Zygmunt Bauman ve Din: Tanrı, İnsan ve Belirsizlik

Öz

Zygmunt Bauman ve Din: Tanrı, İnsan ve Belirsizlik

 Mustafa GÜNERİGÖK

Dr. Öğr. Üyesi, Muş Alparslan Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi,

Sosyoloji Bölümü

Asst. Prof. Dr., Bingöl University, Faculty of science and literature,

Department of Sociology.

Muş, Turkey

ORCID: org/0000-0002-2592-9284

Geliş Tarihi: 07.04.2019, Kabul Tarihi: 02.05.2019

DOI: 10.34085/buifd.55048

Bu makalede, modern dönemin önde gelen entelektüel sosyologlarından biri olan Zygmunt Bauman (1925-2017)’ın düşüncesi din sosyolojisi bağlamında değerlendirilmektedir. Bu çerçevede ilk olarak Bauman’ın entelektüel soykütüğü kısaca tanımlandıktan sonra din sosyolojisi ile ilgili yaklaşımı ele alınmaktadır. Buna göre Bauman’ın toplum muhayyilesinden hareketle din sosyolojisi, akışkan din sosyolojisi olarak tanımlanmaktadır İkinci olarak Bauman’ın sosyolojisinde bu kontekste uygun olarak öne çıkan Tanrı, din, monoteizm, politeizm ve belirsizlik gibi konular ele alınarak tartışılmaktadır. Bu çalışmada temel referans kaynağımız ise Bauman’ın Stanislaw Obirek ile yapmış olduğu söyleşilerden oluşan “Tanrı’ya ve İnsan’a Dair (2018)” adlı çalışmadır. Sonuç olarak ise bu makalede akışkan din sosyolojisine dair öne çıkan yaklaşımın daha çok genel felsefesi üzerine bir değerlendirme yapılmaktadır.

 

Anahtar Kelimeler

• Zygmunt Bauman,Akışkan Din Sosyolojisi,Tanrı,Monoteizm ve Politeizm

Zygmunt Bauman and Religion: God, Man and Uncertainty

Öz

In this article, the thought of Zygmunt Bauman (1925-2017), one of the leading intellectual sociologists of the modern era, is considered in the context of the sociology of religion. In this context, firstly Bauman's intellectual genealogy is defined briefly and then his approach to the sociology of religion are examined. According to Bauman's social imagination, sociology of religion is defined as liquid sociology of religion. Secondly, the issues of God, religion, monotheism, politeism and uncertainty, which stand out in this context in Bauman's sociology, are discussed. In this study, our main reference source is work on “Of God and Man (2018)” which consists of the interviews conducted by Bauman with Stanislaw Obirek. As a result, this article focuses on the prominent approach to the mobile sociology of religion and rather, makes an assessment on its general philosophy.

Anahtar Kelimeler

• Zygmunt Bauman,Liquid Sociology of Religion,God,Monotheism,Politeism

Kaynakça

1. Ali, Dr. Haccac (2017). Seküler Aklın Haritası: Modernitenin Tanrısız Ütopya Haritası, (Çev. Selim Sezer), İstanbul: Mahya Yayıncılık.
2. Bauman, Zygmunt (2000). Postmodernlik ve Hoşnutsuzlukları, , çev. İsmail Türkmen, İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
3. Bauman, Zygmunt (2003). Modernlik ve Müphemlik, çev. İsmail Türkmen, İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
4. Bauman, Zygmunt (2011). Yaşam Sanatı, çev. Akın Sarı, İstanbul: Versus Kitap Yayınları.
5. Bauman, Zygmunt ve Keith, Tester (2017). Zygmunt Bauman İle Söyleşiler, (Çev. Mesut Hazır), Ankara: Heretik Yayınları.
6. Beck, Ulrich (2011). Risk Toplumu: Başka Bir Modernliğe Doğru, (Çev. Kâzım Özdoğan, Bülent Doğan), İstanbul: İthaki Yayınları.
7. Berman Marshall (1994). Katı Olan Her Şey Buharlaşıyor, (Çev. Ümit Altuğ, Bülent Peker), İstanbul: İletişim Yayınları.
8. Best Steven, Douglas Kellner (2011). Postmodern Teori: Eleştirel Soruşturmalar, (Çev. Mehmet Küçük), İstanbul: Ayrıntı Yayınları.

9. Botton, Alain de (2014). Ateistler İçin Din, (Çev. Ayşe Ece), İstanbul: Sel Yayıncılık.
10. Calinescu, Mateı (2010). Modernliğin Beş Yüzü, çev. Sabri Gürses, İstanbul: Küre Yayınları.
11. Diker, Alaattin (2017). “Zygmunt Bauman: Demir Leydi'nin Gölgesinde Bir Sosyolog”, www.fikircografyasi.com. E.T. 02/04/2019.
12. Dworkin, Ronald (2018). Tanrısız Din, (Çev. İsmet Birkan), İstanbul: Olvido Kitap.
13. Flanagan Kieran (2017). Teolojideki Sosyoloji: Düşünümsellik ve İnanç, çev. Emrullah Ataseven, İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
14. Furseth, Inger ve Pal Repstad (2011). Din Sosyolojisine Giriş: Klasik ve Çağdaş Kuramlar, (Çev. İhsan Çapçıoğlu ve Halil Aydınalp), Ankara: Birleşik Yayınevi.
15. Giddens, A.nthony ve Philip W. Sutton (2014). Sosyolojide Temel Kavramlar, (ÇEv. Ali Esgin). Ankara: Phoenix Yayınları.
16. Giddens, Anthony (2010). Modernliğin Sonuçları, çev. Ersin Kuşdil, İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
17. Günerigök, Mustafa (2018). Risk Toplumu ve Din: Yeni Bir Sosyolojiye Doğru, Ankara: Maarif Mektepleri Yayınları.
18. Kolakowski, Leszek (1999). Modernliğin Sonsuz Duruşması, (Çev. Selahattin Ayaz), İstanbul: Pınar Yayınları.
19. Koyuncu, Ahmet Ayhan (2018). “Özgürlüğün Bir İmkânı Olarak Belirsizlik, Bauman Bağlamında Eleştirel Bir Değerlendirme”, Ekev Akademi Dergisi, İCOAEF Özel Sayı, s. (21-39).
20. Nisbet, Robert (2013). Sosyolojik Düşünce Geleneği, (Çev. Yusuf Kaplan), İstanbul: Paradigma Yayıncılık.
21. Ritzer, George, (2016). Toplumun McDonaldlaştırılması, (Çev. Akın Emre Pilgir), İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
22. Tester, Keith (2017). “Giriş”, Bauman, Zygmunt ve Keith, Tester, Zygmunt Bauman İle Söyleşiler, (Çev. Mesut Hazır), Ankara: Heretik Yayınları.
23. Toulmin, Stephen (2002). Kozmopolis: Modernite’nin Gizli Gündemi, (Çev. Hüsamettin Arslan), İstanbul: Paradigma Yayınları.
24. Tüzer, Abdüllatif (2015). “Postmodernizm ve Tanrı’nın Ölümü: Öznenin Arkeolojisi Üzerine Bir Deneme”, Milel ve Nihal: İnanç, Kültür ve Mitoloji Araştırmaları Dergisi, Cilt 12, Sayı 2 (Temmuz-Aralık 2015), ss. (74-124).