ASYA VE ORTADOĞU ÜLKELERİNDE ASKERİ HİZMETTEN KAÇMA SUÇLARI

Öz

Savunma ve korunma insanın doğasında olan bir duygu ve dürtüdür. Tarih boyunca da bu ihtiyaç nedeniyle kabile, aşiret, klan şeklindeki toplumsal gruplar halinde yaşarken de aynı ihtiyacı duyan insanoğlu, günümüzde devlet denilen en gelişmiş ve modern sosyal teşkilat içinde de bu ihtiyacı duymaya devam etmektedir. Milli savunma ihtiyacı, devletlerin de duyduğu bir ihtiyaç olup, ceza kanunlarında bu ihtiyacı korumak için askeri hizmetten kaçma teşkil eden fiillerin, ordusu olan her ülkede suç sayılarak cezalandırıldığı görülmektedir. Bu çalışmada, askeri hizmetten kaçma fiillerinin Asya ve Ortadoğu’nun bazı ülkelerinde nasıl düzenlendiği üzerinde durulmaya çalışılmıştır. Mukayeseli hukuk çalışması olarak faydalı olması için gayret gösterilen çalışmada sadece firar suçu değil, askeri hizmetten kaçma teşkil eden diğer bazı fiillere de nispeten yer verilmiştir

Anahtar Kelimeler

• Askeri hizmet, milli savunma, askeri hizmetten kaçma, firar, zorunlu askerlik hizmeti, askeri yargı, vicdani itiraz

Offences of Evading from Military Service in Asia and Middle East Countries

Öz

Defence and protection are the motive and the feeling that exist in human nature. Because of this necessity of defence and protection, human being has been living in social communities such as tribe and clan. In the same way, they still feel the same necessity while living in a government that is the most developed and modern social organisation. The need for national defence is also a necessity for governments, so in order to meet this necessity, the actions that violate the compulsory military service are regarded as crimes and punished according to the crimal laws of governments having an army. How the actions considered as draft evasion are regulated in some Asian and Middle Eastern countries is the main subject of this study. In this study, which is intented to be useful as a comparative law study, not only desertion but also some other actions regarded as evading military service are relatively examined

Anahtar Kelimeler

• Military Service, National Defence, Evading Military Service, Desertion, Compulsory Military Service, Military Jurisdiction, Conscience Objection

Kaynakça

1. AKMANER, İbrahim Fevzi , Türkiye’de Askeri Kazanın Tarihçesi ve Tekamülü , Askeri Adalet Dergisi (AAD), Ankara ,Y:3, S.9,1957.
2. BRÖCKLING, Ulrick, Disiplin. Askeri İtaat Üretiminin Sosyolojisi ve Tarihi, Çev. Veysel ATAYMAN, İstanbul, 2001.
3. EIDE-CHIYOPA, “Report of the Secretary-General on the question of conscientious objection to military service”, 1997 tarihli Rapor,
4. http://www.hri.ca/fortherecord1997/documentation/commission/e-cn4
5. 99.htm, erişim tarihi:03.02.2003.
6. ERKAN, Hakkı, “Sırf Akeri Suçlar”, AAD., Y.18, sy.69-70, 1974.
7. ERMAN, Sahir, Askeri Ceza Hukuku, Umumi Kısım ve Usul, İstanbul, 1983. GEGUCHADZE,
8. George, “Conscientious Objection In Georgia”,

9. www.teleline.terra.es/personal/ beoc/Reports , erişim tarihi: 26.02.2003.
10. GLISEN, John, “Askeri Hukukun Bugünkü Evrimi Üzerine Genel Bildiri-I”, Çev.: Nail SUCU, Yargıtay Dergisi (YD), C.8., OCAK-NİSAN 1982.
11. GÜLSEREN, Fehmi Şener, Askeri Ceza Hukukunda Müessir Fiil Suçları, İstanbul Ünv. Ssosyal Bilimler Enstitüsü (SBE.), (Yayınlanmamış Doktora Tezi), İstanbul, 1990.
12. HADAR, Zvi , “Military Obedience in Internal Israeli Penal Law and Law of War”, The Military Law of War Rewiew, C. 10, No:1 , Dublin, 1971.
13. İZGÜ, Orhan, “Orduda Disiplin”, AAD. Y.15, Sy.57, OCAK 1971.
14. KÖPRÜ, Orhan, Türkiye’de Askeri Yargı, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gazi Ünv. SBE., Ankara, 1988.
15. Askeri ceza hukukunun tarihi gelişimi ve bu gelişimde askeri hizmetten kaçma
16. fiilleri ile mukayeseli askeri hukuk sistemlerine yönelik açıklamalar için bkz.
17. ŞİMŞEK, Mustafa, (5237 Sayılı TCK ile Karşılaştırmalı) Askeri Ceza Hukuku
18. (Genel Hükümler), İzmir, 2008, s.18-19 ve s.24-29.
19. ODMAN, Tevfik, “Savaşan Taraf Silahlı Kuvvetler Mensuplarının Tarafsız Ülkeye Sığınmaları ve Türkiye Uygulamasında İlk Örnek”, Deniz Kuvvetleri Dergisi, S. 573, KASIM 1998.
20. ODYAKMAZ, Cevad, Askeri Ceza Hukuku Hususi Kısım (Askeri Suçlar) ve Askeri Muhakeme Usulü Hukuku, Ankara, 1959.
21. SAKARYALI, Zihni, Askeri Ceza Hukuku Notları, İstanbul, 1944.
22. SEVİĞ, Raşid Vasfi, Askeri Adalet, Giriş ve Tarihçe, Ankara, 1955.
23. SPECK Andreas, “Conscientious objection to military service in Israel : an unrecognised human right “, 31.01.2003 tarihli Rapor, www.wri- irg.org/co/co-isr-03 , erişim tarihi:26.02.2003.
24. SUN Zhang Chi, ”The Military Judicial System of PR China”, www.soc- mil-org/Cdocchina2000.html erişim tarihi: 22.11.2001.
25. ŞİMŞEK, Mustafa, Askeri Ceza Hukukunda Firar Suçları, Marmara Ünv. SBE., (Yayınlanmamış Doktora Tezi), İstanbul, 2004.
26. ŞİMŞEK, Mustafa, (5237 Sayılı TCK ile Karşılaştırmalı) Askeri Ceza Hukuku (Genel Hükümler), İzmir, 2008.
27. UÇDU, İlker, Askeri Ceza Hukukunda Yetkili Merciin Emrini İfa, Dokuz Eylül Ünv. SBE.,İzmir,(Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), 2002.
28. ULUKANLIGİL, Metin, Askeri Yargıda İtaatsizlik Suçları, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Marmara Ünv. SBE., İstanbul, 2001.
29. WANG, Wenming, “The Military Judicial System and Military Court in China”,www.guiustiziamilitare.difesa.it/seminario/delegati- _internazionali/ ENGLISH/cina, erişim tarihi: 02.12.2001.
30. ZEYNALOV Eldar, “Conciencious Objection in Azerbaijan (1998)”, www.mitglied.lycos.de/hrcal/reports/conobj98doc, 29.02.2003. erişim tarihi: