Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü Lisans Öğrencilerinin Akademik Sahtekârlık Eğilimleri: Atatürk Üniversitesi Örneği

In the current era, academic dishonesty among undergraduate students is rapidly increasing in tandem with the swift advancement of technology and the internet. Nowadays, undergraduate students can use the information they obtain from electronic media and artificial intelligence applications in their academic studies such as homework, projects and theses, as if it were their own thoughts without questioning or showing the source. The opportunities offered by fast and easy access to information in electronic media can lead students to laziness and cause them to exhibit unethical behaviors such as plagiarism and cheating. This study focuses on uncovering academic dishonesty tendencies among undergraduate students at the Department of Information and Records Management (IRM) at Atatürk University. A cross-sectional survey design, one of the non-experimental research patterns, was employed in the study. The data were gathered from 200 undergraduate students continuing their education at Atatürk University's IRM during the 2022-2023 academic year, by using purposive sampling method. The “Academic Dishonesty Tendency Scale (ADTS)” was utilized as the data collection instrument. Data analysis was conducted by using SPSS 21 software, incorporating frequency (f) and percentage (%) calculations and Two Way MANOVA. According to the findings, the levels of academic dishonesty tendencies among students have partially emerged within four distinct factors. MANOVA results yielded no significant differences on four dependent variables with regard to gender, while there are differences on committing dishonesty in citations dimension according to seniority of students. Tukey HSD Post hoc test results showed that indicated that first-year students are more inclined toward committing dishonesty in citations compared to third and fourth grade students. On the other hand, there is no interaction effect of gender and seniority on dependent variables detected. As a result of the research, current tendencies on ADTS among students described and suggestions were offered accordingly.

Akademik sahtekârlık günümüzde teknolojinin ve internetin yaygın kullanımıyla birlikte pek çok alanda olduğu gibi lisans öğrencileri arasında da hızla artmaktadır. Günümüzde lisans öğrencileri ödev, proje, bitirme tezi gibi akademik çalışmalarında, elektronik ortamdan ve yapay zekâ uygulamalarından elde ettikleri bilgiyi sorgulamadan, kaynağını göstermeden kendi düşünceleriymiş gibi kullanabilmektedirler. Bilgiye elektronik ortamda hızlı ve rahat ulaşılmasının sunduğu olanaklar öğrencileri tembelliğe yönlendirebilmekte ve onların intihal ve kopya çekme gibi etik dışı davranışlar sergilemelerine yol açabilmektedir. Araştırmada, Atatürk Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü (BBYB) lisans öğrencilerinin akademik sahtekârlık eğilim düzeylerinin ortaya çıkarılması amaçlanmaktadır. Bu doğrultuda deneysel olmayan araştırma desenlerinden tarama deseni kullanılmıştır. Veriler, ulaşılabilir örnekleme yöntemi kullanılarak Atatürk Üniversitesi BBYB’de 2022-2023 eğitim- öğretim yılında eğitimlerine devam eden 200 lisans öğrencisinden elde edilmiştir. Veri toplama aracı olarak “Akademik Sahtekârlık Eğilimi Ölçeği (ASEÖ)” kullanılmıştır. Verilerin analizi, frekans (f), yüzde (%) hesapları ile anlamlı farklılık testleri için Çift Yönlü MANOVA istatistik tekniği kullanılmıştır. Elde edilen veriler SPSS 21 istatistik programı kullanılarak analiz edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda, dört ayrı faktör için de öğrencilerin akademik sahtekârlık eğilim düzeyleri kısmen çıkmıştır. MANOVA sonuçlarına göre cinsiyet bağımsız değişkeninin dört bağımlı değişken üzerinde anlamlı etkisi yokken, sınıf düzeyine göre atıflara yönelik sahtekârlık eğilimi alt boyutunda anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Tukey HSD testi sonuçlarına göre, atıflara yönelik sahtekârlık eğilimi bağımlı değişkeni için birinci sınıflarla üçüncü sınıflar ve birinci sınıflarla dördüncü sınıflar arasında anlamlı fark tespit edilmiştir. Diğer taraftan cinsiyet*sınıf bağımsız değişkenleri birlikte değerlendirildiğinde ise cinsiyet*sınıf etkileşiminin bağımlı değişkenler üzerinde anlamlı etkisinin olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Çalışma sonucunda elde edilen bulgulardan durum saptaması yapılmıştır. Tespit edilen sorunlara yönelik öneriler ortaya konmuştur.