Fen Bilgisi Öğretmenlerinin Fen Deneylerine Yönelik Tutumları

Öz

Fen öğretiminde deney yaparak öğrenme vazgeçilemeyecek en temel öğrenme yollarından biridir. Fen deneylerinin nitelikli bir öğrenme aracı olabilmesinde en etkili bileşen olarak fen bilgisi öğretmeni düşünülmektedir. Öğretmenlerin bilgi, tutum ve beceri düzeylerinin de deneylerin istenilen amaca ulaşmasında etkisi bilinmektedir. Bu araştırmanın amacı; fen bilgisi öğretmenlerinin fen deneylerine yönelik tutumlarını incelemek ve çeşitli değişkenlerin fen bilgisi öğretmenlerinin fen deneylerine yönelik tutumları üzerindeki etkisini belirlemektir. Araştırmada genel tarama modeli kullanılmıştır. Bu amaçla, bir bilgi formu ve araştırmacılar tarafından geliştirilmiş 19 maddeden oluşan ve güvenirliği 0.92 olan Likert tipi “Fen Deneylerine Yönelik Tutum Ölçeği” kullanılmıştır. Araştırma, İzmir ili merkez ilköğretim okullarında görev yapan ve seçkisiz örneklem yoluyla ulaşılan 97 fen bilgisi öğretmeninin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. İstatistiksel çözümlemeler öğretmenlerin tutumlarında cinsiyet, mesleki deneyim, fen laboratuvarının varlığı, laboratuvardaki donanımın yeterli olup olmaması ve sınıfta deney yapma sıklığı değişkenlerinde anlamlı farklılaşmanın olduğunu göstermiştir.

Anahtar Kelimeler

• Fen bilgisi öğretmeni, fen deneyleri, fen laboratuvarı, tutum

Fen Bilgisi Öğretmenlerinin Fen Deneylerine Yönelik Tutumları

Öz

Kaynakça

1. Anderson, R.D., Anderson, B.L., Varanka-Martin, M.A., Romagnano, L., Bielenberg, J., Flory, M., Mieras, B. ve Whitworth, J. (1994). Issues of curriculum reform in science, mathematics and higher order thinking across the disciplines. Washington, DC: U.S. Government Printing Office.
2. Büyüköztürk, Ş. (2002). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı. Ankara: Pegema Yayınları.
3. Connelly, F. M., ve Clandinin, D. J. (1988). Teachers as curriculum planners. New York: Teachers College Press.
4. Çepni, S., Akdeniz, A. R. ve Ayas, A. (1994). Fen bilimleri eğitiminde laboratuvarın yeri ve önemi (II):Laboratuar uygulamalarında amaçlar ve yaklaşımlar. Çağdaş Eğitim Dergisi, 205, 7–311.
5. Davis, K. S. (2003). ‘‘Change is hard’’: What science teachers are telling us about reform and teacher learning of innovative practices. Science Education, 87(1), 3-30.
6. Ekici, F. T., Ekici, E. ve Taşkın, S. (2002). Fen laboratuarlarinin içinde bulunduğu durum. 17 Kasım 2005,
7. http://www.fedu.metu.edu.tr/ufbmek-5/b_kitabi/PDF/Fen/Bildiri/t90d.pdf
8. Ekici, G. (2002). Biyoloji öğretmenlerinin laboratuvar dersine yönelik tutumlarının farklı değişkenler açısından incelenmesi. 17 Kasım 2005, http://www.fedu.metu.edu.tr/ufbmek-5/b_kitabi/PDF/Biyoloji/bildiri/t20.pdf.

9. Ergin, Ö., Pekmez, E. Ş. ve Erdal, S. Ö. (2005). Kuramdan uygulamaya deney yoluyla fen öğretimi. İzmir: Kanyılmaz Matbaası.
10. Fraser, B. J. (1998). Science learning environments: Assessment, effects and determinants. In B. J. Fraser & K. G. Tobin (Eds.). International handbook of science education (pp. 527-564). Dordrecht, The Netherlands: Kluwer Academic Publishers.
11. Gallagher, J. J., ve Tobin, K. (1987). Teacher management and student engagement in high school science. Science Teacher Education, 71(4), 535-555.
12. Gürdal, A. (1991a). Fen öğretiminde laboratuvar etkinliğinin başarıya etkisi. Kültür Koleji Yayınları, 285-287.
13. Gürdal, A. (1991b). İlkokul fen eğitiminde laboratuvar ve araç kullanımı. Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 3, 145–155.
14. Hofstein, A., Ben-Zvi, R. ve Samuel, D. (1976). The measurement of the interest in, and attitudes to, laboratory work amongst Israeli high school chemistry students. Science Education, 60(3), 401-411.
15. Hofstein, A. ve Lunetta, N. V. (1982). The role of the laboratory in science teaching: Neglected aspects of research. Review of Educational Research, 52(2), 210-217.
16. Kang, N. H. ve Wallace, C. S. (2005). Secondary science teachers’ use of laboratory activities: Linking epistemological beliefs, goals, and practices. Science Education, 89(1), 140-165.
17. Lazarowitz, R. ve Tamir, P. (1994). Research on using laboratory instruction in science. In D. L. Gabel (Ed.). Handbook of research on science teaching and learning (pp. 94–130). New York: Macmillan.
18. Lunetta, N. V. ve Tamir, P. (1978). An analysis of laboratory activities: Project physics and PSSC. Journal of Biological Education, 40, 13-17.
19. Millar, R. (1998). Rhetoric and reality: What practical work in science education is really for. In J. Wellington (Ed.). Practical work in school science which way now?. London and New York: Routledge, pp. 16-32.
20. Monk, M. J., Fairbrother, R.W. ve Dillon, J. S. (1993). Learning content through process: Practical strategies for science teachers’ in developing countries. Journal of Science and Mathematics Education in S. E. Asia, 16, 13-20.
21. Pea, C. H. (2004). Teachers’ beliefs about science teaching and context factors: Implications for teaching and learning science at the middle school level. Unpublished doctoral dissertation, George Mason University, Retrieved November 17, 2005, from ProQuest Digital Dissertations database. UMI Number 3159660.
22. Smith, P., Banilower, E., McMahon, K. ve Weiss, I. (2002). The National survey of science and mathematics education: Trends from 1997 to 2000. Chapel Hill, NC: Horizon Research, Inc.
23. Tamir, P. (1991). Practical work in school science: An analysis of current practice. In B. E. Woolnough (Ed.). Practical Science: The role and reality of practical work in school science (pp. 13-20.). Milton Keynes: Open University Press.
24. Tezcan, H. ve Günay, S. (2003). Lise kimya öğretiminde laboratuvar kullanımına ilişkin öğretmen görüşleri. Milli Eğitim, 159, 195-202.
25. Thair, M. ve Treagust, D. F. (1999). Teacher training reforms in Indonesian secondary science: The importance of practical work in physics. Journal of Research in Science Teaching, 36(3), 357-371.
26. Tobin, K. ve Gallagher, J. J. (1987). What happens in high school science classrooms?. Journal of Curriculum Studies, 19(6), 549-560.
27. Üstüner, I. Ş., Erdem, A. ve Ersoy, Y. (2002). Fen bilgisi/fizik öğretmenlerinin eğitimi-I :gereksinimler ve etkinlikler. 17 Kasım 2005, www.fedu.metu.edu.tr/UFBMEK-5/ozetler/d313.pdf
28. White, T. R. (1991). Episodes, and the purposes and conduct of practical work. In B. E. Woolnough (Ed.). Practical science: The role and reality of practical work in school science (pp. 78-86). Milton Keynes: Open University Pres.