Alevi - Bektaşi Aşık Edebiyatı Geleneği ile Bu Gelenek İçinde Az Bilinen Şair Kul Himmet'in Hayatı ve Şiirleri Üzerine Bir Çalışma

Öz

In this article, which is about Kul Himmet, who is one of the major poets of Alevi-Bektaşi Literature, the main structure of the aforementioned literature and the developments in the 16th and the 17th century in which the poet lived, has been attested. Moreoever, this article aims to examine the poet’s poems which are included in different compilations as wells as his buglosses and to contend certain facts about his life in order to contribute to the recognition of the poet.

Anahtar Kelimeler

• Kul Himmet, Alevi poets, Pir Sultan, in love literature

Alevi - Bektaşi Aşık Edebiyatı Geleneği ile Bu Gelenek İçinde Az Bilinen Şair Kul Himmet'in Hayatı ve Şiirleri Üzerine Bir Çalışma

Öz

Alevî- Bektâşî edebiyatının önemli şairlerinden Kul Himmet üzerine yapılan bu makalede, bu geleneğin genel yapısı ile şairin yaşadığı 16 ve 17. Yüzyıldaki gelişmeler ortaya konmuştur. Ayrıca yapılan çeşitli derlemelerle ortaya çıkartılan şiirleriyle cönklerde bulunan şiirlerini bir arada değerlendirip Kul Himmet’in hayatına dair bilgileri açığa çıkararak şairimizin daha iyi tanınmasının sağlanması amaçlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Kul Himmet, Alevi şairler, Pir Sultan, aşık edebiyatı

Kaynakça

1. AKKAYA, N. (1999), Türk Halk Şiirinde Özel Adlar, Akademi Yayınları, Balıkesir.
2. ARISOY, M. S. (1985), Türk Halk Şiiri Antolojisi, Bilgi Yayınevi, Ankara.
3. ARTUN, E. (2006), Dinî-Tasavvufî Halk Edebiyatı, Alevî- Bektâşî Edebiyatına Genel Bir Bakış, Kitabevi Yayınları, Ġstanbul
4. ASLANOĞLU, Ġ. (1984), Âşık Veli, BaĢbakanlık Basımevi, Ankara. ASLANOĞLU, Ġ. (1961), Divriği Şairleri, Ekin Basımevi Ġstanbul.
5. ASLANOĞLU, Ġ. (1997), Kul Himmet, Ekin Yayınevi, Ġstanbul.
6. ASLANOĞLU, Ġ. (1995), Kul Himmet Üstadım. Can Yayınları, Ġstanbul.
7. ATALAY, B. (1991), Bektaşilik ve Edebiyatı, Ant Yayınları, Ġstanbul.
8. BĠRDOĞAN, N. (2003), Anadolu’nun Gizli Kültürü Alevilik, Kaynak Yay. Ġstanbul.

9. BĠRDOĞAN, N. (1991), Şah İsmail Hataî, Can Yayınları Ġstanbul.
10. BORATAV, P. N.-FIRATLI, H. V (1943), İzahlı Halk Şiiri Antolojisi, Maarif Matb. Ankara.
11. DEVELLĠOĞLU, F. (1996), Osmanlı- Türkçe Ansiklopedik Lûgat. Aydın Kit. Yay.
12. ERGÜN, S. N. (1944), Bektâşî Şairleri ve Nefesleri, Ġstanbul Maarif Kitabevi.
13. GÜREL, Z.(1980), Hak Âşıklarından Deyişler, Olgaç Matbaası, Ankara
14. GÜZEL, Abdurrahman, (2009), Dini Tasavvufi Türk Edebiyatı, Akçağ Yay. Ankara.
15. GÖLPINARLI, A. (2010), Alevî-Bektâşî Nefesleri. Ġnkılâp Yayınları. Ġstanbul.
16. GÖLPINARLI, A. (l962), Kaygusuz Abdal-Hatayi-Kul Himmet, Varlık Yay. Ġstanbul.
17. KAYA, D. (2000), “Kul Himmet‟in Bilinmeyen DeyiĢleri” Âşık Edebiyatı Araştırmaları, Kitabevi Yayınları, Ġstanbul.
18. KAYGUSUZ, Ġ. (2005), Anadolu Bilgeleri, Su Yayınları, Ġstanbul.
19. KOCA, T. (1990), Bektaşî Nefesleri ve Şairleri, Naci Kasım Maarif Matb. Ġst.
20. KOCATÜRK, V. M. (1968), Tekke Şiiri Antolojisi, Edebiyat Yayınevi Ankara
21. KORKMAZ, E. (1994), Pir Sultan Abdal Divanı, Ant Yayınları. Ġstanbul
22. KÖPRÜLÜ, M. F. (1962), Türk Saz Şairleri, C.IV, Ankara.
23. KUTSĠ, T. (1978), Türk Halk Şiiri, Toker Yayınları Ġstanbul
24. NECDET, A. (1997), Tekke Şiiri, Ġnkılâp Yayınları Ġstanbul
25. ÖZ, G. (1996), Aleviliğin Tarihi Kökleri ve Anadolu Erenleri, Uyum Yay. Ankara
26. ÖZMEN, Ġ. (1995), Alevi- Bektaşî Şiirleri Antolojisi. C:2. Saypa Yayın Ankara
27. ÖZTELLĠ, C. (1973), Bektaşî Gülleri, Milliyet Yayınları. Ġstanbul.
28. ÖZTELLĠ, C. (1996), Pir Sultan’ın Dostları, Özgür Yayınları, Ġstanbul
29. PEHLĠVAN, B.(1992), Anadolu’da Alevilik. Alev Yayınları, Ġstanbul.
30. SEVENGĠL, R. A. (1965), Yüzyıllar Boyunca Halk Şairleri, Atlas Kitabevi, Ġstanbul.
31. TURAN, M. (1994), Kul Himmet, Günorta Yayınları, Ankara.
32. ULU, E. (1987), 100. Yılda Almus. Acar Matbaacılık Tesisleri, Ġstanbul.
33. ULUDAĞ, S. (2005), Tasavvuf Terimleri Sözlüğü, Kabalcı Yayınevi Ġstanbul.
34. YALINCAKLI, H. (1995), Kul Himmet Üstadım, REM Baskı. Ankara.
35. YARDIMCI, M. (2003), “Kul Himmet Üstadımın Kul Himmetle KarıĢtırılan ve Bilinmeyen ġiirleri”, Âşık Edebiyatı Araştırmaları, Ürün Yayınları, Ankara.
36. YARDIMCI, M. (2002), Başlangıcından Günümüze Türk Halk Şiiri, Ürün Yayınları, Ankara.
37. ZELYUT, R. (1989), Halk Şiirinde Başkaldırı, Sosyal Yayınlar, Ġstanbul.