı S, Ermumcu F and Meral O, Tıbbi Uygulamadan Doğan İdari Yargı (Tam Yargı) Davaları (1st edn, Adalet Yayınevi 2020)
• Çınarlı S, ‘Tıbbi Uygulama Hatalarında Organizasyon Kusurunun Yeri’(2017) (11) Tıp Hukuku 151-171
• Demir B, Sağlık Hizmetlerinin Özel Sektör Tarafından Yürütülmesi (Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Kamu Hukuku (İdare Hukuku) Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, Ankara, 2011)
• Durkal E, ‘Yargı Kararları Işığında Hizmet Kusuru’(Şubat 2019) 14(150) Terazi Hukuk Dergisi.
• Ersöz K, Türk İdare Hukuku Açısından Sağlık Hizmetlerinden Kaynaklanan Sorumluluk (Yüksek Lisans Tezi, Konya, 2010)
• Gönen Y, ‘Hak Arama Özgürlüğü Bağlamında Tam Yargı Davasındaki Usul ve Sürelerin Haksız Fiilden Kaynaklanan Tazminat Davası İle Karşılaştırılması’(2016) 7(1) İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi.
• Gözler K, İdare Hukuku Cilt 2 (2nd edn, Ekin Basım Yayın Dağıtımı 2009)
• Günday M, İdare Hukuku (8th edn, İmaj Yayıncılık 2003)
• Güran S, ‘Hekimin Faaliyetlerinden Devletin Sorumluluğu’(1982) (12) Danıştay Dergisi 46-47
• Hakeri H, İlaç Üretimi ve Uygulanması Sırasındaki Hatalardan Ötürü İlaç Üreticisinin Sorumluluğu (İlaç ve Tıp Alanında Ceza Hukuku, Etik ve Tıbbi Sorunlar Sempozyumu, 8 Ekim 2008, İstanbul)
• Hakeri H, Tıp Hukuku (5th edn, Seçkin Yayınları 2012)
• Leblebici D, ‘Organizasyon Kusurundan Doğan Zarar Açısından Özel Hastane ve Hekimlerin Sorumluluklarına Kısa Bir Bakış’ Erişim Tarihi: 13.05.2019.
• Nomer H, Özel Hukuka Tabi Kişiler ile İdarenin Birlikte Sorumluluğu (Seçkin Yayınları 2004)
• Onar S, İdare Hukukunun Umumi Esasları I. Cilt (3rd edn, İsmail Akgün Matbaası 1966)
• Polat O, Tıbbi Uygulama Hataları (Seçkin Yayınları 2005)
• Sağlık Bakanlığı, Türkiye’de Sağlığa Bakış 2007, T.C Sağlık Bakanlığı-Refik Saydam Hıfzıssıhha Merkezi Başkanlığı Hıfzıssıhha Mektebi Müdürlüğü Yayını, Yayın No:12.
• Sancakdar O, İdare Hukuku Teori Çalışma Kitabı (2nd edn Baskı 2012)
• Sancakdar O, İdare Hukuku (3th edn, Seçkin Yayınları 2013)
• Sarıca R, ‘Hizmet Kusuru ve Karakteri’(1949) 15(4) İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Mecmuası.
• Söyler Y, ‘Yargıtay Kararları Işığında Kişisel Kusur’(2010) 14(2) Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi.
• Şahbaz İ, ‘Bir Sosyal Hak Olarak Sağlık Hakkı’(2009) 86 TBB Dergisi.
• Şener O, Kamu Ekonomisi (8th edn, Beta Basım Yayım 2006).
• Türk E, ‘İdarenin Hizmet Kusurundan Doğan Sorumluluğu’(2019) 93(3) İstanbul Barosu Dergisi.
• Ulusoy A, Kamu hizmetleri İncelemeleri (1st edn, Ülke Kitapları 2004)
• Yasin M, Tıbbi Hatalardan İdarenin Sorumluluğu (Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Sağlık Hukuku Sempozyumu Deniz Ofset Matbaacılık, İstanbul, Ocak 2007)
• Yıldırım R and Çınarlı S, Türk İdare Hukuku Dersleri Cilt II (1st edn, Adalet Yayınevi 2019)
• Yücesan A, İdarenin Sorumluluğunun Koşulu Olarak Ağır Hizmet Kusuru (İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Kamu Hukuku Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi, İstanbul 2019)