Kemal Bekir’in Hikâyelerinde Yoksulluk

Öz

Yoksulluk, medeniyet tarihinin en eski meselelerinden biridir. İnsanlık tarihinde kırılma noktalarını teşkil eden bütün hadiselerin temelinde ekonomik problemler söz konusudur. Savaşlar, isyanlar, devrimler, ihtilaller toplumların ekonomisini doğrudan etkilemiş; yoksulluğu tetikleyen veya derinleştiren büyük hadiselerdir. Yoksulluk meselesi, toplumun bir yansıması olarak edebiyatta da daima kendine yer bulmuş, yazarlar tarafından farklı yönleriyle ele alınmıştır. Dünya klasikleri içerisinde yer alan pek çok büyük eserin, aynı zamanda toplumların yoksulluğunu irdeleyerek gözler önüne seren eserler olması dikkat çekicidir. Türk edebiyatında da Tanzimat döneminden başlayarak, günümüze kadar Türk toplumunun çektiği ekonomik sıkıntıları merkeze alan pek çok eser kaleme alınmıştır. Cumhuriyet’in ilanından itibaren yaşanan bütün toplumsal ve ekonomik meseleler, roman ve hikâyelerde çeşitli yönleriyle işlenegelmiştir. Kemal Bekir, ilk hikâyesinin yayımlandığı 1947 yılından itibaren pek çok hikâyesinde Türk toplumunun alt kesimlerinden insanların yoksul hayatlarından kesitleri merkeze alarak ortaya koyar. Kemal Bekir’in hikâye dünyası üzerine bugüne kadar hiçbir akademik çalışmanın yapılmamış olması, bu çalışmanın ortaya çıkmasında etken olmuştur. Bu çalışmada Kemal Bekir’in hikâye külliyatında yoksulluk meselesini işlediği hikâyeler tespit edilerek irdelenmiştir. Kemal Bekir’in hikâyelerini kaleme aldığı yıllarda Türk ekonomisinin değişen durumlarının kısaca ortaya konduğu “Giriş” bölümünün ardından, yazarın yoksulluk meselesini merkeze aldığı hikâyeleri iki alt başlık hâlinde tasnif edilerek analiz edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Kemal Bekir
• hikâye
• ekonomi
• toplum
• yoksulluk

Poverty in The Stories of Kemal Bekir

Öz

Poverty is one of the oldest issues in the history of civilization. At the core of all significant events that have marked turning points in human history, economic problems play a fundamental role. Wars, rebellions, revolutions, and upheavals have directly impacted the economies of societies, serving as major events that either triggered or deepened poverty. As a reflection of society, the issue of poverty has always found a place in literature, being addressed by authors from various perspectives. It is noteworthy that many great works within world literature classics are also those that scrutinize and reveal the poverty of societies. In Turkish literature as well, beginning with the Tanzimat period and continuing to the present day, numerous works have focused on the economic hardships faced by Turkish society. Since the proclamation of the Republic, all social and economic issues have been explored in various ways in novels and short stories. Since the publication of his first story in 1947, Kemal Bekir has centered many of his short stories on the lives of impoverished individuals from the lower strata of Turkish society. The fact that no academic study has been conducted on Kemal Bekir’s storytelling world up to now has been a contributing factor to the emergence of this research. In this study, the stories in Kemal Bekir’s collection that address the issue of poverty have been identified and examined. Following an “Introduction” section that briefly presents the changing state of the Turkish economy during the years when Kemal Bekir wrote his stories, the stories that focus on poverty are categorized under two subheadings and analyzed accordingly.

Anahtar Kelimeler

• Kemal Bekir
• short story
• economy
• society
• poverty

Kaynakça

1. Açıkgöz, Reşat, Ö. Şükrü Yusufoğlu (2012). “Türkiye’de Yoksulluk Olgusu ve Toplumsal Yansımaları”. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 1(1), 76-117.
2. Aktan, Coşkun Can, İstiklal Yaşar Vural (2002). “Yoksulluk: Terminoloji, Temel Kavramlar ve Ölçüm Yöntemleri”. Yoksullukla Mücadele Stratejileri. Ed. Coşkun Can Aktan. Ankara: Hak-İş Konfederasyonu Yayınları.
3. Alyemiş, Huriye (2018). 1923-1960 Yılları Arasında Türk Romanında Yoksulluk. Kocaeli: Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi.