Belediye Kütüphanelerinde Çalışan Kütüphane Personelinin Hizmet İçi Eğitim Gereksinimleri: Altındağ ve Mamak Belediyeleri Örneği

Hizmet içi eğitim hem kurumların toplumsal değişime adaptasyonu hem de çalışanların çağın gerektirdiği yeni becerileri edinmeleri ve sergileyebilmeleri açısından önem taşımaktadır. Değişim sürecinde gerçekleştirilecek hizmet içi eğitim girişimleri, kurumları ve çalışanları adaptasyon sürecine dâhil etmekte ve ileriye dönük olası problemleri, engelleri tanımlama ve çözüm odaklı hareket edebilme fırsatı yaratmaktadır. Amaç: Bu araştırma, belediye kütüphanelerinde çalışan kütüphane personelinin hizmet içi eğitim ihtiyacını belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Bu sayede, kütüphane personelinin mesleki ihtiyaçlarına uygun eğitim programlarının geliştirilmesine, sunulan hizmetlerin iyileştirilmesine ve kütüphane hizmetlerinin değişen toplumsal ihtiyaçlar doğrultusunda geliştirilmesine katkı sağlanacağı öngörülmektedir. Yöntem: Araştırma, Ankara’nın Mamak ve Altındağ Belediyelerinin kütüphanelerinde görev yapmakta olan kütüphane personelini kapsamaktadır. 2025 yılı Ocak ayı itibariyle Mamak (17 kütüphane) ve Altındağ (6 kütüphane) Belediyelerine ait ve aktif olarak hizmet veren 23 kütüphanede toplam 62 kütüphane personeli görev yapmaktadır. Araştırma kapsamında betimleme yöntemi kullanılmış olup 31 katılımcıyla anket gerçekleştirilmiştir. Araştırma kapsamında, kütüphane personelinin hizmet içi eğitim gereksinimlerinin, karşılaşılan güçlüklerin ve bu süreci destekleyen unsurların neler olduğuna yönelik sorulara yanıt aranmıştır. Bulgular: Altındağ ve Mamak Belediyelerine ait kütüphanelerde sistematik bir hizmet içi eğitim yaklaşımı sergilenmediği, kütüphane çalışanlarının hizmet içi eğitime ihtiyaç duyduklarına yönelik bulgulara ulaşılmıştır. İş yoğunluğu ve güncel konularda eğitim verilmemesi gibi engellere vurgu yapılmıştır. Katılımcıların özellikle elektronik yayıncılık, bilgi hizmetlerinin pazarlanması, bilgi merkezlerinin yönetimi ve bilgi politikaları gibi konularda hizmet içi eğitim almak istedikleri ortaya çıkarılmıştır. Sonuç: Bu araştırma, belediye kütüphanelerindeki insan kaynağı potansiyelini hizmet içi eğitim gereksinimi ekseninde somut verilerle ortaya koyarak amacına ulaşmıştır. Araştırma bulguları doğrultusunda, Altındağ ve Mamak Belediyesi kütüphanelerinde mesleki niteliğin artırılması amacıyla, kurumların özgün ihtiyaçlarına yönelik öncelikli ve güncel temaları içeren hizmet içi eğitim programlarının tasarlanması ve personele yönelik teşvik mekanizmalarının geliştirilmesi önerilmektedir. Söz konusu eğitim süreçlerinin planlı, sistematik, izlenebilirlik ve denetlenebilirlik ilkeleriyle uyumlu bir kurumsal yapıda yürütülmesi; aynı zamanda kurumsal verimliliği kısıtlayan yerel engelleyici etkenlerin ortadan kaldırılmasına yönelik stratejik adımların atılması gerekmektedir.

In-service training is crucial for institutions to adapt to societal change and for employees to acquire and demonstrate the new skills required by the era. In-service training initiatives during the change process involve institutions and employees in the adaptation process, creating an opportunity to identify forward-looking potential problems and obstacles, and to act in a solution-oriented manner. Purpose: The study aimed to identify municipal library staff's training needs. This will help develop tailored training, improve services, and adapt library offerings to evolving societal needs. Method: The study surveyed 31 of 62 library staff across 23 active libraries in Ankara's Mamak (17 libraries) and Altındağ (6 libraries) Municipalities as of January 2025, using a descriptive method and questionnaire. It sought to identify training needs, challenges, and supporting factors. Findings: The findings indicate a lack of systematic in-service training in Altındağ and Mamak municipal libraries, despite staff's need for it. Obstacles highlighted included heavy workload and insufficient training on current topics. Participants specifically requested training in electronic publishing, marketing information services, information center management, and information policies. Implications: By providing empirical evidence on the human resource potential in municipal libraries within the framework of in-service training needs, this study has successfully achieved its objective. Based on the research findings, it is recommended to design in-service training programs incorporating prioritized and contemporary themes tailored to institutional needs and to develop incentive mechanisms for personnel to enhance professional quality in Altındağ and Mamak Municipality libraries. These training processes should be executed within an institutional framework characterized by planned, systematic, traceable, and auditable principles; furthermore, strategic steps must be taken to address and mitigate local constraining factors that impede organizational efficiency.